---
title: "Psylocybina może chronić nerwy przed skutkiem chemioterapii"
description: "Badania na myszach i ludzkich neuronach sugerują, że psylocybina może ograniczać neuropatię obwodową wywołaną chemioterapią. Skuteczność i bezpieczeństwo tej metody mają dopiero sprawdzić badania kliniczne."
publisher: "Najnowsze Informacje"
language: "pl-PL"
canonical_url: "https://najnowsze-informacje.pl/nauka/psylocybina-moze-chronic-nerwy-przed-skutkiem-chemioterapii"
markdown_url: "https://najnowsze-informacje.pl/nauka/psylocybina-moze-chronic-nerwy-przed-skutkiem-chemioterapii/index.md"
date_published: "2026-09-04T11:53:37.760Z"
date_modified: "2026-09-04T11:53:42.798Z"
author: "Redakcja"
category: "Nauka"
tags:
  - "psylocybina"
  - "chemioterapia"
  - "neuropatia obwodowa"
  - "badania medyczne"
source_url: "https://www.newscientist.com/article/2587451-psilocybin-prevents-common-and-debilitating-chemotherapy-side-effect/?utm_campaign=RSS|NSNS&utm_content=home&utm_medium=RSS&utm_source=NSNS"
source_name: "New Scientist"
---

# Psylocybina może chronić nerwy przed skutkiem chemioterapii

> W badaniach na nerwach myszy i ludzi psylocybina ograniczała uszkodzenia po chemioterapii. Naukowcy planują próbę kliniczną.

## Kluczowe informacje
- Psylocybina ograniczała uszkodzenia nerwów w testach na myszach i ludzkich neuronach.
- Badany mechanizm wiąże się z ochroną transportu mitochondriów w zakończeniach nerwowych.
- Neuropatia obwodowa wywołana chemioterapią dotyka około 75 procent leczonych pacjentów w pewnym stopniu.
- Substancji nie należy przyjmować samodzielnie podczas chemioterapii.

Psylocybina, psychodeliczny składnik tak zwanych magicznych grzybów, może w przyszłości pomóc zapobiegać jednemu z częstych i obciążających skutków chemioterapii. Chodzi o uszkodzenie nerwów obwodowych, które wywołuje drętwienie, mrowienie i ból dłoni oraz stóp. W doświadczeniach na myszach z nowotworami oraz w testach na ludzkich neuronach substancja ograniczała zmiany związane z działaniem cisplatyny. Wynik jest obiecujący, ale na razie pozostaje przedkliniczny i nie potwierdza bezpieczeństwa ani skuteczności u pacjentów.

## Dlaczego chemioterapia uszkadza nerwy

Neuropatia obwodowa wywołana chemioterapią, określana skrótem CIPN, może dotyczyć około 75 procent pacjentów otrzymujących takie leczenie, przynajmniej w pewnym stopniu. Objawy obejmują nadwrażliwość, mrowienie, drętwienie i ból, a u części osób utrzymują się długo po zakończeniu terapii. Powikłanie może utrudniać leczenie, ponieważ prowadzi czasem do zmniejszenia dawki leku albo przerw w chemioterapii. Obecnie stosowana duloksetyna, lek przeciwdepresyjny, zapewnia umiarkowaną ulgę w bólu, ale nie wykazano wcześniej, by jakikolwiek lek zapobiegał temu uszkodzeniu.

- Leki chemioterapeutyczne mogą zaburzać działanie mikrotubul, struktur transportujących mitochondria w komórkach nerwowych.
- Mitochondria dostarczają energii zakończeniom nerwowym w skórze. Gdy transport zostaje zakłócony, zakończenia mogą ulegać osłabieniu i cofać się.
- Po przetworzeniu psylocybiny do aktywnej psylocyny substancja pobudza receptor 5-HT2A.
- W badaniu sygnały związane z tym receptorem ograniczały zaburzenia transportu mitochondriów wywołane przez chemioterapię.

## Co pokazały eksperymenty

Naukowcy pracowali między innymi na myszach z guzami w jamie brzusznej. Połowa zwierząt otrzymała dwa zastrzyki z psylocybiną, podane w odstępie tygodnia. Każda dawka odpowiadała, w przeliczeniu użytym w badaniu, 25 miligramom u człowieka. Pozostałe myszy otrzymały roztwór soli fizjologicznej. Następnie wszystkie zwierzęta z obu grup dostawały przez tydzień codzienne zastrzyki z cisplatyny, leku przeciwnowotworowego często powodującego CIPN. Istniała też grupa kontrolna, która miała nowotwór, ale nie otrzymała ani cisplatyny, ani psylocybiny. W teście wrażliwości na dotyk badacze użyli cienkiego plastikowego włókna. Myszy, którym wcześniej podano psylocybinę, reagowały podobnie do zwierząt z grupy kontrolnej. Te, które otrzymały samą cisplatynę, były wyraźnie bardziej wrażliwe na dotyk, co wskazywało na rozwój zaburzeń czucia i bólu.

Analiza próbek nerwów wykazała, że po przemianie do psylocyny psylocybina aktywuje receptor 5-HT2A. Badacze zaobserwowali też sygnały molekularne, które ograniczały zaburzenie transportu mitochondriów wywołane przez cisplatynę. Wynik powtórzono w hodowanych ludzkich neuronach. Komórki potraktowane wcześniej psylocybiną lepiej znosiły toksyczne działanie leku i zachowywały bardziej prawidłowe funkcjonowanie. Nie był to jednak test z udziałem ludzi poddawanych chemioterapii.

## Potrzebne są badania z udziałem pacjentów

Osoby chore na raka nie powinny przyjmować psylocybiny samodzielnie ani stosować jej w domu w związku z bólem lub chemioterapią. Badacze podkreślają, że nie wykazano jeszcze jej bezpieczeństwa ani skuteczności u pacjentów otrzymujących leczenie przeciwnowotworowe, a substancja może niebezpiecznie wchodzić w interakcje z lekami stosowanymi w onkologii. Psylocybina była już badana w łagodzeniu objawów depresji i lęku u osób z rakiem, ale nie oznacza to potwierdzenia jej działania zapobiegającego uszkodzeniom nerwów.

## Wyjaśnienie pojęć

### [Mitochondria](https://najnowsze-informacje.pl/definicje/mitochondria)

Struktury wewnątrz komórek, które produkują energię potrzebną do ich funkcjonowania. Uczestniczą również w odpowiedzi na stres i pomagają utrzymywać równowagę komórkową.

### [Neuropatia obwodowa wywołana chemioterapią](https://najnowsze-informacje.pl/definicje/neuropatia-obwodowa-wywolana-chemioterapia)

Uszkodzenie nerwów obwodowych będące skutkiem działania niektórych leków przeciwnowotworowych. Może powodować drętwienie, mrowienie i ból dłoni oraz stóp.

### [Receptor 5-HT2A](https://najnowsze-informacje.pl/definicje/receptor-5-ht2a)

Białko na powierzchni lub wewnątrz komórki, które rozpoznaje określone sygnały chemiczne. Psylocyna, aktywny produkt przemiany psylocybiny, pobudza ten receptor.

## Źródło pierwotne

[New Scientist](https://www.newscientist.com/article/2587451-psilocybin-prevents-common-and-debilitating-chemotherapy-side-effect/?utm_campaign=RSS|NSNS&utm_content=home&utm_medium=RSS&utm_source=NSNS)

---
## Informacje do cytowania
- **Autor:** Redakcja
- **Data publikacji:** 2026-09-04T11:53:37.760Z
- **Ostatnia aktualizacja:** 2026-09-04T11:53:42.798Z
- **Kategoria:** Nauka
- **Adres kanoniczny:** [https://najnowsze-informacje.pl/nauka/psylocybina-moze-chronic-nerwy-przed-skutkiem-chemioterapii](https://najnowsze-informacje.pl/nauka/psylocybina-moze-chronic-nerwy-przed-skutkiem-chemioterapii)
- **Wersja Markdown:** [https://najnowsze-informacje.pl/nauka/psylocybina-moze-chronic-nerwy-przed-skutkiem-chemioterapii/index.md](https://najnowsze-informacje.pl/nauka/psylocybina-moze-chronic-nerwy-przed-skutkiem-chemioterapii/index.md)

**Sugerowane cytowanie:**

> Najnowsze Informacje, „Psylocybina może chronić nerwy przed skutkiem chemioterapii”, 2026-09-04, https://najnowsze-informacje.pl/nauka/psylocybina-moze-chronic-nerwy-przed-skutkiem-chemioterapii
