Słownik redakcyjny

Definicje i pojęcia

Uporządkowany indeks terminów technicznych, prawnych, gospodarczych i naukowych występujących w naszych publikacjach.

Liczba haseł
7068
Widoczny zakres
3151-3240

Indeks alfabetyczny

G

78 haseł

  1. gigawat

    Jednostka mocy równa miliardowi watów. Jeden gigawat odpowiada tysiącu megawatów.

  2. gigawatogodzina

    Jednostka energii odpowiadająca miliardowi watogodzin. Służy do mierzenia ilości energii wyprodukowanej lub zużytej w określonym czasie.

  3. glibc

    Popularna biblioteka systemowa języka C używana przez wiele dystrybucji Linux, między innymi Debian, Ubuntu i Fedora.

  4. glifosat

    Substancja czynna stosowana w części herbicydów, czyli środków używanych do zwalczania chwastów.

  5. global eventized release

    Model premiery, w którym światowe udostępnienie filmu jest organizowane i promowane jako skoordynowane wydarzenie.

  6. globalne nierównowagi

    Trwałe rozbieżności między krajami w zakresie m.in. eksportu, importu, oszczędności i inwestycji, często widoczne w bilansach płatniczych.

  7. globalne obroty

    Globalne obroty to łączna wartość przychodów ze sprzedaży uzyskanych przez przedsiębiorstwo na wszystkich obsługiwanych rynkach w określonym okresie.

  8. globalne ocieplenie

    Długoterminowy wzrost średniej temperatury Ziemi, związany przede wszystkim z działalnością człowieka i emisjami z paliw kopalnych.

  9. globalne wdrożenie

    Wprowadzenie funkcji lub usługi do użytkowników na wielu rynkach, zwykle po wcześniejszych testach w ograniczonej grupie.

  10. globalny przegląd realizacji celów klimatycznych

    Proces oceny postępów państw w realizacji celów klimatycznych wynikających z porozumienia paryskiego.

  11. glukoza na czczo

    Pomiar ilości glukozy we krwi wykonany po poście, zwykle trwającym od 8 do 12 godzin.

  12. gluon

    Gluony są cząstkami związanymi z oddziaływaniem, które wiąże kwarki wewnątrz protonów i neutronów.

  13. gnejs

    Twarda skała metamorficzna, z której w dużej części zbudowane jest podłoże w rejonie Onkalo.

  14. godzina policyjna

    Ograniczenie poruszania się lub przebywania w przestrzeni publicznej w określonych godzinach, wprowadzone przez władze ze względów bezpieczeństwa.

  15. godziny ponadwymiarowe

    Zajęcia dydaktyczne, wychowawcze lub opiekuńcze wykonywane przez nauczyciela ponad obowiązujący go tygodniowy wymiar zajęć. Zasady ich przydzielania i rozliczania mogą wpływać na wysokość wynagrodzenia.

  16. gonitwa przeszkodowa

    Wyścig konny, w którym konie i jeźdźcy pokonują trasę z ustawionymi przeszkodami.

  17. gospodarstwo domowe

    Osoba lub grupa osób wspólnie zamieszkujących i zwykle wspólnie zarządzających dochodami oraz wydatkami.

  18. gospodarz meczu

    Drużyna rozgrywająca spotkanie na własnym stadionie lub formalnie pełniąca funkcję zespołu gospodarza.

  19. gotowość operacyjna

    Stopień przygotowania sił, jednostek lub systemów do rozpoczęcia i prowadzenia działań zgodnie z określonymi zadaniami.

  20. gotowość społeczna i polityczna

    Stopień przygotowania społeczeństwa i władz do zaakceptowania określonych decyzji, kosztów lub działań w obliczu zagrożenia.

  21. governance

    Zasady, role i procedury służące nadzorowaniu technologii, danych lub procesów w organizacji.

  22. gra RPG akcji

    Gatunek gry łączący walkę w czasie rzeczywistym z elementami gier fabularnych, takimi jak rozwój postaci, wybory i wpływ decyzji na historię.

  23. gra fabularna

    RPG to gatunek gier, w którym gracz kieruje postacią lub drużyną i rozwija ich historię oraz możliwości.

  24. gra idle

    To gatunek, w którym postęp opiera się na powtarzalnych działaniach i rozwijaniu statystyk, często przy ograniczonej aktywności gracza.

  25. gra logiczna oparta na fizyce

    Gra logiczna oparta na fizyce wykorzystuje zasady ruchu, ciężaru, zderzeń lub innych zjawisk do tworzenia zagadek. Rozwiązanie wymaga przewidywania skutków działań wykonywanych w wirtualnym środowisku.

  26. gra retro

    Gra retro to gra nawiązująca stylem, mechaniką lub oprawą do produkcji z wcześniejszych etapów rozwoju gier cyfrowych. Może być oryginalnym starszym tytułem albo jego odnowioną wersją.

  27. gra symulacyjna

    Gra symulacyjna to ćwiczenie odtwarzające wybrane sytuacje lub procesy, aby uczestnicy mogli podejmować decyzje i obserwować ich skutki bez udziału w rzeczywistych transakcjach.

  28. gra typu city builder

    Gatunek gier, w którym gracz projektuje i rozwija całe miasto, zamiast skupiać się wyłącznie na pojedynczych budynkach.

  29. gra typu soulslike

    Określenie gier inspirowanych serią Dark Souls, zwykle oferujących wymagającą walkę, wysokie ryzyko porażki i konieczność uczenia się wzorców zachowania przeciwników.

  30. gra typu survivors-like

    Gatunek gry akcji, w którym gracz odpiera kolejne fale przeciwników, zdobywa ulepszenia i rozwija postać podczas jednej rozgrywki.

  31. graficzny interfejs użytkownika

    Sposób komunikowania się użytkownika z komputerem za pomocą elementów wizualnych, takich jak okna, ikony, przyciski i menu, zamiast wyłącznie poleceń tekstowych.

  32. grafika wektorowo-pikselowa

    Grafika wektorowo-pikselowa łączy obrazy wektorowe, opisane matematycznie, z grafiką pikselową, złożoną z pojedynczych punktów obrazu.

  33. gran turismo

    Samochód sportowo-turystyczny przeznaczony do szybkiej i wygodnej jazdy na dłuższych trasach, łączący osiągi z komfortem.

  34. granica odcięcia energii

    Maksymalna energia lub częstotliwość promieniowania, która w standardowym modelu wynika z właściwości lasera i procesu powrotu elektronu do atomu.

  35. granica zaufania

    Granica zaufania to miejsce w systemie, w którym dane, żądanie lub tożsamość są uznawane za wystarczająco wiarygodne, aby przyznać dalsze uprawnienia.

  36. granie w chmurze

    Sposób uruchamiania gier na zdalnych serwerach i przesyłania obrazu oraz dźwięku do urządzenia użytkownika przez internet. Nie wymaga pełnej instalacji gry na lokalnym sprzęcie.

  37. grant

    Grant to środki finansowe przyznane na realizację określonego projektu lub celu, zwykle na podstawie wniosku i po spełnieniu ustalonych warunków.

  38. grawitacja

    Grawitacja to siła przyciągania między obiektami posiadającymi masę. Na małych ciałach kosmicznych jest znacznie słabsza niż na planetach.

  39. gromada galaktyk

    Ogromne skupisko galaktyk związanych grawitacyjnie, zawierające także bardzo gorący gaz.

  40. gromada kulista

    Gromada kulista to zwarte, kuliste skupisko wielu gwiazd związanych grawitacyjnie.

  41. grosz praski

    Średniowieczna moneta, która w XV wieku była powszechnie używana w Europie.

  42. growth-stage

    Growth-stage oznacza etap rozwoju firmy, w którym przedsiębiorstwo ma już działający produkt i przychody, a finansowanie służy przede wszystkim szybkiemu zwiększaniu skali działalności.

  43. gruczolakorak

    Rodzaj nowotworu wywodzącego się z komórek gruczołowych. Według źródła jest to najczęstszy typ raka płuca.

  44. grupa dochodowa

    Zbiorowość osób lub gospodarstw domowych wyodrębniona na podstawie wysokości osiąganych dochodów.

  45. grupa kapitałowa

    Zespół powiązanych podmiotów, zwykle obejmujący jednostkę dominującą i podmioty przez nią kontrolowane. Powiązanie wynika najczęściej z własności udziałów lub akcji albo z innych form kontroli.

  46. grupa kryzysowa

    Zespół przedstawicieli władz i służb powołany do koordynowania działań w sytuacji poważnego zagrożenia. Analizuje rozwój wydarzeń i pomaga podejmować decyzje dotyczące reagowania kryzysowego.

  47. gry arcade

    Gatunek gier oparty na prostych zasadach, szybkiej akcji i bezpośrednim sterowaniu, często z naciskiem na wynik lub zręczność.

  48. gry casualowe

    Gry projektowane z myślą o łatwym rozpoczęciu rozgrywki, nieskomplikowanych zasadach i krótszych sesjach.

  49. grywalna cywilizacja

    Grywalna cywilizacja to frakcja, którą może kierować gracz. Zwykle ma własne jednostki, technologie, premie i sposób prowadzenia rozgrywki.

  50. grywalna postać

    Postać w grze, nad którą bezpośrednią kontrolę sprawuje gracz.

  51. grzebień częstotliwości optycznych

    Zestaw wielu równomiernie rozmieszczonych częstotliwości lub odpowiadających im kolorów światła. Jest używany między innymi w precyzyjnych pomiarach i telekomunikacji.

  52. gubernator

    Gubernator jest wybieranym przywódcą władzy wykonawczej jednego ze stanów USA.

  53. guz kłębka szyjnego

    Rzadki guz rozwijający się w obrębie kłębka szyjnego, niewielkiej struktury położonej przy tętnicach szyjnych. Może uciskać naczynia i sąsiednie nerwy.

  54. guzek płuca

    Niewielka, zlokalizowana zmiana w tkance płuca. Samo jej wykrycie nie przesądza o charakterze nowotworowym.

  55. gwarancja ceny

    Zobowiązanie do utrzymania określonej ceny usługi przez ustalony czas, z zastrzeżeniem warunków i wyłączeń oferty.

  56. gwarancje bezpieczeństwa

    Zobowiązania lub mechanizmy mające zapewnić państwu ochronę przed zagrożeniami, często poprzez wsparcie innych państw albo organizacji międzynarodowych.

  57. gwarancje sojusznicze

    Zobowiązania państw sojuszniczych do udzielenia sobie określonej pomocy w razie zagrożenia lub ataku. Ich wiarygodność zależy między innymi od politycznej woli i zdolności do działania.

  58. gwarant bezpieczeństwa

    Państwo lub instytucja, która poprzez zobowiązania, zasoby lub działania przyczynia się do ochrony innych podmiotów przed zagrożeniami.

  59. gwałt

    Przestępstwo polegające na doprowadzeniu innej osoby do czynności seksualnej bez jej zgody, między innymi przez przemoc, groźbę, podstęp albo wykorzystanie jej bezradności.

  60. gwiazda neutronowa

    Gwiazda neutronowa to bardzo gęsty obiekt powstały jako pozostałość po gwieździe.

  61. górny pułap odchyleń celu

    Najwyższy poziom inflacji uznawany za zgodny z dopuszczalnym odchyleniem od celu inflacyjnego. Jego przekroczenie może sygnalizować silniejszą presję cenową.

  62. górny stopień

    Część rakiety znajdująca się powyżej pierwszego stopnia, używana do dalszego napędzania lotu i umieszczania ładunku na orbicie.

  63. gęstość optyczna atmosfery

    Tau opisuje, jak silnie atmosfera osłabia światło docierające przez nią do instrumentu. Wyższa wartość wskazuje na większą ilość pyłu w atmosferze.

  64. głosowa sztuczna inteligencja

    Technologia pozwalająca systemowi prowadzić rozmowę z klientem i przyjmować zamówienie za pomocą głosu.

  65. głosowanie korespondencyjne

    Oddawanie głosu przy użyciu karty przesyłanej wyborcy pocztą, zamiast głosowania w lokalu wyborczym.

  66. głosowanie proceduralne

    Głosowanie dotyczące dalszego procedowania nad ustawą, a nie jej ostatecznego przyjęcia. W przypadku Clarity Act ma ono zakończyć debatę i umożliwić przejście do kolejnych etapów prac.

  67. głowa państwa

    Organ lub osoba reprezentująca państwo i wykonująca określone funkcje ustrojowe, takie jak reprezentacja kraju lub udział w najważniejszych decyzjach państwowych.

  68. głowica bojowa

    Część pocisku lub rakiety zawierająca ładunek przeznaczony do rażenia celu.

  69. głowica odłamkowo-burząca

    Rodzaj głowicy bojowej, która powoduje skutki wybuchu oraz rażenie odłamkami.

  70. głowica silnika

    Górna część silnika, zamykająca cylindry i zawierająca elementy związane z wymianą ładunku, w tym zawory.

  71. główny niezależny dyrektor

    Niezależny członek organu nadzorującego, który koordynuje pracę pozostałych niezależnych dyrektorów i wspiera niezależny nadzór nad zarządem.

  72. głębia ostrości

    Głębia ostrości to zakres odległości przed aparatem, w którym obiekty na zdjęciu są postrzegane jako wyraźne.

  73. głębia pola

    Zakres odległości przed i za płaszczyzną ostrzenia, w którym obiekty są postrzegane jako wystarczająco ostre. Wpływa na to, jak wyraźne jest tło ujęcia.

  74. głęboka inspekcja pakietów

    Głęboka inspekcja pakietów polega na analizie przesyłanych danych i ich struktury w celu oceny ruchu sieciowego.

  75. głęboka litografia ultrafioletowa

    Technologia wytwarzania układów scalonych, w której światło ultrafioletowe o krótkiej długości fali służy do odwzorowywania wzorów na powierzchni wafla półprzewodnikowego.

  76. głębokie uczenie

    Metoda uczenia maszynowego wykorzystująca wielowarstwowe sieci neuronowe do samodzielnego wykrywania wzorców i cech w danych.

  77. głębokość bieżnika

    Głębokość bieżnika to odległość od powierzchni jego klocków do dna głównych rowków opony. Wpływa między innymi na odprowadzanie wody i przyczepność, zwłaszcza na mokrej nawierzchni.

  78. głębokość żeglowna

    Część głębokości rzeki dostępna dla bezpiecznej żeglugi. Jej spadek ogranicza ilość ładunku, który mogą przewozić statki.

H

12 haseł

  1. hCaptcha

    Usługa weryfikacyjna wykorzystująca między innymi zadania obrazkowe do sprawdzania, czy operację wykonuje człowiek.

  2. hacker house

    Wspólna przestrzeń mieszkalna i robocza, zwykle przeznaczona dla założycieli startupów, programistów lub innych osób budujących projekty technologiczne.

  3. halucynacja

    Wygenerowanie przez system sztucznej inteligencji informacji, która jest błędna, niezweryfikowana lub nie znajduje potwierdzenia w dostępnych danych.

  4. halucynacja modelu AI

    Błąd, w którym model AI przedstawia nieprawdziwą lub niepoprawną informację jako wiarygodną.

  5. hamowanie rekuperacyjne

    Odzyskiwanie części energii podczas hamowania i przekazywanie jej do baterii. Nie wystarcza jednak do pełnego naładowania dużego akumulatora ciężarówki.

  6. hamulce węglowo-ceramiczne

    Hamulce węglowo-ceramiczne wykorzystują tarcze wykonane z kompozytu na bazie włókien węglowych i ceramiki. Są odporne na wysoką temperaturę i zwykle lżejsze od stalowych.

  7. handel agentowy

    Model zakupów, w którym agent AI wykonuje część lub całość procesu zakupowego w imieniu użytkownika.

  8. handel energetyczny

    Obrót surowcami i nośnikami energii, takimi jak ropa naftowa, gaz ziemny lub produkty paliwowe, wraz z ich transportem między rynkami.

  9. handel ludźmi

    Przestępstwo polegające na werbowaniu, przemieszczaniu lub wykorzystywaniu osób za pomocą przemocy, gróźb, podstępu albo nadużycia zależności, zwykle w celu wyzysku.

  10. handel morski

    Wymiana towarów realizowana z wykorzystaniem transportu morskiego, w tym przewozu ładunków między portami.

  11. hantawirus

    Hantawirusy to grupa wirusów przenoszonych głównie przez gryzonie. U ludzi mogą wywoływać zakażenia o różnym nasileniu, w niektórych przypadkach prowadzące do ciężkiej choroby.

  12. haptyczne wibracje

    Haptyczne wibracje to forma informacji zwrotnej przekazywanej przez kontroler za pomocą precyzyjnych drgań. Mogą sygnalizować konkretne zdarzenia i sprawiać, że gracz odczuwa je w dłoniach.

Ta strona używa plików cookies, aby zapewnić najlepszą jakość korzystania z naszego serwisu oraz do celów analitycznych. Klikając "Akceptuję", wyrażasz zgodę na używanie wszystkich plików cookies. Możesz również odrzucić zgodę, co spowoduje zablokowanie plików cookies analitycznych. Więcej informacji znajdziesz w naszej Polityce Prywatności.