Ta strona używa plików cookies, aby zapewnić najlepszą jakość korzystania z naszego serwisu oraz do celów analitycznych. Klikając "Akceptuję", wyrażasz zgodę na używanie wszystkich plików cookies. Możesz również odrzucić zgodę, co spowoduje zablokowanie plików cookies analitycznych. Więcej informacji znajdziesz w naszej Polityce Prywatności.
USA nakładają sankcje na MTK. Trybunał: to atak na rządy prawa
USA objęły sankcjami sam Międzynarodowy Trybunał Karny oraz zakazały amerykańskim podmiotom transakcji z sądem.
Waszyngton zarzuca MTK próbę ścigania Amerykanów i domaga się ograniczenia jego działań.
Trybunał zapowiedział, że nie da się zastraszyć, a Wielka Brytania i kilka innych państw potwierdziły swoje poparcie.
Sankcje mogą osłabić finansowe i operacyjne możliwości sądu, choć część środków odroczono o sześć miesięcy.
Sponsorowane
Odkryj rewolucyjną metodę nauki języków
Sprawdź jak w 30 dni opanować podstawy dowolnego języka obcego bez wychodzenia z domu.
Administracja Donalda Trumpa ogłosiła szerokie sankcje wobec Międzynarodowego Trybunału Karnego. To wyraźne zaostrzenie amerykańskiej kampanii przeciwko instytucji, którą Waszyngton określa jako nieuprawnioną i zagrażającą suwerenności USA. Sekretarz stanu Marco Rubio powiedział, że działania mają chronić amerykańską suwerenność, a także sprzeciwił się próbom ścigania obywateli Stanów Zjednoczonych przez sąd.
Sankcje wymierzone w całą instytucję
Nowe ograniczenia nie dotyczą już wyłącznie pojedynczych sędziów i urzędników MTK. USA obejmują nimi sam sąd jako instytucję. Amerykańskie firmy nie będą mogły dostarczać mu towarów ani usług, w tym usług bankowych i oprogramowania. Celem jest ograniczenie zdolności trybunału do finansowania i prowadzenia działalności.
USA wcześniej objęły sankcjami 17 sędziów i urzędników MTK.
Nowe środki mają dotyczyć także transakcji amerykańskich podmiotów z całym trybunałem.
Słownik artykułu
Pojęcia, które warto znać
Krótkie objaśnienia terminów występujących w tekście. Każde hasło prowadzi do szerszej definicji i przykładów użycia.
Część sankcji zacznie obowiązywać po sześciomiesięcznym okresie przejściowym.
Waszyngton twierdzi, że odroczenie ma dać państwom czas na wypracowanie rozwiązania dotyczącego amerykańskich zastrzeżeń.
Trybunał odpowiada: nie damy się zastraszyć
MTK określił decyzję USA jako atak na rządy prawa i podstawy międzynarodowego porządku prawnego. Trybunał ocenił, że sankcje mają zakłócić jego pracę oraz zastraszyć osoby i instytucje, które z nim współpracują. Jednocześnie zapewnił, że nie da się odwieść od wykonywania swoich obowiązków. W wydanym stanowisku podkreślił, że nikt nie powinien być karany za działanie na rzecz sprawiedliwości, a historię oceni ten moment.
Sekretarz generalny ONZ Antonio Guterres uznał decyzję za poważny cios dla wspólnych wysiłków na rzecz międzynarodowego wymiaru sprawiedliwości. Ocenił, że MTK jest jednym z jego kluczowych filarów. Rubio przedstawił natomiast stanowisko administracji w znacznie ostrzejszych słowach, mówiąc, że albo trybunał zakończy swoje działania wymierzone w USA, albo Stany Zjednoczone doprowadzą do jego końca.
Sojusznicy USA bronią MTK
Wielka Brytania, Kanada, Dania, Niemcy, Francja, Włochy, Japonia i Holandia potwierdziły swoje dalsze i niezmienne poparcie dla trybunału. Państwa te oświadczyły, że ubolewają nad decyzją Waszyngtonu i zdecydowanie się z nią nie zgadzają. Wspólnie doceniły pracę personelu MTK przy pociąganiu do odpowiedzialności osób oskarżanych o najpoważniejsze zbrodnie oraz przy wspieraniu ofiar.
Szczególna presja spada na Holandię, która jest gospodarzem sądu w Hadze i jednocześnie należy do sojuszników USA w NATO. Holenderski minister spraw zagranicznych Tom Berendsen ostrzegł, że sankcje poważnie wpłyną na zdolność trybunału do działania. Sześciomiesięczny okres przejściowy pozwala państwom członkowskim nadal finansować operacje MTK, ale nie usuwa ryzyka późniejszych problemów z bankowością, oprogramowaniem i innymi usługami.
Spór o śledztwa i nakazy aresztowania
Administracja Trumpa krytykuje MTK między innymi za wcześniejsze śledztwo dotyczące działań amerykańskich żołnierzy w Afganistanie. Postępowanie to zostało później zamknięte. Waszyngton sprzeciwia się także nakazom aresztowania wydanym wobec izraelskich urzędników, w tym premiera Benjamina Netanjahu. Nowe sankcje nie zawierają jednak warunku, że nakazy muszą zostać wycofane, aby ograniczenia mogły zostać zniesione.
Netanjahu z zadowoleniem przyjął decyzję USA. Stwierdził, że MTK nie jest sądem, lecz instytucją polityczną, która zagraża praworządnym demokracjom i samej idei suwerenności państw. Rubio wezwał amerykańskich sojuszników będących stronami statutu MTK, w tym Wielką Brytanię, do ograniczenia działalności trybunału.
MTK powstał w 2002 roku, aby ścigać zbrodnie wojenne, zbrodnie przeciwko ludzkości i ludobójstwo. Należy do niego 125 państw, ale poza systemem pozostają między innymi USA, Rosja, Chiny, Indie i Izrael. Bezpośrednie objęcie sankcjami całej instytucji może oznaczać najpoważniejszy kryzys w 24-letniej historii sądu, ponieważ uderza nie tylko w konkretne osoby, lecz także w jego zdolność do codziennego funkcjonowania.