Żmija rogatka pajęcioogonowa, Pseudocerastes urarachnoides, to rzadki wąż występujący endemicznie w zachodnim Iranie. Żyje w półsuchym środowisku gór Zagros, gdzie jej ciało dobrze maskuje się wśród skał. Podczas polowania pozostaje niemal całkowicie nieruchoma, a porusza jedynie końcówką ogona. Ta przypominająca dużego, masywnego pająka przynęta ma przyciągać ptaki i ssaki.
Naukowcy przeanalizowali za pomocą wysokiej rozdzielczości skanu 3D okaz zebrany w 1968 roku i przechowywany w Field Museum of Natural History w Illinois. Badanie pozwoliło zajrzeć do wnętrza ogona i dokładniej opisać mechanizm jego działania. Końcówka przynęty nie jest dodatkowym narządem ani strukturą przypominającą prawdziwego pająka. Tworzą ją powiększone, wydłużone i zmodyfikowane łuski, w tym elementy przypominające odnóża. Autorzy badania uznali tę budowę za wyjątkową wśród współczesnych gadów. Sam gatunek został opisany naukowo w 2006 roku, ale dopiero szczegółowy skan umożliwił analizę ogona z taką dokładnością.
Filamenty na ogonie luźno przypominają struktury spotykane u niektórych archozaurów z grup związanych z triasem i jurą. Nie oznacza to jednak pokrewieństwa tych cech. Naukowcy wskazują raczej na ewolucję konwergentną, czyli podobieństwo wynikające z konwergencji. Zbliżone warunki i presja środowiska mogą prowadzić u odległych grup zwierząt do powstawania podobnych rozwiązań. Badacze podkreślają, że skóra i łuski gadów mają duży potencjał do tworzenia złożonych struktur przypominających wyrostki. Obserwacje terenowe wskazują, że u blisko spokrewnionych żmij występują prostsze, pośrednie modyfikacje ogona. U irańskiej żmii rogatej ogon jest nieco zmieniony, ale znacznie mniej złożony niż u żmii pajęcioogonowej. Może to wspierać hipotezę, zgodnie z którą zachowanie wabienia stopniowo rozwijało się od zmiany koloru lub prostego ruchu ogona, przez pojawienie się kilku włóknistych łusek, aż po obecną, rozbudowaną przynętę. Szkielety dwóch pozostałych gatunków tego rodzaju nie zostały jednak zbadane z podobną szczegółowością.
Słownik artykułu
Krótkie objaśnienia terminów występujących w tekście. Każde hasło prowadzi do szerszej definicji i przykładów użycia.
Brak komentarzy. Bądź pierwszy!