Ta strona używa plików cookies, aby zapewnić najlepszą jakość korzystania z naszego serwisu oraz do celów analitycznych. Klikając "Akceptuję", wyrażasz zgodę na używanie wszystkich plików cookies. Możesz również odrzucić zgodę, co spowoduje zablokowanie plików cookies analitycznych. Więcej informacji znajdziesz w naszej Polityce Prywatności.
Używanie konopi wiąże się z wcześniejszym początkiem psychozy. Różnica rośnie z wiekiem
Metaanaliza objęła 149 badań i ponad 71 tysięcy osób.
Używanie konopi wiązało się średnio z początkiem psychozy wcześniejszym o około 2,5 roku.
Różnica wynosiła 1,6 roku przy początku psychozy między 20. a 24. rokiem życia oraz 6,3 roku po 30. roku życia.
Badanie obserwacyjne nie dowodzi, że konopie powodują psychozę.
Sponsorowane
Odkryj rewolucyjną metodę nauki języków
Sprawdź jak w 30 dni opanować podstawy dowolnego języka obcego bez wychodzenia z domu.
Konopie a wiek wystąpienia psychozy
Osoby używające konopi doświadczają pierwszego epizodu psychozy średnio około dwóch i pół roku wcześniej niż osoby, które ich nie używają. Tak wynika z nowej metaanalizy przygotowanej przez badaczy z UNSW Sydney. Analiza objęła dane z całego świata, a jej wyniki opublikowano w czasopiśmie Biological Psychiatry. Autorzy podkreślają jednak, że badanie wykazało związek między używaniem konopi a wcześniejszym początkiem psychozy, ale nie dowiodło, że konopie bezpośrednio wywołują ten stan.
Największa różnica pojawiała się w grupach, w których psychoza zaczynała się później. W badaniach dotyczących osób, u których typowy początek przypadał między 20. a 24. rokiem życia, użytkownicy konopi doświadczali pierwszego epizodu średnio o 1,6 roku wcześniej niż osoby nieużywające. Gdy początek psychozy przypadał zwykle na okres od 25 do 29 lat, różnica wynosiła 4,43 roku. W grupie osób, u których psychoza zaczynała się w wieku co najmniej 30 lat, sięgała 6,3 roku.
Wyniki 149 badań i ponad 71 tysięcy osób
Naukowcy z UNSW Medicine przeanalizowali 149 wcześniejszych badań, obejmujących łącznie ponad 71 tysięcy osób. Większość prac przeprowadzono w Europie, Ameryce Północnej i Australii, a wiele z nich dotyczyło osób ze schizofrenią. Badania były publikowane od 2011 roku. Wcześniejsza metaanaliza
Słownik artykułu
Pojęcia, które warto znać
Krótkie objaśnienia terminów występujących w tekście. Każde hasło prowadzi do szerszej definicji i przykładów użycia.
kierowana przez tego samego badacza, opublikowana w 2011 roku, wskazywała, że u użytkowników konopi psychoza zaczynała się średnio o 2,7 roku wcześniej. Nowsza analiza pozwoliła dodatkowo porównać różnice między etapami życia.
Średnia różnica dla całej analizowanej grupy wynosiła około 2,5 roku.
Przy początku psychozy między 20. a 24. rokiem życia różnica wynosiła 1,6 roku.
Przy początku psychozy między 25. a 29. rokiem życia różnica rosła do 4,43 roku.
W grupie z początkiem psychozy w wieku co najmniej 30 lat wynosiła 6,3 roku.
Psychoza jest objawem schizofrenii i innych chorób psychicznych. Może obejmować urojenia, halucynacje, zaburzenia myślenia oraz zmiany zachowania. Zwykle pojawia się w późnym okresie dorastania albo we wczesnej dorosłości, ale może wystąpić w różnym wieku. Według przywołanej w źródle organizacji Psychosis Australia w ciągu życia zdiagnozowane zaburzenie związane z psychozą może dotyczyć do 3 procent dorosłych.
Autorzy nie mogli na podstawie tych danych rozstrzygnąć, czy używanie konopi powoduje psychozę albo przyspiesza jej wystąpienie. Analizowane prace mają charakter obserwacyjny, a przeprowadzenie eksperymentu, który bezpośrednio narażałby uczestników na potencjalnie szkodliwe działanie konopi, byłoby nieetyczne. Oznacza to, że przedstawione liczby opisują zależność na poziomie grup, a nie pozwalają przewidzieć, co wydarzy się u konkretnej osoby.
Badacze zwracają uwagę, że spójność wyników, szczególnie silniejszy związek obserwowany u starszych osób, może wspierać hipotezę o przyczynowej roli konopi w czasie wystąpienia psychozy. Starsi uczestnicy mogli używać konopi przez dłuższy okres, ale ten wniosek pozostaje hipotezą, a nie ostatecznym dowodem. Na rozwój psychozy mogą wpływać także czynniki biologiczne, genetyczne i inne czynniki ryzyka, których metaanaliza nie rozstrzyga.
Dlaczego znaczenie może mieć także wiek dorosły
Matthew Large, psychiatra i główny badacz, podkreślił, że ostrzeżenia dotyczące konopi często koncentrują się na okresie dorastania, gdy rozwija się mózg. Wyniki analizy sugerują jednak, że ryzyko nie znika po ukończeniu 20 lat. Zdaniem badaczy możliwe jest narastanie efektu wraz z czasem ekspozycji, choć sama metaanaliza nie pozwala określić mechanizmu ani potwierdzić, że to właśnie długość używania odpowiada za obserwowaną różnicę.
Wśród nastolatków nie stwierdzono istotnej różnicy w wieku początku psychozy między osobami używającymi konopi a osobami nieużywającymi. Badacze zaznaczają, że psychoza przed połową okresu nastoletniego występuje rzadko, więc możliwość wykrycia jeszcze wcześniejszego początku jest ograniczona. W tej grupie silny wpływ rozwoju, genetyki i innych czynników ryzyka może również utrudniać uchwycenie ewentualnej różnicy związanej z konopiami.
Różnica kilku lat w wieku początku poważnej choroby może mieć znaczenie dla edukacji, pracy, relacji i innych ważnych etapów życia. W źródle badacze wskazują także, że leczenie psychozy może wiązać się z fizycznymi działaniami niepożądanymi, które dodatkowo utrudniają codzienne funkcjonowanie. Opóźnienie wystąpienia objawów mogłoby, w ich ocenie, zwiększać szanse na ukończenie nauki lub szkolenia oraz zbudowanie sieci wsparcia społecznego. Są to argumenty dotyczące populacji, a nie indywidualna ocena ryzyka ani zalecenie terapeutyczne.
Medyczne konopie, produkty o wysokim stężeniu THC i dalsze badania
Badacze zwracają uwagę na rosnącą popularność medycznych konopi. Ich zdaniem terapeutyczne zastosowanie może sprawiać, że część osób lekceważy możliwe zagrożenia psychiatryczne, zwłaszcza gdy dowody korzyści w konkretnym wskazaniu są ograniczone. Osobnym problemem są produkty spożywcze zawierające konopie, które mogą mieć wyższe stężenia THC, głównego psychoaktywnego związku tej rośliny.
Autorzy opowiadają się za wyraźniejszymi ostrzeżeniami dotyczącymi możliwych konsekwencji psychiatrycznych używania konopi. W dyskusji wskazują również, że regulacja dostępu mogłaby umożliwiać kontrolę mocy produktów, edukowanie konsumentów i przekazywanie informacji o ryzyku przed zakupem. Nie zmienia to ograniczenia obecnych danych: metaanaliza nie ustala bezpośredniego związku przyczynowego, a wpływ regulacji na zdrowie publiczne nie był przedmiotem tego badania.
Naukowcy postulują dalsze badania nad biologicznymi mechanizmami, które mogłyby łączyć skumulowaną ekspozycję na konopie z wcześniejszym początkiem psychozy. Potrzebne są również analizy starszych użytkowników, szczególnie w związku z upowszechnianiem się medycznych konopi i produktów o wysokim stężeniu THC, a także bardziej jednolite sposoby mierzenia używania konopi. Do czasu uzyskania takich danych najważniejszym wnioskiem pozostaje to, że obserwowany związek jest powtarzalny w wielu badaniach, ale nie stanowi samodzielnego dowodu przyczynowości.