Brytyjska służba bezpieczeństwa wewnętrznego MI5 ostrzegła, że ponad 100 naukowców powiązanych z Wielką Brytanią uczestniczyło w projektach badawczych finansowanych przez chińskie Ministerstwo Bezpieczeństwa Państwowego (MSS) za pośrednictwem China General Technology Research Institute (CGTRI). Informację zawarto w opublikowanym 30 września 2026 r. alercie Security Service Espionage Alert. Według MI5 głównym celem CGTRI jest finansowanie badań, które bezpośrednio zwiększają techniczne możliwości MSS w działalności wywiadowczej. Niektórzy badacze mogli nie wiedzieć, że pieniądze na projekt pochodziły od tego podmiotu.
Badania obejmowały AI i cyberbezpieczeństwo
CGTRI, znane także jako China Academy of General Technology, finansuje według MI5 chińskie badania między innymi nad sztuczną inteligencją, cyberbezpieczeństwem, systemami łączności niejawnej i steganografią. Służba ocenia instytut jako podmiot fasadowy MSS. Sam fakt udziału w projekcie nie oznacza, że każdy badacz znał rzeczywiste źródło finansowania. Ostrzeżenie dotyczy jednak ryzyka, że współpraca akademicka może wspierać rozwój narzędzi przydatnych w działalności wywiadowczej i cyberoperacjach.
Londyn wzywa do sprawdzenia finansowania
MI5 wezwało brytyjskie uczelnie do natychmiastowego przeglądu trwających i planowanych współprac z CGTRI. Instytucje mają także ustalać źródła finansowania projektów realizowanych z chińskimi partnerami i sprawdzać, czy w łańcuchu finansowania nie występuje ten podmiot. Alert przypomina, że kontynuowanie współpracy przez instytucje, pracowników lub badaczy może prowadzić do odpowiedzialności na podstawie National Security Act 2023, jeśli zostanie uznane za materialną pomoc zagranicznej służbie wywiadowczej w działaniach związanych z Wielką Brytanią. Chińska ambasada w Londynie nazwała zarzuty wyimaginowanymi i całkowicie sfabrykowanymi. Jej rzecznik stwierdził, że współpraca brytyjskich uczelni z Chinami odbywa się dobrowolnie, zgodnie z prawem i przynosi wzajemne korzyści. W sierpniu 2025 r. think tank UK-China Transparency formułował także zarzuty dotyczące nacisków na chińskich studentów oraz wskazywał na nakładanie się kadr CGTRI i University of International Relations, uczelni opisywanej jako blisko związana z MSS. Według think tanku specjalizacje CGTRI obejmują cyberbezpieczeństwo, wywiad sygnałowy i narzędzia AI, które mogą być przydatne w cyberatakach przypisywanych chińskim agencjom przeciw brytyjskim firmom, uczelniom oraz usługom publicznym i infrastrukturze.
