--- title: "Kohezyna pomaga chronić DNA podczas podziału komórki. Naukowcy opisali nowy mechanizm" description: "Naukowcy odkryli, że kohezyna chroni DNA, gdy podczas jego kopiowania dochodzi do zakłóceń. Mechanizm może pomóc lepiej zrozumieć działanie części terapii przeciwnowotworowych." publisher: "Najnowsze Informacje" language: "pl-PL" canonical_url: "https://najnowsze-informacje.pl/zdrowie/kohezyna-pomaga-chronic-dna-podczas-podzialu-komorki-naukowcy-opisali-nowy-mechanizm" markdown_url: "https://najnowsze-informacje.pl/zdrowie/kohezyna-pomaga-chronic-dna-podczas-podzialu-komorki-naukowcy-opisali-nowy-mechanizm/index.md" date_published: "2026-09-21T19:15:33.431Z" date_modified: "2026-09-21T19:15:39.778Z" author: "Redakcja" category: "Zdrowie" tags: - "kohezyna" - "dna" - "podział komórki" - "nowotwory" - "badania podstawowe" source_url: "https://www.news-medical.net/news/20260921/Cohesin-protein-protects-genetic-information-during-cell-division.aspx" source_name: "News Medical" image_url: "https://najnowsze-informacje.pl/api/media/file/zdrowie-unsplash-1790013691456.jpeg" image_alt: "A glowing white DNA double helix structure floating against a dark background" image_credit: "© Sangharsh Lohakare / Unsplash" image_credit_url: "https://unsplash.com/@sangharsh_l" --- # Kohezyna pomaga chronić DNA podczas podziału komórki. Naukowcy opisali nowy mechanizm > Naukowcy z Zurychu i CNIO opisali, jak kohezyna stabilizuje DNA podczas problemów z jego kopiowaniem. ## Kluczowe informacje - Kohezyna szybko gromadzi się w miejscach, gdzie replikacja DNA zostaje zakłócona. - Białko pomaga uporządkować nowo skopiowane DNA i ogranicza ryzyko jego uszkodzeń. - Kohezyna hamuje aktywność białka Primpol, które może awaryjnie wznowić replikację, ale zwiększać liczbę błędów. - Odkrycie dotyczy mechanizmu komórkowego, a nie gotowej terapii dla pacjentów. Podział komórki jest jednym z podstawowych procesów życia, ale jego mechanizmy wciąż nie są w pełni poznane. Zespół z Instytutu Badań Molekularnych nad Rakiem Uniwersytetu w Zurychu oraz Hiszpańskiego Narodowego Centrum Badań nad Rakiem (CNIO) opisał nowy sposób, w jaki komórki chronią informację genetyczną podczas kopiowania DNA i podziału. Kluczową rolę odgrywa kohezyna, białko znane wcześniej przede wszystkim z utrzymywania kopii chromosomów razem oraz organizowania DNA w jądrze komórkowym. Wyniki opublikowano w czasopiśmie Nature. ## Kohezyna ma więcej niż jedną funkcję Organizm człowieka nieustannie odtwarza komórki. Każdej sekundy dzielą się ich miliony, szczególnie w tkankach, które muszą być regularnie odnawiane, takich jak szpik kostny, jelita i skóra. Znacznie rzadziej dzielą się natomiast neurony oraz komórki mięśnia sercowego. Niezależnie od tkanki każdy podział wymaga dokładnego skopiowania miliardów jednostek chemicznych tworzących DNA. Następnie obie kopie materiału genetycznego muszą zostać prawidłowo rozdzielone między komórki potomne. Kohezyna jest białkiem zachowanym w toku ewolucji. Podobne białka występują między innymi u grzybów i ludzi. Do tej pory przypisywano jej przede wszystkim dwie funkcje. Po pierwsze, utrzymuje razem dwie kopie każdego chromosomu powstałe przed podziałem komórki, co pomaga rozdzielić je we właściwy sposób. Po drugie, uczestniczy w nadawaniu nowo skopiowanemu DNA odpowiedniej organizacji w jądrze. DNA ma po rozciągnięciu długość kilku metrów, choć musi zmieścić się w mikroskopijnym jądrze. Dlatego jego precyzyjne zwijanie i uporządkowanie jest konieczne nie tylko ze względów przestrzennych. Trójwymiarowe ułożenie DNA wpływa również na to, które jego obszary mogą się ze sobą kontaktować. Dzięki temu fragmenty genomu oddalone od siebie w sekwencji DNA mogą współdziałać i koordynować aktywność genów. Związek między organizacją genomu a działaniem genów został szerzej rozpoznany stosunkowo niedawno, a udział kohezyny w tym procesie nadal jest przedmiotem badań. Nowa praca wskazuje, że białko to pełni także bezpośrednią funkcję ochronną w trakcie replikacji DNA. ## Co dzieje się, gdy kopiowanie DNA napotyka przeszkodę Replikacja DNA jest realizowana przez złożoną maszynerię molekularną, która przemieszcza się wzdłuż materiału genetycznego i tworzy jego dwie kopie. Proces może jednak zwolnić albo zatrzymać się, gdy pojawią się przeszkody lub zabraknie składników potrzebnych do budowy nowej nici DNA. Taki stan określa się jako stres replikacyjny. Jeśli zakłócenie nie zostanie odpowiednio opanowane, może dojść do pęknięcia DNA albo nagromadzenia mutacji. Zmiany tego rodzaju mogą przyczyniać się do rozwoju chorób, w tym nowotworów. Badacze wykazali, że w takich sytuacjach kohezyna szybko przemieszcza się w pobliże miejsca, w którym replikacja została zakłócona. Działa tam jak molekularna kotwica: stabilizuje obszar nowo skopiowanego DNA i sprzyja jego ochronnej organizacji. Jednocześnie ogranicza aktywację białka Primpol. Primpol może awaryjnie wznowić kopiowanie DNA, ale taka droga może wiązać się z wprowadzaniem dużej liczby błędów. Według autorów oba działania kohezyny, czyli porządkowanie DNA i ograniczanie potencjalnie ryzykownej reakcji awaryjnej, pomagają utrzymać stabilność genomu. - Kohezyna jest szybko rekrutowana do obszarów, w których replikacja DNA zwalnia lub się zatrzymuje. - Białko pomaga ustabilizować nowo skopiowany materiał genetyczny i zmienić jego organizację przestrzenną. - Ograniczenie aktywności Primpol zmniejsza zależność komórki od awaryjnego sposobu wznawiania replikacji. - Uszkodzenia powstające podczas nieprawidłowo zarządzanego stresu replikacyjnego mogą prowadzić do pęknięć DNA i mutacji. ## Jak naukowcy zbadali ten mechanizm Badanie było wspólnym projektem grupy Massima Lopesa z Uniwersytetu w Zurychu, zajmującej się stresem replikacyjnym, oraz zespołu Any Losady z CNIO, który bada biologię kohezyny. Za koncepcję pracy i znaczną część doświadczeń odpowiadał badacz podoktorski Daniel González, autor korespondencyjny publikacji w Nature. Ważnym elementem projektu była nowa metoda analizy genomowej opracowana przez Gonzáleza oraz Daniela Giméneza. Pozwala ona mapować trójwymiarową organizację nowo skopiowanego DNA. Analizy genomowe uzupełniono obserwacjami mikroskopowymi. Pokazały one, że w warunkach stresu replikacyjnego kohezyna gromadzi się w pobliżu nowo skopiowanego DNA. Naukowcy badali również częściowo uszkodzone warianty kohezyny, aby ustalić, które funkcje białka są potrzebne do ochrony materiału genetycznego. W projekcie uczestniczył także zespół Javiera Muñoza z instytutu Biobizkaia Health Research Institute, specjalizujący się w proteomice, czyli analizie białek. Takie połączenie metod pozwoliło powiązać lokalizację kohezyny z jej rolą w organizacji i ochronie DNA. ## Możliwe znaczenie dla onkologii, ale nie dla gotowej terapii Odkrycie może mieć znaczenie dla badań nad leczeniem nowotworów, ponieważ wiele stosowanych terapii przeciwnowotworowych działa między innymi przez wywoływanie stresu replikacyjnego w komórkach guza. Uszkodzenia DNA mają ostatecznie prowadzić do śmierci tych komórek. Zrozumienie, w jaki sposób kohezyna chroni miejsca kopiowania DNA, może w przyszłości pomóc w projektowaniu terapii skojarzonych, które osłabiałyby ten mechanizm ochronny przede wszystkim w komórkach nowotworowych, przy jednoczesnym ograniczaniu wpływu na zdrowe komórki. Na tym etapie jest to jednak kierunek badań, a nie potwierdzona metoda leczenia. Kohezyna jest także zmieniona w części nowotworów, między innymi w mięsaku Ewinga, raku pęcherza moczowego oraz niektórych białaczkach szpikowych. Nowe wyniki mogą pomóc wyjaśnić, w jaki sposób zaburzenia działania tego białka wpływają na odpowiedź pacjentów na leczenie przeciwnowotworowe. Nie oznacza to jednak, że sama obecność zmiany w genie lub białku przesądza o skuteczności konkretnej terapii. Odpowiedź na leczenie zależy od wielu cech choroby i wymaga oceny w odpowiednich badaniach. ## Badanie opisuje mechanizm komórkowy Praca zespołów z Zurychu i CNIO dotyczy podstawowego procesu biologicznego obserwowanego w komórkach. Nie była badaniem klinicznym i nie sprawdzała bezpieczeństwa ani skuteczności leku u pacjentów. Jej głównym wynikiem jest wskazanie, że kohezyna nie tylko łączy kopie chromosomów i pomaga organizować genom, lecz także reaguje na problemy pojawiające się podczas kopiowania DNA. Kolejne badania będą potrzebne, aby ustalić, czy tę wiedzę można bezpiecznie wykorzystać do modyfikowania odpowiedzi komórek nowotworowych na leczenie. ## Wyjaśnienie pojęć ### [kohezyna](https://najnowsze-informacje.pl/definicje/kohezyna) Białkowy element komórki, który pomaga utrzymywać kopie chromosomów razem i organizować DNA w jądrze. ### [replikacja DNA](https://najnowsze-informacje.pl/definicje/replikacja-dna) Proces kopiowania DNA, dzięki któremu materiał genetyczny może zostać przekazany nowym komórkom. Błędy podczas kopiowania mogą prowadzić do mutacji. ### [stres replikacyjny](https://najnowsze-informacje.pl/definicje/stres-replikacyjny) Sytuacja, w której kopiowanie DNA zwalnia lub zatrzymuje się z powodu przeszkód albo niedoboru potrzebnych składników. ## Źródło pierwotne [News Medical](https://www.news-medical.net/news/20260921/Cohesin-protein-protects-genetic-information-during-cell-division.aspx) --- ## Informacje do cytowania - **Autor:** Redakcja - **Data publikacji:** 2026-09-21T19:15:33.431Z - **Ostatnia aktualizacja:** 2026-09-21T19:15:39.778Z - **Kategoria:** Zdrowie - **Adres kanoniczny:** [https://najnowsze-informacje.pl/zdrowie/kohezyna-pomaga-chronic-dna-podczas-podzialu-komorki-naukowcy-opisali-nowy-mechanizm](https://najnowsze-informacje.pl/zdrowie/kohezyna-pomaga-chronic-dna-podczas-podzialu-komorki-naukowcy-opisali-nowy-mechanizm) - **Wersja Markdown:** [https://najnowsze-informacje.pl/zdrowie/kohezyna-pomaga-chronic-dna-podczas-podzialu-komorki-naukowcy-opisali-nowy-mechanizm/index.md](https://najnowsze-informacje.pl/zdrowie/kohezyna-pomaga-chronic-dna-podczas-podzialu-komorki-naukowcy-opisali-nowy-mechanizm/index.md) **Sugerowane cytowanie:** > Najnowsze Informacje, „Kohezyna pomaga chronić DNA podczas podziału komórki. Naukowcy opisali nowy mechanizm”, 2026-09-21, https://najnowsze-informacje.pl/zdrowie/kohezyna-pomaga-chronic-dna-podczas-podzialu-komorki-naukowcy-opisali-nowy-mechanizm