--- title: "Balcerowicz krytykuje obniżkę podatków od paliw. Wskazuje na problem długu" description: "Od 3 października obowiązuje niższy VAT na benzynę i olej napędowy oraz obniżona akcyza. Leszek Balcerowicz krytykuje rozwiązanie i ostrzega przed rosnącym długiem publicznym oraz deficytem budżetowym." publisher: "Najnowsze Informacje" language: "pl-PL" canonical_url: "https://najnowsze-informacje.pl/gospodarka/balcerowicz-krytykuje-obnizke-podatkow-od-paliw-wskazuje-na-problem-dlugu" markdown_url: "https://najnowsze-informacje.pl/gospodarka/balcerowicz-krytykuje-obnizke-podatkow-od-paliw-wskazuje-na-problem-dlugu/index.md" date_published: "2026-10-05T20:45:41.847Z" date_modified: "2026-10-05T20:50:46.401Z" author: "Redakcja" category: "Gospodarka" tags: - "paliwa" - "podatki" - "finanse publiczne" - "dług publiczny" - "budżet" source_url: "https://www.money.pl/finanse/balcerowicz-ostrzega-mowi-o-cenach-paliw-bonanza-gierkowska-7336834438797760a.html" source_name: "Money.pl" image_url: "https://najnowsze-informacje.pl/api/media/file/gospodarka-unsplash-1791223263507.jpeg" image_alt: "a gas station lit up at night with neon lights" image_credit: "© Dominik Kłos / Unsplash" image_credit_url: "https://unsplash.com/@dominikklos" --- # Balcerowicz krytykuje obniżkę podatków od paliw. Wskazuje na problem długu > Obniżka VAT na benzynę i olej napędowy ma ograniczyć ceny na stacjach, ale Leszek Balcerowicz ostrzega przed skutkami dla budżetu. ## Kluczowe informacje - VAT na benzynę i olej napędowy obniżono z 23 do 8 proc. - Program Ceny Paliw Niżej jest trzecią odsłoną pakietu ograniczającego ceny na stacjach. - Orlen oszacował wstępne zobowiązanie z tytułu podatku od nadzwyczajnych zysków na 2 mld zł. - Minister finansów ocenia, że za dwa lata dług może przekroczyć 55 proc. PKB. Od soboty, 3 października, kierowcy tankujący benzynę i olej napędowy są objęci obniżonymi obciążeniami podatkowymi: VAT spadł z 23 do 8 proc., a zmieniona została także akcyza. Podpis prezydenta Karola Nawrockiego uruchomił kolejną część rządowego programu „Ceny Paliw Niżej”, którego deklarowanym celem jest ograniczenie wzrostu cen na stacjach i obniżenie kosztów tankowania. Rozwiązanie spotkało się z ostrą krytyką prof. Leszka Balcerowicza, który uznał je za działanie doraźne, odciągające uwagę od stanu finansów państwa. ## Obniżka podatków i trzeci etap programu Obniżka jest trzecią odsłoną pakietu „Ceny Paliw Niżej”. Jego elementem jest także obwieszczenie o maksymalnych cenach paliw. Mechanizm został uruchomiony po wejściu w życie ustawy o podatku od nadzwyczajnych zysków przedsiębiorstw paliwowych. Ustawa została podpisana przez prezydenta i tego samego dnia opublikowana w Dzienniku Ustaw. Jednocześnie Karol Nawrocki skierował ją do Trybunału Konstytucyjnego w trybie kontroli następczej, czyli już po jej podpisaniu i wejściu w życie. Orlen poinformował, że wstępnie oszacował swoje zobowiązanie wynikające z tego podatku na 2 mld zł za okres od marca do sierpnia 2026 r. - Od 3 października VAT na benzynę i olej napędowy wynosi 8 proc., wcześniej było to 23 proc. - Zmianie towarzyszy obniżona akcyza na paliwa. - Pakiet Ceny Paliw Niżej ma ograniczać wzrost cen na stacjach i koszty tankowania. - Ustawa o podatku od nadzwyczajnych zysków została skierowana przez prezydenta do Trybunału Konstytucyjnego. - Orlen podał wstępne zobowiązanie podatkowe w wysokości 2 mld zł za okres od marca do sierpnia 2026 r. ## Balcerowicz: doraźna ulga nie zastępuje naprawy finansów Balcerowicz odniósł się zarówno do obniżki podatków, jak i do daniny nałożonej na koncerny paliwowe. W programie „Kontrapunkt” TVP Info określił ten podatek mianem „domiaru”, nawiązując do rozwiązania stosowanego w czasach PRL. W tamtym okresie domiary podatkowe nakładano między innymi na przedsiębiorców. Były minister finansów krytykował nowe obciążenie przede wszystkim w kontekście trudnej sytuacji fiskalnej państwa. Wskazywał, że łączne wydatki budżetowe wynoszą prawie 51 proc. PKB, a największą pozycją są wydatki socjalne. Zdaniem ekonomisty obniżenie cen paliw jest kwestią doraźną i nie powinno przysłaniać zasadniczego problemu, czyli złego stanu finansów państwa. Zapytany, czy taka pomoc nie jest obecnie potrzebna Polakom, odpowiedział, że wiele zależy od tego, jak rozumieć słowo „potrzebna”. Zwrócił uwagę, że nie miałby zastrzeżeń do podobnego rozwiązania, gdyby budżet był zbilansowany. Według Balcerowicza Polska ma jednak największy deficyt w Europie, dlatego debata powinna koncentrować się na trwałej poprawie finansów, a nie wyłącznie na krótkoterminowej obniżce obciążeń. ## Spór o skalę ryzyka dla długu publicznego W dalszej części rozmowy Balcerowicz ostrzegał, że utrzymywanie bardzo trudnej sytuacji fiskalnej nie zakończy się korzystnie dla gospodarki. W jego ocenie skala zadłużenia może stać się tak duża, że późniejsze ograniczenie długu będzie bardzo trudne. Ekonomista przypomniał, że podczas wcześniejszej redukcji zadłużenia dominował dług zagraniczny, natomiast obecnie dług publiczny jest w dużej mierze finansowany przez polskie instytucje, przedsiębiorstwa i obywateli. Wskazywał też na rolę banków, które kupują obligacje Skarbu Państwa. Jego zdaniem finansowanie długu w ten sposób jest dla banków prostsze niż udzielanie większej liczby kredytów, wymagające oceny wiarygodności kredytowej klientów. Na ryzyko związane z poziomem długu wskazywali także przedstawiciele resortu finansów i eksperci. Minister finansów Andrzej Domański potwierdził, że prawdopodobnie za dwa lata polski dług przekroczy ustawowy limit 55 proc. PKB. W takim przypadku przyszły rząd musiałby wprowadzić plan naprawczy. Tomasz Prusek z Fundacji Przyjazny Kraj ocenił jednak, że prognoza resortu może być zbyt optymistyczna i że próg może zostać naruszony już w przyszłym roku. Sytuację finansów publicznych porównał do statku, który przepłynie tuż pod mostem, ale od zderzenia dzieli go tylko długość dłoni. ## Wyjaśnienie pojęć ### [VAT](https://najnowsze-informacje.pl/definicje/vat) Podatek od wartości dodanej, nakładany na kolejne etapy obrotu towarami i usługami, którego ekonomiczny ciężar zazwyczaj ponosi konsument. ### [dług publiczny](https://najnowsze-informacje.pl/definicje/dlug-publiczny) Dług publiczny to łączna wartość zobowiązań zaciągniętych przez państwo i inne jednostki sektora publicznego. Powstaje głównie w wyniku finansowania wydatków pożyczkami lub emisją papierów wartościowych. ### [akcyza](https://najnowsze-informacje.pl/definicje/akcyza) Podatek pośredni nakładany na wybrane towary, między innymi paliwa, alkohol i wyroby tytoniowe. ### [Deficyt budżetowy](https://najnowsze-informacje.pl/definicje/deficyt-budzetowy) Nadwyżka wydatków państwa nad jego dochodami w danym okresie. W relacji do PKB pokazuje skalę nierównowagi finansów publicznych. ## Źródło pierwotne [Money.pl](https://www.money.pl/finanse/balcerowicz-ostrzega-mowi-o-cenach-paliw-bonanza-gierkowska-7336834438797760a.html) --- ## Informacje do cytowania - **Autor:** Redakcja - **Data publikacji:** 2026-10-05T20:45:41.847Z - **Ostatnia aktualizacja:** 2026-10-05T20:50:46.401Z - **Kategoria:** Gospodarka - **Adres kanoniczny:** [https://najnowsze-informacje.pl/gospodarka/balcerowicz-krytykuje-obnizke-podatkow-od-paliw-wskazuje-na-problem-dlugu](https://najnowsze-informacje.pl/gospodarka/balcerowicz-krytykuje-obnizke-podatkow-od-paliw-wskazuje-na-problem-dlugu) - **Wersja Markdown:** [https://najnowsze-informacje.pl/gospodarka/balcerowicz-krytykuje-obnizke-podatkow-od-paliw-wskazuje-na-problem-dlugu/index.md](https://najnowsze-informacje.pl/gospodarka/balcerowicz-krytykuje-obnizke-podatkow-od-paliw-wskazuje-na-problem-dlugu/index.md) **Sugerowane cytowanie:** > Najnowsze Informacje, „Balcerowicz krytykuje obniżkę podatków od paliw. Wskazuje na problem długu”, 2026-10-05, https://najnowsze-informacje.pl/gospodarka/balcerowicz-krytykuje-obnizke-podatkow-od-paliw-wskazuje-na-problem-dlugu