Słownik redakcyjny

Definicje i pojęcia

Uporządkowany indeks terminów technicznych, prawnych, gospodarczych i naukowych występujących w naszych publikacjach.

Liczba haseł
7068
Widoczny zakres
1891-1980

Indeks alfabetyczny

W

58 haseł

  1. Wiza H-1B

    Amerykańska wiza czasowa dla wykwalifikowanych pracowników z zagranicy. Jej posiadacz jest związany z pracodawcą, który uczestniczy w utrzymaniu jego statusu pobytowego.

  2. Wiza P-1

    Amerykańska kategoria wizy przeznaczona między innymi dla sportowców rywalizujących na wysokim poziomie.

  3. Wizjer elektroniczny

    Mały ekran umieszczony w wizjerze aparatu, który pokazuje elektroniczny podgląd kadru i parametrów ekspozycji.

  4. Wkład ustalony na poziomie krajowym

    NDC to krajowy dokument, w którym rząd określa cele i działania służące ograniczaniu emisji oraz realizacji celów Porozumienia paryskiego.

  5. Wnioskowanie lokalne

    Uruchamianie gotowego modelu AI bezpośrednio na lokalnym komputerze, zamiast wysyłania danych do usługi działającej w chmurze.

  6. Wnioskowanie rozproszone

    Wykonywanie obliczeń związanych z działaniem modelu AI na kilku połączonych komputerach.

  7. Woda pitna

    Woda pitna jest oczyszczona w stopniu zapewniającym bezpieczeństwo podczas picia i przygotowywania żywności.

  8. Woda polarna

    Zimna masa wody związana z obszarem Arktyki, tworząca górną warstwę wody w badanym systemie fiordów.

  9. Woda pośrednia Atlantycka

    Cieplejsza i bardziej słona masa wody pochodząca z Atlantyku, która może przemieszczać się pod chłodniejszą wodą polarną.

  10. Wody podziemne

    Wody podziemne powstają z opadów i są magazynowane pod powierzchnią ziemi, między innymi w porach i szczelinach skał.

  11. Wojna elektroniczna

    Działania wykorzystujące systemy elektroniczne, w tym ich użycie, zakłócanie lub ochronę przed zakłóceniami.

  12. Wojna hybrydowa

    Wykorzystuje różne narzędzia nacisku poniżej progu otwartego konfliktu, między innymi cyberataki, sabotaż i działania informacyjne.

  13. Wolbachia

    Bakteria żyjąca w organizmach wielu owadów. U zakażonych samców komarów może powodować niezgodność rozrodczą z samicami, przez co ich jaja się nie rozwijają.

  14. Wole

    Powiększenie tarczycy, które może pojawić się między innymi przy długotrwałym niedoborze jodu.

  15. Wolna agentura

    Okres, w którym zawodnik po wygaśnięciu umowy może negocjować i podpisać kontrakt z innym klubem.

  16. Wolna, uprzednia i świadoma zgoda

    Zasada, zgodnie z którą społeczność powinna otrzymać informacje o projekcie i wyrazić zgodę przed rozpoczęciem działań, które mogą na nią wpływać.

  17. Wrażliwość insulinowa

    Stopień, w jakim komórki reagują na insulinę i wykorzystują sygnał potrzebny do regulacji stężenia glukozy.

  18. Wrzeciona snu

    Krótkie serie szybkiej aktywności elektrycznej mózgu pojawiające się podczas snu.

  19. Wskaźnik długu netto do EBITDA

    Wskaźnik długu netto do EBITDA pokazuje relację zadłużenia netto przedsiębiorstwa do jego wyniku operacyjnego przed odsetkami, podatkami i amortyzacją. Niższa wartość zwykle oznacza mniejsze obciążenie zadłużeniem względem wyników.

  20. Wskaźnik gotowości

    Ocena bieżącego stanu użytkownika obliczana na podstawie snu, wcześniejszej aktywności i parametrów organizmu.

  21. Wskaźnik kredytów do depozytów

    Wskaźnik pokazuje, jaka część zgromadzonych depozytów jest wykorzystywana do finansowania kredytów. Niższy poziom zwykle oznacza mniejszą ekspozycję na ryzyko kredytowe.

  22. Wskaźnik presji na rozgrywającego

    Odsetek akcji podaniowych, w których obrona skutecznie utrudnia rozgrywającemu wykonanie zagrania.

  23. Wskaźnik rozróżniania modelu

    Wskaźnik rozróżniania pokazuje, jak dobrze model odróżnia osoby, u których wystąpi zdarzenie, od osób, u których do niego nie dochodzi.

  24. Wskaźnik starzenia mózgu

    Różnica między wiekiem mózgu oszacowanym na podstawie skanów a rzeczywistym wiekiem uczestnika.

  25. Wskaźnik trafień

    Odsetek wcześniej pokazanych obrazów, które uczestnik prawidłowo rozpoznał jako już widziane.

  26. Wskaźniki kompromitacji

    Wskaźniki kompromitacji to dane pomagające rozpoznać, czy system mógł zostać zaatakowany lub przejęty. Mogą wspierać działania monitorujące i analizę incydentu.

  27. Wspomaganie pedałowania

    Sposób działania roweru elektrycznego, w którym silnik pomaga podczas pedałowania zamiast całkowicie zastępować pracę użytkownika.

  28. Wspólna Polityka Rolna

    Wspólna Polityka Rolna to unijna polityka wspierająca rolnictwo, dochody gospodarstw oraz rozwój obszarów wiejskich.

  29. Współczynnik klikalności

    Odsetek użytkowników, którzy kliknęli dany wynik lub link po jego wyświetleniu.

  30. Wstrzyknięcie SQL

    Wstrzyknięcie SQL to wykorzystanie błędu w obsłudze zapytań do bazy danych w celu wykonania niepożądanych operacji. W opisywanym przypadku podatność dotyczyła bazy używanej przez aplikację Metabase.

  31. Wstrzyknięcie obiektu PHP

    Podatność związana z niebezpiecznym przetwarzaniem niezaufanych danych zapisanych jako obiekty PHP.

  32. Wstrzyknięcie polecenia

    Błąd pozwalający napastnikowi przekazać aplikacji własne polecenia systemowe. W tym przypadku może prowadzić do zdalnego wykonania kodu na serwerze.

  33. Wstrząs główny

    Najsilniejsze zdarzenie w sekwencji wstrząsów analizowanej wokół konkretnego epizodu sejsmicznego.

  34. Wstrząs poprzedzający

    Mniejszy wstrząs, który występuje przed silniejszym wstrząsem głównym w określonym miejscu i czasie.

  35. Wstępny nakaz sądowy

    Tymczasowe rozstrzygnięcie mające zabezpieczyć interesy stron przed wydaniem ostatecznego wyroku.

  36. Wybielanie elektronowe

    Utrata elektronów przez atomy pod wpływem intensywnego promieniowania, przez co próbka staje się bardziej przezroczysta dla promieni rentgenowskich.

  37. Wybory połówkowe

    Wybory przeprowadzane w połowie kadencji prezydenta Stanów Zjednoczonych. Ich wynik wpływa między innymi na skład i działanie Kongresu.

  38. Wybory uzupełniające

    Głosowanie organizowane w trakcie kadencji w celu obsadzenia mandatu, który wygasł przed jej zakończeniem.

  39. Wycena spółki

    Szacunkowa wartość firmy ustalana na podstawie transakcji inwestycyjnych lub ocen rynku.

  40. Wyczerpanie terminalne limfocytów T

    Stan, w którym limfocyty T po długotrwałym kontakcie z nowotworem tracą znaczną część zdolności do atakowania komórek raka.

  41. Wydolność krążeniowo-oddechowa

    Zdolność organizmu do pobierania, transportowania i wykorzystywania tlenu podczas wysiłku. Jest uznawana za ważny wskaźnik zdrowia układu sercowo-naczyniowego.

  42. Wygaszanie fluorescencji

    Zmniejszenie intensywności światła emitowanego przez substancję fluorescencyjną po oddziaływaniu z inną cząsteczką.

  43. Wykonanie dowolnego kodu

    Możliwość uruchomienia własnych instrukcji w podatnym systemie lub aplikacji. Taki skutek może pozwolić na przejęcie kontroli nad działaniem części oprogramowania.

  44. Wykorzystanie zasobów dostępnych na miejscu (ISRU)

    Podejście polegające na pozyskiwaniu i przetwarzaniu surowców znajdujących się na miejscu, zamiast dostarczania wszystkich materiałów z Ziemi.

  45. Wykup menedżerski

    Transakcja, w której kierownictwo przejmuje własność firmy lub studia, często wraz z jego zespołem.

  46. Wynagrodzenie powiązane z wynikami

    Forma wynagrodzenia uzależniona od realizacji określonych celów lub wyników firmy.

  47. Wypłacalność banku

    Zdolność banku do regulowania zobowiązań wobec klientów i innych wierzycieli.

  48. Wyrok nieprawomocny

    Rozstrzygnięcie sądu, które nie jest jeszcze ostateczne i może zostać zaskarżone.

  49. Wyrównanie modeli AI

    Proces projektowania i testowania modelu tak, aby jego działanie pozostawało zgodne z założeniami bezpieczeństwa oraz intencjami użytkowników.

  50. Wysokosprawna chromatografia cieczowa

    Laboratoryjna metoda rozdzielania i oznaczania składników mieszaniny z wykorzystaniem przepływu cieczy przez kolumnę analityczną.

  51. Wyszukiwanie federacyjne

    Wyszukiwanie informacji w wielu niezależnych magazynach danych bez konieczności kopiowania ich do jednego repozytorium.

  52. Wytyczne OECD dla przedsiębiorstw wielonarodowych

    Niewiążące zasady dotyczące odpowiedzialnego prowadzenia działalności przez przedsiębiorstwa wielonarodowe, obejmujące między innymi prawa człowieka i przejrzystość.

  53. Wyścig Grade One

    Najwyższa klasa wyścigów przeszkodowych, skupiająca najbardziej utytułowane konie i najważniejsze zawody.

  54. Wzajemne uwierzytelnianie TLS

    Mechanizm, w którym zarówno serwer, jak i klient potwierdzają swoją tożsamość za pomocą certyfikatów podczas nawiązywania połączenia.

  55. Wzrost organiczny

    Wzrost organiczny to zwiększenie sprzedaży lub działalności wynikające z funkcjonowania istniejącej organizacji, a nie wyłącznie z przejęć albo zwiększenia liczby placówek. W handlu często ocenia się go za pomocą sprzedaży porównywalnej.

  56. Wzrost poziomu morza

    Podnoszenie się średniego poziomu oceanów, związane między innymi z topnieniem lądolodów i lodowców. Zwiększa ryzyko zalewania nisko położonych wybrzeży i wysp.

  57. Wzrost sekwencyjny

    Zmiana wyniku względem bezpośrednio poprzedniego kwartału, a nie względem tego samego okresu poprzedniego roku.

  58. Wąskie gardło

    Etap procesu, który ogranicza wydajność całego systemu.

X

2 haseł

  1. X11

    X11 to starszy system obsługi grafiki okienkowej w systemach Unix i Linux, często dostarczany przez projekt X.org.

  2. XDR

    Podejście do wykrywania i reagowania na zagrożenia, które łączy dane z różnych środowisk, takich jak urządzenia końcowe i usługi chmurowe.

Y

2 haseł

  1. YARA

    Zestaw reguł służących do rozpoznawania plików i zachowań powiązanych z określonym złośliwym oprogramowaniem.

  2. Yersinia pestis

    Bakteria wywołująca dżumę. Może zakażać między innymi węzły chłonne lub płuca.

Z

28 haseł

  1. Zaburzenie obsesyjno-kompulsyjne

    Zaburzenie, z którym mogą wiązać się natrętne myśli oraz powtarzalne czynności wykonywane w celu zmniejszenia napięcia. Jason Segel powiedział, że zdiagnozowano je u niego w dzieciństwie.

  2. Zachowania afiliacyjne

    Działania pomagające tworzyć lub wzmacniać więzi społeczne, takie jak zabawa, dotyk czy iskanie.

  3. Zacisk sześciotłoczkowy

    Element hamulca tarczowego, w którym sześć tłoczków dociska klocki do tarczy. Taka konstrukcja może pomóc równomiernie rozłożyć siłę docisku.

  4. Zadania agentowe

    Zadania agentowe to wieloetapowe działania, w których model planuje kolejne kroki i korzysta z dostępnych narzędzi, aby osiągnąć określony cel.

  5. Zakaz prezentów federalnych

    Zasada ograniczająca możliwość przyjmowania przez urzędników federalnych wartościowych świadczeń od podmiotów związanych z ich agencją.

  6. Zakażenie krwiobiegu

    Zakażenie, w którym bakterie lub inne patogeny znajdują się we krwi. Ustalenie ich gatunku pomaga dobrać leczenie przeciwbakteryjne.

  7. Zakresy wideo

    Narzędzia służące do precyzyjnego monitorowania jasności, kolorów i ekspozycji obrazu podczas nagrywania.

  8. Zakłócanie GPS

    Oddziaływanie, które utrudnia odbiór sygnałów GPS i korzystanie z ustalania pozycji. Może być prowadzone celowo, między innymi podczas ćwiczeń wojskowych.

  9. Zakłócenia elektromagnetyczne

    Niepożądane oddziaływanie urządzeń elektrycznych na fale radiowe. W samochodach elektrycznych może ono pogarszać odbiór sygnału AM.

  10. Zamienniki tekstu

    Wbudowana w iOS funkcja, która zastępuje wpisany skrót dłuższym fragmentem tekstu. Przy większej liczbie wpisów trudniej jednak zapamiętać wszystkie skróty.

  11. Zamknięta beta

    Ograniczona faza testów dostępna dla wybranych graczy, zwykle przed szerszym udostępnieniem gry.

  12. Zanieczyszczenie termiczne

    Zmiana temperatury środowiska wywołana odprowadzaniem ciepła, na przykład z systemu chłodzenia centrum danych.

  13. Zanieczyszczenie współczesne

    Przeniknięcie do zabytku materiału pochodzącego z czasów późniejszych niż badane wydarzenie, na przykład podczas przechowywania lub analizy.

  14. Zapadalność na HIV

    Liczba nowych zakażeń HIV w określonej populacji i w określonym czasie.

  15. Zapalenie jelita grubego

    Stan zapalny wewnętrznej warstwy jelita grubego, który może powodować biegunkę, ból brzucha i krwawienie z jelit.

  16. Zapalenie mięśnia sercowego

    Stan zapalny mięśnia sercowego, zwykle związany z infekcją. W przypadku Jacksona doprowadził do gwałtownego pogorszenia pracy serca.

  17. Zapalenie trzustki

    Stan zapalny trzustki, wymieniany w materiale jako jedno z poważnych powikłań analizowanych w zgłoszeniach i pozwach.

  18. Zapora ogniowa

    Określenie polityki izolowania AfD przez partie głównego nurtu i odmawiania jej formalnej współpracy.

  19. Zapora sieciowa

    Mechanizm w routerze lub innym urządzeniu sieciowym, który może blokować wybrane połączenia wychodzące i przychodzące.

  20. Zarządzanie podażą

    System regulowania produkcji i importu wybranych artykułów rolnych za pomocą limitów, ustalanych cen oraz kwot importowych.

  21. Zarządzanie tożsamością i dostępem

    Proces przypisywania podmiotom tożsamości oraz określania, do jakich zasobów mogą uzyskać dostęp. W opisywanym rozwiązaniu zasady te mają obejmować ludzi i agentów AI.

  22. Zasada 25 lat

    Amerykańska reguła pozwalająca importować pojazdy, które mają co najmniej 25 lat, nawet jeśli nie były pierwotnie homologowane na rynek USA.

  23. Zasada public charge

    Reguła stosowana przy ocenie wniosków o legalny status, która może pozwalać urzędnikom uwzględniać korzystanie z określonych świadczeń publicznych.

  24. Zasięg zeroemisyjny

    Dystans możliwy do pokonania przy wykorzystaniu wyłącznie napędu elektrycznego, bez pracy silnika spalinowego.

  25. Zasiłek pogrzebowy

    Świadczenie wypłacane w związku ze śmiercią osoby ubezpieczonej, emeryta, rencisty lub członka rodziny osoby uprawnionej. Jego otrzymanie wymaga spełnienia warunków określonych w przepisach i udokumentowania kosztów pogrzebu.

  26. Zbrodnia przeciwko ludzkości

    Poważny czyn popełniony w ramach szeroko zakrojonego lub systematycznego ataku na ludność cywilną.

  27. Zdarzenia danych S3

    Logi rejestrujące operacje wykonywane na obiektach przechowywanych w zasobnikach S3.

  28. Zespół Lyncha

    Dziedziczna predyspozycja genetyczna związana ze zwiększonym ryzykiem niektórych nowotworów, w tym raka jelita grubego.

Ta strona używa plików cookies, aby zapewnić najlepszą jakość korzystania z naszego serwisu oraz do celów analitycznych. Klikając "Akceptuję", wyrażasz zgodę na używanie wszystkich plików cookies. Możesz również odrzucić zgodę, co spowoduje zablokowanie plików cookies analitycznych. Więcej informacji znajdziesz w naszej Polityce Prywatności.