--- title: "14 chorób pasożytniczych związanych z żywnością: około 171 mln zachorowań na świecie" description: "Nowa analiza WHO oszacowała globalne obciążenie 14 inwazyjnymi chorobami pasożytniczymi przenoszonymi przez żywność. Mimo poprawy warunków sanitarnych choroby te nadal szczególnie dotykają ludność regionów o ograniczonych zasobach." publisher: "Najnowsze Informacje" language: "pl-PL" canonical_url: "https://najnowsze-informacje.pl/zdrowie/14-chorob-pasozytniczych-zwiazanych-z-zywnoscia-okolo-171-mln-zachorowan-na-swiecie" markdown_url: "https://najnowsze-informacje.pl/zdrowie/14-chorob-pasozytniczych-zwiazanych-z-zywnoscia-okolo-171-mln-zachorowan-na-swiecie/index.md" date_published: "2026-08-25T21:52:15.228Z" date_modified: "2026-08-25T21:52:15.228Z" author: "Redakcja" category: "Zdrowie" tags: - "pasożyty" - "zdrowie publiczne" - "who" - "choroby zakaźne" - "badania medyczne" source_url: "https://medicalxpress.com/news/2026-08-fourteen-foodborne-parasites-million-illnesses.html" source_name: "MedicalXpress" image_url: "https://najnowsze-informacje.pl/api/media/file/zdrowie-unsplash-1786903295446.jpeg" image_alt: "person in white long sleeve shirt and blue denim jeans holding pink yarn" image_credit: "© CDC / Unsplash" image_credit_url: "https://unsplash.com/@cdc" --- # 14 chorób pasożytniczych związanych z żywnością: około 171 mln zachorowań na świecie > Analiza WHO wskazuje, że 14 pasożytniczych chorób przenoszonych przez żywność odpowiadało za około 171 mln zachorowań na świecie. ## Kluczowe informacje - WHO oszacowała około 171 mln zachorowań związanych z 14 chorobami pasożytniczymi przenoszonymi przez żywność. - Badanie obejmowało dane i szacunki za lata 2000-2021. - Do oceny skutków chorób wykorzystano wskaźnik DALY, uwzględniający także niepełnosprawność i czas trwania choroby. - Największe luki dotyczą między innymi nadzoru, diagnostyki, profilaktyki i leczenia w regionach o ograniczonych zasobach. Niedawne ogniska cyklosporozy ponownie zwróciły uwagę na pasożyty przenoszone przez żywność. Szerszy obraz przedstawiony w nowej analizie Światowej Organizacji Zdrowia pokazuje jednak, że nie jest to wyłącznie problem związany z pojedynczymi ogniskami zachorowań. Według zaktualizowanych szacunków około 171 mln zachorowań na świecie można przypisać przenoszeniu przez żywność 14 inwazyjnych chorób pasożytniczych. Autorzy podkreślają, że mimo postępów w zakresie higieny, sanitacji i edukacji choroby te nadal stanowią istotne wyzwanie dla zdrowia publicznego. Globalny bilans 14 chorób pasożytniczych Analiza została przygotowana w ramach prac grupy WHO Foodborne Disease Burden Epidemiology Reference Group, międzynarodowej inicjatywy zajmującej się oceną wpływu chorób przenoszonych przez żywność. Badanie aktualizuje wcześniejsze szacunki dotyczące 14 chorób pasożytniczych i uwzględnia ponad dekadę dodatkowych badań oraz nowe informacje o tym, w jaki sposób choroby wpływają na pacjentów. Publikacja Lucy J. Robertson i współpracowników obejmuje okres od 2000 do 2021 roku i przedstawia obciążenie na poziomie globalnym, regionalnym oraz krajowym. Oznacza to, że dane mają służyć nie tylko opisaniu skali problemu, lecz także porównywaniu sytuacji w różnych częściach świata. Wynik około 171 mln zachorowań jest zbiorczym oszacowaniem dla całej analizowanej grupy chorób. Nie oznacza, że wszystkie zakażenia przebiegają w taki sam sposób ani że każda z tych chorób ma podobne skutki zdrowotne. Autorzy zwracają uwagę, że obciążenie jest nieproporcjonalnie duże wśród ludności szczególnie narażonej, zwłaszcza w regionach o ograniczonych zasobach. W takich miejscach systemy nadzoru i programy kontroli chorób mogą mieć mniejsze możliwości wykrywania zakażeń, zapobiegania im oraz zapewniania leczenia. Dlaczego nie wystarczy policzyć zachorowań Badacze nie ograniczyli się do zliczenia infekcji lub zgonów. Do oceny ciężaru chorób wykorzystali wskaźnik lat życia skorygowanych niepełnosprawnością, znany jako DALY. Łączy on dwa elementy: lata życia utracone z powodu przedwczesnej śmierci oraz lata zdrowego życia utracone z powodu choroby lub niepełnosprawności. Takie ujęcie pozwala uwzględnić również to, jak długo trwa choroba i jak poważnie ogranicza codzienne funkcjonowanie. W rezultacie osoby odpowiedzialne za zdrowie publiczne otrzymują pełniejszy obraz konsekwencji chorób niż w przypadku samej liczby zakażeń. Wskaźnik ułatwia też porównywanie różnych problemów zdrowotnych między populacjami, choć pozostaje narzędziem szacunkowym, a nie bezpośrednim pomiarem stanu każdego pacjenta. Oszacowanie około 171 mln zachorowań dotyczy łącznie 14 inwazyjnych chorób pasożytniczych przenoszonych przez żywność. Zaktualizowane dane obejmują lata 2000-2021 oraz poziom globalny, regionalny i krajowy. Obciążenie oceniono za pomocą DALY, czyli wskaźnika uwzględniającego przedwczesne zgony, niepełnosprawność i czas trwania choroby. Wśród najważniejszych luk wymieniono ograniczony nadzór, trudności diagnostyczne oraz niedostateczne możliwości profilaktyki i leczenia. Neurocysticerkoza pozostaje trudna do rozpoznania Jednym z obszarów uwzględnionych w aktualizacji była neurocysticerkoza. Christine Budke z Texas A&M University, współpracując z badaczami z University of Montreal, zajmowała się uaktualnieniem szacunków dla choroby wywoływanej przez larwalne stadium tasiemca wieprzowego, które może zainfekować mózg. W wielu częściach świata neurocysticerkoza jest jedną z głównych przyczyn padaczki. Naukowcy podkreślają jednak, że jej konsekwencje neurologiczne mogą wykraczać poza padaczkę. Nadal potrzebne jest lepsze poznanie między innymi silnych bólów głowy oraz innych długotrwałych skutków choroby. Dodatkową trudność stanowi diagnostyka. W wielu krajach, w których choroba występuje najczęściej, pacjenci nie mają łatwego dostępu do zaawansowanych badań obrazowych, takich jak tomografia komputerowa. Choroby zaniedbane i skutki społeczne Wiele chorób pasożytniczych przenoszonych przez żywność zalicza się do zaniedbanych chorób tropikalnych. Są to schorzenia, które szczególnie często dotykają najbiedniejsze i najbardziej narażone społeczności, a jednocześnie otrzymują stosunkowo mało uwagi oraz środków na badania. Ich znaczenie nie kończy się na samych objawach medycznych. Osoby żyjące z kilkoma chorobami zaniedbanymi mogą mieć trudności z pracą, opieką nad rodziną i poprawą swojej sytuacji ekonomicznej. Z kolei społeczności najbardziej dotknięte problemem często dysponują mniejszymi zasobami i mają mniejszy wpływ polityczny, aby zabiegać o inwestycje w zapobieganie oraz leczenie. Autorzy zwracają uwagę na różnicę między zainteresowaniem opinii publicznej a długotrwałym przebiegiem problemu. Ogniska zachorowań mogą na krótko przyciągać uwagę mediów, ale choroby pasożytnicze utrzymują się w dotkniętych nimi społecznościach także wtedy, gdy znikają z nagłówków. Poprawa warunków sanitarnych, higieny i poziomu edukacji przyczyniła się do zmniejszenia obciążenia części z tych chorób, lecz nie doprowadziła do ich wyeliminowania. Ograniczony nadzór może dodatkowo utrudniać ocenę rzeczywistej skali zachorowań oraz śledzenie zmian w czasie. Po co aktualizować szacunki Zaktualizowane dane mają pomóc rządom i organizacjom zdrowia publicznego ustalić, które choroby powodują największe skutki zdrowotne i społeczno-ekonomiczne. Takie informacje są wykorzystywane przy podejmowaniu decyzji o tym, gdzie ograniczone środki mogą przynieść największy efekt, w tym przy planowaniu programów kontroli chorób i usług zdrowotnych. Wraz z pojawianiem się nowych badań szacunki mogą być korygowane, ponieważ zmienia się wiedza o częstości zachorowań, ich przebiegu i następstwach. Dokładność danych ma znaczenie właśnie dlatego, że stają się one podstawą decyzji dotyczących profilaktyki, diagnostyki, leczenia oraz alokacji zasobów. Analiza opublikowana w czasopiśmie The Lancet Global Health nie przedstawia indywidualnej oceny ryzyka ani nie zastępuje rozpoznania lekarskiego. Jej celem jest opisanie globalnego obciążenia chorobami na podstawie dostępnych danych. Wnioski wskazują, że pasożytnicze choroby przenoszone przez żywność nadal wymagają uwagi i inwestycji, szczególnie tam, gdzie możliwości nadzoru, diagnostyki i kontroli są ograniczone. Autorzy podkreślają, że poprawa sytuacji w części regionów nie powinna prowadzić do uznania problemu za rozwiązany. ## Wyjaśnienie pojęć ### [Lata życia skorygowane niepełnosprawnością](https://najnowsze-informacje.pl/definicje/lata-zycia-skorygowane-niepelnosprawnoscia) Wskaźnik obciążenia chorobą, który łączy lata utracone z powodu przedwczesnej śmierci z latami zdrowego życia utraconymi wskutek choroby lub niepełnosprawności. ### [Neurocysticerkoza](https://najnowsze-informacje.pl/definicje/neurocysticerkoza) Choroba pasożytnicza, w której larwy tasiemca wieprzowego mogą zainfekować mózg. W wielu częściach świata jest ważną przyczyną padaczki. ## Źródło pierwotne [MedicalXpress](https://medicalxpress.com/news/2026-08-fourteen-foodborne-parasites-million-illnesses.html) --- ## Informacje do cytowania - **Autor:** Redakcja - **Data publikacji:** 2026-08-25T21:52:15.228Z - **Ostatnia aktualizacja:** 2026-08-25T21:52:15.228Z - **Kategoria:** Zdrowie - **Adres kanoniczny:** [https://najnowsze-informacje.pl/zdrowie/14-chorob-pasozytniczych-zwiazanych-z-zywnoscia-okolo-171-mln-zachorowan-na-swiecie](https://najnowsze-informacje.pl/zdrowie/14-chorob-pasozytniczych-zwiazanych-z-zywnoscia-okolo-171-mln-zachorowan-na-swiecie) - **Wersja Markdown:** [https://najnowsze-informacje.pl/zdrowie/14-chorob-pasozytniczych-zwiazanych-z-zywnoscia-okolo-171-mln-zachorowan-na-swiecie/index.md](https://najnowsze-informacje.pl/zdrowie/14-chorob-pasozytniczych-zwiazanych-z-zywnoscia-okolo-171-mln-zachorowan-na-swiecie/index.md) **Sugerowane cytowanie:** > Najnowsze Informacje, „14 chorób pasożytniczych związanych z żywnością: około 171 mln zachorowań na świecie”, 2026-08-25, https://najnowsze-informacje.pl/zdrowie/14-chorob-pasozytniczych-zwiazanych-z-zywnoscia-okolo-171-mln-zachorowan-na-swiecie