--- title: "Choroby zapalne jelit dotyczą niemal 1 proc. Kanadyjczyków. IBD nie musi wykluczać rodzicielstwa" description: "Nieswoiste choroby zapalne jelit nie muszą oznaczać rezygnacji z ciąży ani rodzicielstwa. Badania wskazują, że większe ryzyko powikłań wiąże się przede wszystkim z aktywnym stanem zapalnym, a nie z większością terapii podtrzymujących." publisher: "Najnowsze Informacje" language: "pl-PL" canonical_url: "https://najnowsze-informacje.pl/zdrowie/choroby-zapalne-jelit-dotycza-niemal-1-proc-kanadyjczykow-ibd-nie-musi-wykluczac-rodzicielstwa" markdown_url: "https://najnowsze-informacje.pl/zdrowie/choroby-zapalne-jelit-dotycza-niemal-1-proc-kanadyjczykow-ibd-nie-musi-wykluczac-rodzicielstwa/index.md" date_published: "2026-08-06T18:16:04.753Z" date_modified: "2026-08-06T18:17:27.765Z" author: "Redakcja" category: "Zdrowie" tags: - "ibd" - "ciąża" - "choroba crohna" - "wrzodziejące zapalenie jelita grubego" - "leki biologiczne" source_url: "https://medicalxpress.com/news/2026-08-canadians-inflammatory-bowel-disease-children.html" source_name: "MedicalXpress" image_url: "https://najnowsze-informacje.pl/api/media/file/zdrowie-unsplash-1786039315237.jpeg" image_alt: "Doctor writing notes while patient sits opposite." image_credit: "© Vitaly Gariev / Unsplash" image_credit_url: "https://unsplash.com/@silverkblack" --- # Choroby zapalne jelit dotyczą niemal 1 proc. Kanadyjczyków. IBD nie musi wykluczać rodzicielstwa > Aktywne IBD zwiększa ryzyko powikłań ciąży, ale większość leków podtrzymujących terapię można stosować także w ciąży i podczas karmienia. ## Kluczowe informacje - Choroba Crohna i wrzodziejące zapalenie jelita grubego dotyczą niemal 1 proc. Kanadyjczyków. - Aktywne zapalenie jelit zwiększa ryzyko porodu przedwczesnego i niskiej masy urodzeniowej. - Większość leków stosowanych w IBD uznaje się za możliwe do kontynuowania w ciąży i podczas karmienia. - Planowanie ciąży powinno obejmować ocenę aktywności choroby i współpracę zespołu medycznego. Choroba Crohna i wrzodziejące zapalenie jelita grubego, czyli dwie główne postacie nieswoistych chorób zapalnych jelit, dotyczą niemal 1 proc. mieszkańców Kanady. Zwykle rozpoznaje się je w okresie dorastania albo we wczesnej dorosłości, a więc w czasie, gdy wiele osób podejmuje decyzje dotyczące związków, rodziny i rodzicielstwa. Przez lata kobietom z IBD przekazywano, że ciąża może być zbyt ryzykowna albo że trzeba wybierać między leczeniem choroby a zdrowiem dziecka. Obecne dane nie uzasadniają takiego prostego ultimatum. Najważniejsze znaczenie ma kontrola stanu zapalnego oraz odpowiednie przygotowanie do ciąży. ## Dawne zalecenia opierały się na ostrożności i strachu W artykule z 1956 roku dotyczącym wrzodziejącego zapalenia jelita grubego i ciąży sugerowano, by kobieta odkładała starania o dziecko do czasu wyciszenia choroby. W praktyce mogło to oznaczać oczekiwanie bez określonego końca. Taka ostrożność wynikała z realnych obaw dotyczących zaostrzeń i powikłań, ale wraz z rozwojem leczenia podejście to zaczęło się zmieniać. Mimo to dawne przekazy nadal wpływają na decyzje części pacjentek. Badania dotyczące bezdzietności wskazują, że wybór ten częściej wynika z obaw i niepełnej wiedzy niż z samej choroby. Jeżeli jest to świadoma decyzja, powinna być respektowana, jednak samo IBD nie musi oznaczać rezygnacji z rodzicielstwa ani automatycznego ograniczenia możliwości stosowania antykoncepcji. Jednym z częstych źródeł niepokoju jest możliwość przekazania choroby dziecku. Ryzyko nie jest jednak równoznaczne z pewnością zachorowania. Gdy chorobę Crohna ma jedno z rodziców, ryzyko u dziecka wynosi około 1 na 10. W przypadku wrzodziejącego zapalenia jelita grubego jest niższe. Na rozwój IBD wpływają złożone czynniki, dlatego sama obecność choroby u rodzica nie przesądza o przyszłym zdrowiu dziecka. ## To aktywna choroba, a nie większość leków, zwiększa ryzyko Od początku XXI wieku leki biologiczne zmieniły możliwości leczenia IBD. Terapie ukierunkowane na sygnały odpornościowe napędzające stan zapalny mogą pomagać utrzymać remisję, goić uszkodzoną błonę jelitową i poprawiać jakość życia. Wraz z ich upowszechnieniem pojawiło się pytanie, czy należy je odstawiać w ciąży, zwłaszcza w późniejszym okresie, gdy leki mogą przechodzić przez łożysko. Początkowo często wybierano przerwanie terapii. Skutkiem bywały jednak zaostrzenia choroby, a także powikłania, których próbowano uniknąć, w tym poród przedwczesny i niska masa urodzeniowa dziecka. Obecne dane wskazują, że nieleczony stan zapalny może być większym zagrożeniem niż kontynuowanie większości terapii podtrzymujących. Najważniejszych danych dostarczyło amerykańskie badanie PIANO, w którym obserwowano 1700 ciąż u kobiet z IBD. W przypadku większości leków kontrolujących chorobę nie stwierdzono zwiększenia częstości wad wrodzonych, poronień, porodów przedwczesnych ani zakażeń u dzieci. Późniejsze obserwacje nie wykazały także wzrostu częstości nowotworów u dzieci. Są to przede wszystkim dane obserwacyjne, więc nie usuwają całej niepewności i nie oznaczają, że każda terapia jest odpowiednia dla każdej osoby. Pokazują jednak, że w ocenie bezpieczeństwa trzeba brać pod uwagę nie tylko możliwe działanie leku, lecz także konsekwencje aktywnego zapalenia. - Aktywna choroba oznacza obecność zapalenia wykrytą w badaniach obrazowych, endoskopii, badaniach kału lub krwi, nawet gdy objawy nie są nasilone. - Dobre opanowanie IBD przed poczęciem zmniejsza prawdopodobieństwo aktywności choroby w czasie ciąży. - W 2025 roku globalny konsensus zalecił kontynuowanie większości leków na IBD także w ciąży i podczas karmienia piersią. - Ryzyko powikłań wiąże się przede wszystkim z aktywnym zapaleniem, dlatego brak objawów nie zawsze wystarcza do oceny sytuacji. ## Które leczenie zwykle się kontynuuje, a które wymaga przerwania Istnieją także ważne wyjątki. Metotreksat może powodować poważne wady wrodzone i powinien zostać odstawiony trzy miesiące przed planowanym poczęciem. W czasie ciąży należy unikać także nowszych leków, takich jak inhibitory kinaz Janusowych oraz modulatory receptora sfingozyno-1-fosforanu, ponieważ badania na zwierzętach wskazywały na możliwość szkodliwego wpływu na rozwój płodu. Informacje te podkreślają znaczenie planowania. Rozmowa z gastroenterologiem przed poczęciem pozwala ustalić, czy leczenie wymaga zmiany, a w przypadku już istniejącej ciąży szybki kontakt z zespołem prowadzącym może pomóc bezpiecznie ocenić dalsze postępowanie. ## Monitorowanie nie może opierać się wyłącznie na samopoczuciu Jedną z nowszych możliwości jest ultrasonografia jelitowa, wykonywana przy łóżku pacjentki lub w gabinecie. Pozwala ocenić między innymi stan zapalny i grubość ściany jelita bez konieczności przeprowadzania endoskopii. W badaniu z 2025 roku obejmującym 377 ciąż obecność zapalenia widocznego w USG wiązała się z gorszymi wynikami ciąży, nawet gdy pacjentka czuła się dobrze, a inne testy nie wskazywały problemu. Pogrubienie ściany jelita w połowie ciąży wiązało się z około czterokrotnie większym ryzykiem porodu przedwczesnego. Wynik ten pokazuje, że brak dolegliwości nie zawsze oznacza brak aktywnego procesu zapalnego, choć samo badanie nie przesądza o przyczynie konkretnego powikłania. ## Planowanie ciąży wymaga współpracy kilku specjalistów IBD nie powinno być przedstawiane jako automatyczny zakaz posiadania dzieci. Jednocześnie ciąża przy aktywnej chorobie wymaga szczególnej uwagi, a dostępne dane nie są obietnicą całkowitego braku ryzyka. Najbezpieczniejsze podejście polega na planowaniu, utrzymywaniu kontroli zapalenia i regularnej ocenie stanu jelit. Decyzje dotyczące leków, badań i momentu rozpoczęcia starań powinny być podejmowane indywidualnie z zespołem medycznym, bez samodzielnego odstawiania terapii. ## Wyjaśnienie pojęć ### [Nieswoiste choroby zapalne jelit](https://najnowsze-informacje.pl/definicje/nieswoiste-choroby-zapalne-jelit) Grupa przewlekłych chorób, w których układ odpornościowy wywołuje stan zapalny w jelitach. Jej dwie główne postacie to choroba Crohna i wrzodziejące zapalenie jelita grubego. ### [Leki biologiczne](https://najnowsze-informacje.pl/definicje/leki-biologiczne) Leki ukierunkowane na sygnały układu odpornościowego, które podtrzymują stan zapalny w przebiegu IBD. ### [Inhibitory kinaz Janusowych](https://najnowsze-informacje.pl/definicje/inhibitory-kinaz-janusowych) Grupa leków wpływających na szlaki sygnałowe związane z działaniem układu odpornościowego. ## Źródło pierwotne [MedicalXpress](https://medicalxpress.com/news/2026-08-canadians-inflammatory-bowel-disease-children.html) --- ## Informacje do cytowania - **Autor:** Redakcja - **Data publikacji:** 2026-08-06T18:16:04.753Z - **Ostatnia aktualizacja:** 2026-08-06T18:17:27.765Z - **Kategoria:** Zdrowie - **Adres kanoniczny:** [https://najnowsze-informacje.pl/zdrowie/choroby-zapalne-jelit-dotycza-niemal-1-proc-kanadyjczykow-ibd-nie-musi-wykluczac-rodzicielstwa](https://najnowsze-informacje.pl/zdrowie/choroby-zapalne-jelit-dotycza-niemal-1-proc-kanadyjczykow-ibd-nie-musi-wykluczac-rodzicielstwa) - **Wersja Markdown:** [https://najnowsze-informacje.pl/zdrowie/choroby-zapalne-jelit-dotycza-niemal-1-proc-kanadyjczykow-ibd-nie-musi-wykluczac-rodzicielstwa/index.md](https://najnowsze-informacje.pl/zdrowie/choroby-zapalne-jelit-dotycza-niemal-1-proc-kanadyjczykow-ibd-nie-musi-wykluczac-rodzicielstwa/index.md) **Sugerowane cytowanie:** > Najnowsze Informacje, „Choroby zapalne jelit dotyczą niemal 1 proc. Kanadyjczyków. IBD nie musi wykluczać rodzicielstwa”, 2026-08-06, https://najnowsze-informacje.pl/zdrowie/choroby-zapalne-jelit-dotycza-niemal-1-proc-kanadyjczykow-ibd-nie-musi-wykluczac-rodzicielstwa