---
title: "Woskowina uszna jest jednocześnie lepka i śliska, może odstraszać owady"
description: "Naukowcy zbadali mechaniczne i chemiczne właściwości woskowiny usznej. Wyniki sugerują, że jej lepkość i zdolność pochłaniania wody mogą utrudniać owadom wejście do ucha."
publisher: "Najnowsze Informacje"
language: "pl-PL"
canonical_url: "https://najnowsze-informacje.pl/nauka/woskowina-uszna-jest-jednoczesnie-lepka-i-sliska-moze-odstraszac-owady"
markdown_url: "https://najnowsze-informacje.pl/nauka/woskowina-uszna-jest-jednoczesnie-lepka-i-sliska-moze-odstraszac-owady/index.md"
date_published: "2026-11-06T17:29:33.004Z"
date_modified: "2026-11-06T17:44:09.842Z"
author: "Redakcja"
category: "Nauka"
tags:
  - "woskowina uszna"
  - "owady"
  - "biologia"
  - "badania naukowe"
  - "materiały biologiczne"
source_url: "https://www.sciencenews.org/article/earwax-slippery-sticky-deters-insects"
source_name: "Science News"
image_url: "https://najnowsze-informacje.pl/api/media/file/nauka-unsplash-1793818845535.jpeg"
image_alt: "A black and white photo of a bug"
image_credit: "© Mathew Schwartz / Unsplash"
image_credit_url: "https://unsplash.com/@cadop"
---

# Woskowina uszna jest jednocześnie lepka i śliska, może odstraszać owady

> Badanie pokazuje, że woskowina uszna może utrudniać owadom poruszanie się i ograniczać ryzyko ich przedostania się do ucha.

## Kluczowe informacje
- Woskowina nie jest klasycznym woskiem, zawiera głównie martwe komórki skóry, oleje i wilgoć.
- Mrówki ogniste miały trudności z chodzeniem po naturalnej i syntetycznej woskowinie.
- Jej działanie może wynikać z połączenia pochłaniania wody i przyklejania się do ciała owadów.
- Wyniki mogą inspirować nietoksyczne powierzchnie chroniące żywność, uprawy i urządzenia.

Woskowina uszna może pełnić funkcję naturalnej bariery przeciw owadom. Zespół bioinżyniera Davida Hu z Georgia Tech wykazał, że materiał ten łączy cechy, które na pierwszy rzut oka wydają się sprzeczne: utrudnia owadom uzyskanie przyczepności, a jednocześnie przykleja się do ich ciał. Wyniki analizy opublikowano 28 października w czasopiśmie Soft Matter.

## Woskowina nie jest po prostu woskiem

Potoczna nazwa może sugerować, że woskowina jest podobna do wosku używanego w przedmiotach codziennego użytku. Jej skład wygląda jednak inaczej. Około 60 procent materiału stanowią martwe komórki skóry, a resztę tworzą między innymi oleje i wilgoć. Analizy chemiczne i mechaniczne wskazują, że woskowina pochłania wodę. Według zespołu Hu jej porowata struktura może przypominać kształtem butelki z atramentem, co pozwala zatrzymywać nawet dwukrotnie większą masę wody i ograniczać jej przemieszczanie się w przewodzie słuchowym.

Naukowcy przeanalizowali 36 próbek woskowiny pobranych od świń, owiec, psów, krów, królików i ludzi. Następnie obserwowali reakcje mrówek ognistych, Solenopsis invicta, na naturalną oraz syntetyczną woskowinę. Owady, które potrafią poruszać się po gładkich powierzchniach, miały wyraźne trudności z wejściem na badany materiał.

## Jednocześnie śliska i lepka

David Hu przypuszcza, że woskowina pochłania wilgoć z odnóży mrówek. To może zmieniać warunki potrzebne do uzyskania przyczepności i utrudniać owadom wspinanie się. Drugi efekt jest inny: materiał przykleja się do ciał mrówek. Owady zaczynają wtedy intensywnie się czyścić, próbując usunąć lepką substancję. W praktyce woskowina może więc działać na dwa sposoby, zmniejszać stabilność ruchu i jednocześnie zwiększać koszt pozbycia się materiału z ciała.

- Woskowina pochłania wodę, co może wpływać na przyczepność odnóży owadów.
- Jej lepka część przywiera do ciała mrówek i wywołuje intensywne zachowania pielęgnacyjne.
- Badane próbki pochodziły od sześciu gatunków lub grup zwierząt, w tym ludzi.
- Obserwacje dotyczyły mrówek ognistych, dlatego nie dowodzą identycznego działania wobec wszystkich owadów.

Woskowina zmienia się także z czasem. W normalnych warunkach po około 10 tygodniach staje się sucha i krucha. Warstwa komórek wyściełająca przewód słuchowy przesuwa ją wtedy na zewnątrz, działając jak biologiczny przenośnik oczyszczający ucho. Hu uważa, że taki proces pomaga utrzymywać odpowiednią grubość warstwy. Jego zdaniem cienka warstwa może być dla owadów szczególnie niekorzystna, natomiast zbyt duża ilość woskowiny może ułatwić im wykorzystanie małych pazurów do uzyskania oparcia.

## Wynik badania, nie gotowy środek odstraszający

Autorzy nie sugerują, że woskowina stanie się praktycznym repelentem. Jej ilość w pojedynczym uchu jest niewielka i odpowiada mniej więcej objętości ziarenka ryżu, więc nie byłoby realistyczne pozyskiwanie jej na skalę przemysłową. Znaczenie badania polega raczej na opisaniu mechanizmu fizycznej ochrony. Stanislav Gorb z Uniwersytetu w Kilonii, który nie uczestniczył w pracach, ocenia, że właściwości woskowiny mogą zainspirować nietoksyczne i biodegradowalne powierzchnie ochronne. Potencjalne zastosowania obejmują powłoki dla przechowywanej żywności, produktów rolnych i technologii, ale są to dopiero kierunki dalszych prac, a nie rozwiązania potwierdzone tym badaniem.

## Źródło pierwotne

[Science News](https://www.sciencenews.org/article/earwax-slippery-sticky-deters-insects)

---
## Informacje do cytowania
- **Autor:** Redakcja
- **Data publikacji:** 2026-11-06T17:29:33.004Z
- **Ostatnia aktualizacja:** 2026-11-06T17:44:09.842Z
- **Kategoria:** Nauka
- **Adres kanoniczny:** [https://najnowsze-informacje.pl/nauka/woskowina-uszna-jest-jednoczesnie-lepka-i-sliska-moze-odstraszac-owady](https://najnowsze-informacje.pl/nauka/woskowina-uszna-jest-jednoczesnie-lepka-i-sliska-moze-odstraszac-owady)
- **Wersja Markdown:** [https://najnowsze-informacje.pl/nauka/woskowina-uszna-jest-jednoczesnie-lepka-i-sliska-moze-odstraszac-owady/index.md](https://najnowsze-informacje.pl/nauka/woskowina-uszna-jest-jednoczesnie-lepka-i-sliska-moze-odstraszac-owady/index.md)

**Sugerowane cytowanie:**

> Najnowsze Informacje, „Woskowina uszna jest jednocześnie lepka i śliska, może odstraszać owady”, 2026-11-06, https://najnowsze-informacje.pl/nauka/woskowina-uszna-jest-jednoczesnie-lepka-i-sliska-moze-odstraszac-owady
