--- title: "Program diety i ćwiczeń może poprawiać jakość życia podczas leczenia raka prostaty" description: "Brytyjskie badanie STAMINA sprawdzało wpływ nadzorowanych ćwiczeń, porad dietetycznych i wsparcia behawioralnego na mężczyzn leczonych hormonalnie z powodu raka prostaty. Program wiązał się z mniejszym pogorszeniem jakości życia i mniejszym zmęczeniem, ale nie wykazano jeszcze wpływu na długość przeżycia." publisher: "Najnowsze Informacje" language: "pl-PL" canonical_url: "https://najnowsze-informacje.pl/zdrowie/program-diety-i-cwiczen-moze-poprawiac-jakosc-zycia-podczas-leczenia-raka-prostaty" markdown_url: "https://najnowsze-informacje.pl/zdrowie/program-diety-i-cwiczen-moze-poprawiac-jakosc-zycia-podczas-leczenia-raka-prostaty/index.md" date_published: "2026-10-17T21:38:08.673Z" date_modified: "2026-10-17T21:40:13.826Z" author: "Redakcja" category: "Zdrowie" tags: - "rak prostaty" - "terapia hormonalna" - "ćwiczenia" - "dieta" - "badania kliniczne" source_url: "https://www.healthline.com/health-news/healthy-diet-fitness-program-improves-prostate-cancer-treatment" source_name: "Healthline News" image_url: "https://najnowsze-informacje.pl/api/media/file/zdrowie-unsplash-1792173705474.jpeg" image_alt: "a man with a white beard sitting in a gym" image_credit: "© Centre for Ageing Better / Unsplash" image_credit_url: "https://unsplash.com/@ageing_better" --- # Program diety i ćwiczeń może poprawiać jakość życia podczas leczenia raka prostaty > Badanie STAMINA sugeruje, że nadzorowane ćwiczenia, dieta i wsparcie behawioralne mogą poprawiać jakość życia mężczyzn na ADT. ## Kluczowe informacje - Program STAMINA łączył ćwiczenia aerobowe i oporowe, porady dietetyczne oraz wsparcie behawioralne. - W badaniu uczestniczyło 700 mężczyzn leczonych terapią deprywacji androgenowej w 15 ośrodkach w Anglii. - Uczestnicy programu zgłaszali lepszą jakość życia i mniejsze zmęczenie niż osoby objęte standardowym dodatkowym programem opieki. - Badanie nie wykazało, czy program wpływa na przeżycie chorych z rakiem prostaty. Nadzorowany program obejmujący ćwiczenia, porady dotyczące diety i wsparcie behawioralne może ograniczać pogorszenie jakości życia u mężczyzn leczonych z powodu raka prostaty. Takie wnioski płyną z brytyjskiego badania STAMINA, w którym uczestniczyło 700 osób otrzymujących terapię deprywacji androgenowej. Uczestnicy programu zgłaszali także mniejsze zmęczenie niż mężczyźni objęci standardowym dodatkowym programem opieki. Wyniki nie przesądzają jednak, czy podobna interwencja wydłuża życie. ## Co wykazało badanie STAMINA STAMINA było pięcioletnim projektem badawczym finansowanym przez brytyjski National Institute for Health Research. Program zaprojektowano na podstawie wcześniejszych zaleceń i badań dotyczących wpływu nadzorowanej aktywności fizycznej na jakość życia oraz zmęczenie u mężczyzn leczonych terapią deprywacji androgenowej. Do badania włączono 700 mężczyzn leczonych w 15 placówkach brytyjskiej National Health Service w Anglii. Mediana wieku uczestników wynosiła 71 lat, a 97 procent stanowili biali mężczyźni. Uczestników losowo przydzielono do dwóch grup między styczniem 2022 roku a styczniem 2023 roku. Obserwacja trwała do czerwca 2024 roku. - Grupa STAMINA uczestniczyła w nadzorowanych ćwiczeniach aerobowych i oporowych. - Program obejmował także porady żywieniowe oraz wsparcie pomagające utrzymać zmianę zachowań. - Ponad 80 procent uczestników tej grupy pojawiało się na zaplanowanych sesjach w ciągu 12 miesięcy. - Autorzy odnotowali mniejsze pogorszenie jakości życia, nawet o około jedną trzecią, oraz mniejsze zmęczenie. ## Ćwiczenia, dieta i wsparcie zamiast samych zaleceń Mężczyźni z grupy STAMINA otrzymywali połączenie kilku elementów, a nie tylko ogólne informacje o zdrowym stylu życia. W ramach programu wykonywali ćwiczenia aerobowe oraz trening oporowy pod nadzorem, a równocześnie otrzymywali wskazówki dietetyczne i wsparcie behawioralne. Druga grupa korzystała ze standardowego dodatkowego programu opieki. Badacze podali, że osoby uczestniczące w STAMINA osiągały lepsze wyniki w zakresie jakości życia związanej z chorobą nowotworową i zgłaszały mniej zmęczenia. Ważna była więc nie tylko sama treść zaleceń, lecz także regularny kontakt, nadzór i pomoc we wdrażaniu ich w codziennym życiu. Autorzy ocenili program również jako opłacalny i uznali, że może być wdrażany w placówkach brytyjskiej publicznej służby zdrowia. Po udziale w badaniu organizacja Nuffield Health uruchomiła program aktywności dla osób z chorobami nowotworowymi, który ma udostępniać mężczyznom z rakiem prostaty wersję podejścia STAMINA. Organizacja zapowiedziała także rozszerzanie programu na osoby z rakiem piersi i rakiem jelita. Są to plany dotyczące wdrażania programu, a nie dowód, że interwencja poprawia wszystkie wyniki leczenia. Wyniki badania opublikowano w czasopiśmie The Lancet Oncology. ## Czego badanie nie rozstrzyga Najważniejsze ograniczenie dotyczy czasu obserwacji i rodzaju ocenianych rezultatów. Badanie trwało 12 miesięcy w odniesieniu do jakości życia i zmęczenia, a nie do długoterminowych wyników onkologicznych. Nie ustalono zatem, czy uczestnictwo w programie przekłada się na dłuższe przeżycie albo mniejsze ryzyko nawrotu choroby. Ying Wang z American Cancer Society, która nie brała udziału w badaniu, oceniła, że wyniki dostarczają szczególnie cennych danych dotyczących mężczyzn otrzymujących terapię deprywacji androgenowej. Jednocześnie podkreśliła, że korzyści zaobserwowane w zakresie samopoczucia nie powinny być utożsamiane z potwierdzonym wpływem na przebieg samego nowotworu. ## Dlaczego terapia deprywacji androgenowej wpływa na samopoczucie Terapia deprywacji androgenowej, określana skrótem ADT, obniża poziom androgenów, między innymi testosteronu, aby ograniczyć działanie hormonów, od których mogą zależeć niektóre nowotwory. W leczeniu raka prostaty często łączy się ją z innymi metodami, takimi jak chemioterapia lub radioterapia. Leki zmniejszające stężenie androgenów mogą jednak wiązać się z działaniami niepożądanymi, które wpływają na codzienne funkcjonowanie. Wśród wymienianych skutków są obniżenie libido, zaburzenia erekcji, utrata gęstości kości, zmęczenie oraz zmiany nastroju. To właśnie między innymi dlatego jakość życia i poziom energii są ważnymi celami opieki nad osobami otrzymującymi ADT. ## Co wiadomo o stylu życia po rozpoznaniu raka prostaty Eksperci cytowani w materiale wskazują, że sposób odżywiania i regularna aktywność mogą wspierać ogólny stan zdrowia mężczyzn leczonych z powodu raka prostaty. W przywoływanych zaleceniach American Cancer Society pojawia się co najmniej 150 minut umiarkowanej aktywności aerobowej tygodniowo, na przykład szybkiego marszu, uzupełnionej treningiem oporowym. Zalecana jest także dieta bogata w warzywa i owoce. Inny ekspert wskazywał na jadłospis zawierający między innymi zielone warzywa liściaste, rośliny strączkowe i zdrowe tłuszcze, przy ograniczaniu czerwonego mięsa. Są to ogólne zalecenia dotyczące zdrowia i przeżycia po chorobie nowotworowej, a nie zamiennik indywidualnego planu leczenia. Rodzaj i intensywność aktywności podczas terapii powinny uwzględniać stan pacjenta oraz ustalenia zespołu medycznego. ## Rak prostaty, objawy i diagnostyka Rak prostaty należy do najczęstszych nowotworów u mężczyzn. Według szacunków American Cancer Society w 2026 roku w Stanach Zjednoczonych zostanie rozpoznanych ponad 330 tysięcy nowych przypadków, a ponad 36 tysięcy osób umrze z powodu tej choroby. Organizacja odnotowała wzrost liczby rozpoznań o około 3 procent rocznie między 2014 a 2022 rokiem, przy czym najszybciej rosła liczba diagnoz w zaawansowanych stadiach. Część wzrostu wiązano z częstszym wykonywaniem badań przesiewowych. Wczesne wykrycie wiąże się z pięcioletnim przeżyciem na poziomie 99 procent według danych przywołanych w materiale, ale rokowanie zależy od stadium i cech choroby. Czynnikami ryzyka są między innymi starszy wiek, występowanie choroby w rodzinie i otyłość. We wczesnej fazie rak prostaty może nie powodować objawów. W bardziej zaawansowanych stadiach mogą pojawić się częste oddawanie moczu, słaby lub spowolniony strumień moczu, krew w moczu, zaburzenia erekcji oraz ból albo drętwienie nóg i stóp. W diagnostyce stosuje się między innymi badanie krwi oceniające antygen swoisty dla prostaty, czyli PSA, oraz badanie per rectum. Obrazowanie, na przykład rezonans magnetyczny lub ultrasonografia, a także biopsja mogą być potrzebne do ustalenia rozpoznania. Metody leczenia obejmują operację, radioterapię, chemioterapię, immunoterapię, leczenie hormonalne oraz obserwację lub aktywny nadzór. Choroba i jej leczenie mogą być również obciążeniem emocjonalnym, dlatego źródło wskazuje na znaczenie rozmowy z bliskimi, grup wsparcia i pomocy psychologicznej. ## Wyjaśnienie pojęć ### [terapia deprywacji androgenowej](https://najnowsze-informacje.pl/definicje/terapia-deprywacji-androgenowej) Leczenie hormonalne, które obniża poziom androgenów, takich jak testosteron, aby ograniczyć stymulację nowotworów zależnych od tych hormonów. ### [PSA](https://najnowsze-informacje.pl/definicje/psa) PSA to badanie krwi wykorzystywane jako jeden z punktów wyjścia w ocenie ryzyka raka prostaty. Sam wynik nie jest prostym testem pozytywnym lub negatywnym. ### [biopsja](https://najnowsze-informacje.pl/definicje/biopsja) Pobranie próbki tkanki do badania mikroskopowego. ## Źródło pierwotne [Healthline News](https://www.healthline.com/health-news/healthy-diet-fitness-program-improves-prostate-cancer-treatment) --- ## Informacje do cytowania - **Autor:** Redakcja - **Data publikacji:** 2026-10-17T21:38:08.673Z - **Ostatnia aktualizacja:** 2026-10-17T21:40:13.826Z - **Kategoria:** Zdrowie - **Adres kanoniczny:** [https://najnowsze-informacje.pl/zdrowie/program-diety-i-cwiczen-moze-poprawiac-jakosc-zycia-podczas-leczenia-raka-prostaty](https://najnowsze-informacje.pl/zdrowie/program-diety-i-cwiczen-moze-poprawiac-jakosc-zycia-podczas-leczenia-raka-prostaty) - **Wersja Markdown:** [https://najnowsze-informacje.pl/zdrowie/program-diety-i-cwiczen-moze-poprawiac-jakosc-zycia-podczas-leczenia-raka-prostaty/index.md](https://najnowsze-informacje.pl/zdrowie/program-diety-i-cwiczen-moze-poprawiac-jakosc-zycia-podczas-leczenia-raka-prostaty/index.md) **Sugerowane cytowanie:** > Najnowsze Informacje, „Program diety i ćwiczeń może poprawiać jakość życia podczas leczenia raka prostaty”, 2026-10-17, https://najnowsze-informacje.pl/zdrowie/program-diety-i-cwiczen-moze-poprawiac-jakosc-zycia-podczas-leczenia-raka-prostaty