---
title: "Badania CT w USA różnią się dawką promieniowania nawet przy tym samym wskazaniu"
description: "Pierwsza analiza amerykańskiej miary Medicare ExRad wykazała duże różnice w dawkach promieniowania stosowanych podczas badań CT. W 30,7 proc. analizowanych skanów dawka przekraczała próg dla danego rodzaju badania."
publisher: "Najnowsze Informacje"
language: "pl-PL"
canonical_url: "https://najnowsze-informacje.pl/zdrowie/badania-ct-w-usa-roznia-sie-dawka-promieniowania-nawet-przy-tym-samym-wskazaniu"
markdown_url: "https://najnowsze-informacje.pl/zdrowie/badania-ct-w-usa-roznia-sie-dawka-promieniowania-nawet-przy-tym-samym-wskazaniu/index.md"
date_published: "2026-11-06T17:32:34.214Z"
date_modified: "2026-11-06T17:32:40.805Z"
author: "Redakcja"
category: "Zdrowie"
tags:
  - "tomografia komputerowa"
  - "promieniowanie"
  - "diagnostyka obrazowa"
  - "bezpieczeństwo pacjentów"
  - "badania medyczne"
source_url: "https://www.news-medical.net/news/20261103/First-Medicare-ExRad-study-reveals-wide-variation-in-CT-radiation.aspx"
source_name: "News Medical"
image_url: "https://najnowsze-informacje.pl/api/media/file/zdrowie-unsplash-1793732657235.jpeg"
image_alt: "Medical professional assists patient during ct scan procedure"
image_credit: "© Navy Medicine / Unsplash"
image_credit_url: "https://unsplash.com/@navymedicine"
---

# Badania CT w USA różnią się dawką promieniowania nawet przy tym samym wskazaniu

> Analiza 783 634 badań CT wykazała duże różnice między placówkami. 30,7 proc. skanów przekraczało próg dawki dla danego badania.

## Kluczowe informacje
- Analiza objęła 783 634 badań CT wykonanych w 254 placówkach.
- 30,7 proc. skanów przekraczało próg dawki dla danego rodzaju badania.
- Odsetek badań poza zakresem różnił się między placówkami od mniej niż 1 proc. do ponad 90 proc.
- Problem dotyczył głównie dawki promieniowania, a nie jakości obrazu.

Pierwsza analiza pokazująca, jak placówki obrazowania medycznego wypadają w nowej amerykańskiej mierze jakości Medicare ExRad, ujawniła duże różnice w dawkach promieniowania stosowanych podczas tego samego rodzaju badania CT. Wyniki sugerują, że miejsce wykonania badania może mieć istotne znaczenie dla ekspozycji pacjenta, mimo że wykorzystywana jest ta sama metoda diagnostyczna. Badanie opublikowano 3 listopada w Journal of the American College of Radiology.

## Co mierzy ExRad i jak przeprowadzono analizę

ExRad ocenia, czy badanie tomografii komputerowej wykorzystało więcej promieniowania, niż było potrzebne przy danym wskazaniu, albo czy wytworzyło obraz zbyt zaszumiony, by można go było prawidłowo zinterpretować. Analiza objęła 254 szpitale i pracownie diagnostyczne oraz 783 634 badań CT u dorosłych, wykonanych w ciągu 16 miesięcy. Była to pierwsza ocena działania tej miary na tak dużym, rzeczywistym zbiorze danych z placówek uczestniczących w systemie Medicare.

- 30,7 proc. wszystkich analizowanych skanów przekroczyło próg dawki ustalony dla danego rodzaju badania.
- Tylko 0,06 proc. badań nie spełniło kryterium jakości obrazu z powodu zbyt dużego szumu.
- Odsetek skanów z nadmierną dawką wynosił w poszczególnych placówkach od mniej niż 1 proc. do ponad 90 proc.
- Najczęściej analizowane rodzaje badań to rutynowa tomografia jamy brzusznej i miednicy, klatki piersiowej oraz głowy.

## Różnice między placówkami były bardzo szerokie

Wyniki nie wskazywały na jednolity poziom działania poszczególnych placówek. Niektóre ośrodki osiągały wynik bliski zeru w zakresie badań wykonanych poza właściwym przedziałem dawki, podczas gdy w innych odsetek takich skanów przekraczał 90 proc. Co ważne, placówka, która dobrze radziła sobie z jednym rodzajem tomografii, nie zawsze osiągała równie dobry wynik w pozostałych kategoriach. Typowa różnica między najlepszą i najgorszą kategorią badań w tej samej placówce wynosiła 74 punkty procentowe.

Trzy często wykonywane rodzaje badań, czyli rutynowa tomografia jamy brzusznej i miednicy, klatki piersiowej oraz głowy, odpowiadały łącznie za 72 proc. wszystkich skanów zakwalifikowanych jako wykonane poza zakresem. Autorzy wskazują, że placówki potrzebują wyników rozbitych na konkretne kategorie badań, ponieważ dopiero takie zestawienie pozwala ustalić, które protokoły wymagają sprawdzenia i poprawy.

## Największą przestrzeń do poprawy stanowiła dawka

W analizowanym zbiorze problem z jakością obrazu występował wyjątkowo rzadko. Prawie wszystkie przypadki zakwalifikowane jako niezgodne z zakresem dotyczyły przekroczenia dawki promieniowania, a nie obrazu zbyt słabego do oceny. Oznacza to, że w tych placówkach główna możliwość poprawy wiązała się z doborem i stosowaniem protokołów dawkowania, a nie z koniecznością zwiększania dawki w celu uzyskania czytelniejszych obrazów.

Rebecca Smith-Bindman z University of California w San Francisco, główna autorka badania, podkreśliła, że tomografia komputerowa jest ważnym elementem współczesnej medycyny, ale badania wykonywane z dawką przekraczającą zalecany próg mogą wiązać się z niewielkim ryzykiem nowotworu zależnego od promieniowania w ciągu całego życia. Jej zdaniem fakt, że część placówek osiąga niemal zerowy odsetek wyników poza zakresem w kategoriach, w których inne przekraczają 90 proc., pokazuje, że poprawa jest możliwa przy użyciu obecnie dostępnych skanerów.

Autorzy określają tę zmianę jako przejście od problemu technologicznego do problemu pomiaru i informacji zwrotnej. ExRad daje placówkom automatyczne dane o dawkach na poziomie konkretnych protokołów, co może ułatwiać wskazanie obszarów wymagających korekty. Badanie dotyczy placówek objętych amerykańskim systemem Medicare, dlatego nie jest bezpośrednią oceną pracowni w Polsce. Pokazuje jednak uniwersalne znaczenie monitorowania dawek w diagnostyce obrazowej. Sam wynik miary nie zastępuje oceny lekarza ani nie określa właściwej dawki dla konkretnego pacjenta, ponieważ decyzje dotyczące badania zależą od wskazania klinicznego i rodzaju obrazowanego obszaru.

## Wyjaśnienie pojęć

### [Tomografia komputerowa](https://najnowsze-informacje.pl/definicje/tomografia-komputerowa)

Metoda obrazowania, która pozwala uzyskać szczegółowe przekroje i trójwymiarowe obrazy struktur wewnątrz ciała.

### [ExRad](https://najnowsze-informacje.pl/definicje/exrad)

Miara jakości stosowana w Medicare do oceny, czy badanie CT nie wykorzystało nadmiernej dawki lub nie dało obrazu o zbyt niskiej jakości.

## Źródło pierwotne

[News Medical](https://www.news-medical.net/news/20261103/First-Medicare-ExRad-study-reveals-wide-variation-in-CT-radiation.aspx)

---
## Informacje do cytowania
- **Autor:** Redakcja
- **Data publikacji:** 2026-11-06T17:32:34.214Z
- **Ostatnia aktualizacja:** 2026-11-06T17:32:40.805Z
- **Kategoria:** Zdrowie
- **Adres kanoniczny:** [https://najnowsze-informacje.pl/zdrowie/badania-ct-w-usa-roznia-sie-dawka-promieniowania-nawet-przy-tym-samym-wskazaniu](https://najnowsze-informacje.pl/zdrowie/badania-ct-w-usa-roznia-sie-dawka-promieniowania-nawet-przy-tym-samym-wskazaniu)
- **Wersja Markdown:** [https://najnowsze-informacje.pl/zdrowie/badania-ct-w-usa-roznia-sie-dawka-promieniowania-nawet-przy-tym-samym-wskazaniu/index.md](https://najnowsze-informacje.pl/zdrowie/badania-ct-w-usa-roznia-sie-dawka-promieniowania-nawet-przy-tym-samym-wskazaniu/index.md)

**Sugerowane cytowanie:**

> Najnowsze Informacje, „Badania CT w USA różnią się dawką promieniowania nawet przy tym samym wskazaniu”, 2026-11-06, https://najnowsze-informacje.pl/zdrowie/badania-ct-w-usa-roznia-sie-dawka-promieniowania-nawet-przy-tym-samym-wskazaniu
