NI

Słownik redakcyjny

Definicje i pojęcia

Uporządkowany indeks terminów technicznych, prawnych, gospodarczych i naukowych występujących w naszych publikacjach.

Liczba haseł
5882
Widoczny zakres
4501-4590

Indeks alfabetyczny

R

48 haseł

  1. rozszerzona rzeczywistość

    Technologia łącząca obraz świata rzeczywistego z cyfrowymi elementami wyświetlanymi użytkownikowi.

  2. rozumowanie osadzone

    Podejście, w którym system łączy rozumienie instrukcji i otoczenia z działaniem w świecie fizycznym. Pozwala mu reagować na zmiany oraz korygować wykonywane czynności.

  3. rozumowanie łańcuchowe

    Sposób pracy modelu, w którym przed odpowiedzią generowane są kolejne słowne kroki pośrednie.

  4. rozwarstwienie rynku

    Rozwarstwienie rynku to wyraźne zróżnicowanie jego części pod względem cen, popytu, tempa sprzedaży lub dostępności.

  5. rozwiązania sprzętowe i programowe

    Połączenie fizycznych elementów urządzenia z jego oprogramowaniem, wykorzystywane do realizacji funkcji użytkowych lub zabezpieczeń.

  6. rozwodniony zysk na akcję

    Wskaźnik pokazujący zysk przypadający na jedną akcję po uwzględnieniu możliwego zwiększenia liczby akcji, na przykład wskutek realizacji opcji lub zamiany obligacji na akcje.

  7. rozłam polityczny

    Rozłam polityczny to trwały podział organizacji lub obozu politycznego, który może prowadzić do odejścia części działaczy albo powstania odrębnego ugrupowania.

  8. ruch tranzytowy

    Ruch pojazdów przejeżdżających przez dany obszar bez zatrzymywania się w nim jako miejscu docelowym. Obwodnice mają kierować taki ruch poza centra miast.

  9. run rate

    Szacunkowe tempo osiągania określonego wyniku finansowego lub operacyjnego w skali roku, obliczone na podstawie danych z krótszego okresu.

  10. run rate revenue

    Run rate revenue to szacunkowe tempo przychodów wyliczane na podstawie wyników z bieżącego okresu, często miesiąca.

  11. runda

    Runda to pojedynczy etap cyklu zawodów, rozgrywany w określonym miejscu i terminie.

  12. runda finansowania

    Etap pozyskiwania kapitału przez firmę od inwestorów na rozwój działalności, produktów lub zespołu.

  13. runda finansowania Series B

    Runda finansowania oznaczana literą B, zwykle przeprowadzana po wcześniejszych rundach kapitałowych i służąca pozyskaniu środków na dalszy rozwój organizacji.

  14. runda pre-seed

    Etap finansowania poprzedzający zwykle rundę seed. Środki są przeznaczane przede wszystkim na opracowanie pomysłu, prototypu lub podstawowej wersji produktu.

  15. runda seed

    Wczesny etap finansowania startupu, zwykle następujący po fazie pre-seed. Pozyskane środki służą często rozwijaniu produktu, zespołu i pierwszych działań rynkowych.

  16. runway

    Szacowany czas, przez jaki organizacja może działać przy obecnym poziomie wydatków i dostępnych środkach. Wskaźnik ten pomaga ocenić, kiedy potrzebne będzie dodatkowe finansowanie.

  17. ryczałt od przychodów ewidencjonowanych

    Forma opodatkowania działalności gospodarczej, w której podatek oblicza się według stawki zależnej od rodzaju działalności i przychodu. Zasadniczo nie pomniejsza się go o faktycznie poniesione koszty uzyskania przychodu.

  18. ryjek gębowy

    Wydłużony narząd służący pająkom morskim do pobierania pokarmu. U opisanych zwierząt może być wyposażony w struktury pomagające chwytać pożywienie.

  19. rynek energetyczny

    System obejmujący wydobycie, przetwarzanie, transport, handel i zużycie surowców oraz energii. Ceny na tym rynku mogą zależeć od wydarzeń w innych regionach świata.

  20. rynek kapitałowy

    Część systemu finansowego, na której pozyskuje się i inwestuje kapitał za pomocą instrumentów takich jak akcje czy obligacje.

  21. rynek nieruchomości

    Ogół transakcji, podmiotów i warunków dotyczących kupna, sprzedaży, wynajmu oraz finansowania nieruchomości.

  22. rynek predykcyjny

    Rynek, na którym użytkownicy zawierają kontrakty zależne od wyniku przyszłego wydarzenia. Ich wartość może zmieniać się wraz z oceną prawdopodobieństwa danego wyniku.

  23. rynek surowcowy

    Część rynku, na której handluje się surowcami, takimi jak ropa naftowa, gaz, metale lub produkty rolne.

  24. rynek sztuki

    System relacji i transakcji związanych z tworzeniem, wystawianiem, kupowaniem i wyceną dzieł sztuki. Obejmuje między innymi artystów, galerie, domy aukcyjne, kolekcjonerów i instytucje.

  25. rynek wtórny

    Rynek, na którym sprzedawane są towary wcześniej oferowane lub używane, zwykle poza oficjalnym kanałem producenta.

  26. rynek zdolności

    Mechanizm rynku energii, na którym wynagradza się zapewnienie dostępnej mocy w określonym czasie, niezależnie od faktycznej ilości dostarczonej energii.

  27. rynki energii

    Obszar obrotu surowcami i nośnikami energii, takimi jak ropa naftowa, gaz, węgiel lub energia elektryczna. Ich ceny zależą między innymi od podaży, popytu i bezpieczeństwa dostaw.

  28. rynki surowcowe

    Segmenty rynków, na których handluje się surowcami, takimi jak ropa, gaz, metale lub produkty rolne. Ich ceny zależą między innymi od podaży, popytu i sytuacji geopolitycznej.

  29. rytm dobowy

    Rytm dobowy to wewnętrzny, trwający mniej więcej 24 godziny cykl regulujący między innymi sen, czuwanie, nastrój i inne funkcje organizmu.

  30. ryzyko fizyczne

    Ryzyko bezpośrednich szkód dla aktywów, infrastruktury lub działalności operacyjnej wskutek zjawisk fizycznych, takich jak pożary, powodzie czy ekstremalne temperatury.

  31. ryzyko inwestycyjne

    Możliwość poniesienia straty lub uzyskania niższej od oczekiwanej stopy zwrotu w wyniku niepewności dotyczącej inwestycji.

  32. ryzyko kredytowe

    Ryzyko, że emitent obligacji nie spłaci kapitału lub odsetek w ustalonym terminie. Im wyższe ryzyko kredytowe, tym większej rekompensaty inwestorzy zwykle oczekują.

  33. ryzyko operacyjne

    Możliwość, że określone działanie utrudni operację albo zagrozi jej bezpieczeństwu lub skuteczności.

  34. ryzyko regulacyjne

    Możliwość, że wymagania lub decyzje organów regulacyjnych opóźnią, ograniczą albo uniemożliwią dopuszczenie produktu do użycia lub jego rozwój.

  35. ryzyko zawodowe

    Prawdopodobieństwo wystąpienia zagrożeń związanych z wykonywaniem określonej pracy, takich jak urazy, przeciążenia lub kontakt z niebezpiecznymi warunkami.

  36. ryzyko łańcucha dostaw

    Oznaczenie wskazujące, że dana firma, technologia lub produkt może stwarzać zagrożenia w łańcuchu dostaw i podlegać ograniczeniom przy zakupach lub wykorzystaniu przez instytucje.

  37. rzecznik dyscyplinarny

    Osoba lub organ, który bada informacje o możliwym naruszeniu zasad organizacji i może kierować sprawę do dalszego rozpatrzenia przez właściwy organ dyscyplinarny.

  38. rzecznik dyscypliny

    Rzecznik dyscypliny to osoba lub organ zajmujący się badaniem zarzutów dotyczących naruszenia zasad obowiązujących członków organizacji. W partii może kierować sprawy do dalszego rozpatrzenia przez właściwy organ.

  39. rzecznik dyscypliny partyjnej

    Osoba lub organ prowadzący albo nadzorujący czynności w sprawach dotyczących możliwego naruszenia zasad obowiązujących w partii politycznej. Jego uprawnienia wynikają z regulacji wewnętrznych ugrupowania.

  40. rzeczywistość mieszana

    Technologia łącząca obraz świata fizycznego z elementami cyfrowymi widocznymi przez użytkownika.

  41. rzęska pierwotna

    Niewielka struktura wystająca z powierzchni większości komórek. Odbiera i interpretuje sygnały, które wpływają między innymi na podziały, ruch i różnicowanie komórek.

  42. rój dronów

    Zgrupowanie wielu dronów działających jednocześnie lub skoordynowanych w ramach jednej operacji. Taka forma użycia może zwiększać skalę ataku i utrudniać obronę.

  43. rów przeciwpożarowy

    Wykopany pas terenu pozbawiony roślinności, który ma spowolnić lub zatrzymać rozprzestrzenianie się pożaru. Tworzy fizyczną barierę dla ognia i materiału palnego.

  44. równania Naviera-Stokesa

    Równania opisujące ruch płynów, takich jak powietrze i woda. Problem dotyczy między innymi tego, czy ich rozwiązania zawsze pozostają poprawne.

  45. równowaga handlowa

    Stan, w którym wartość eksportu i importu między państwami jest zbliżona lub pozostaje w określonej proporcji.

  46. równowaga hydrostatyczna

    Stan, w którym własna grawitacja ciała nadaje mu kształt zbliżony do kulistego.

  47. równowaga sił

    Stan, w którym potencjał polityczny, gospodarczy i wojskowy konkurujących państw lub bloków jest względnie wyrównany i ogranicza możliwość uzyskania dominacji przez jedną stronę.

  48. równowaga władz

    Zasada ustroju, w której kompetencje organów państwa są rozdzielone i wzajemnie się ograniczają. Ma zapobiegać nadmiernej koncentracji władzy w jednym organie.

S

42 haseł

  1. safe harbor

    Mechanizm prawny ograniczający odpowiedzialność platformy za treści tworzone przez użytkowników, jeśli spełnione są określone warunki.

  2. safety

    Tylny obrońca w futbolu amerykańskim, odpowiedzialny głównie za zabezpieczanie głębokiej części boiska i pomoc w kryciu podań.

  3. saldo migracji

    Różnica między liczbą osób, które przybyły do danego kraju lub regionu, a liczbą osób, które go opuściły w określonym czasie.

  4. salto

    Element akrobatyczny polegający na obrocie ciała w powietrzu wokół osi poprzecznej, wykonywany do przodu lub do tyłu, czasem z dodatkowym obrotem wokół osi pionowej.

  5. samochód bezpieczeństwa

    Pojazd wprowadzany na tor, aby spowolnić stawkę i umożliwić bezpieczne przeprowadzenie działań po incydencie.

  6. samochód elektryczny

    Pojazd napędzany silnikiem elektrycznym, którego energia jest magazynowana w akumulatorze i uzupełniana przez ładowanie. W artykule określenie to odnosi się do samochodu w pełni elektrycznego, bez silnika spalinowego.

  7. samochód elektryczny bateryjny

    Samochód napędzany wyłącznie silnikiem elektrycznym, którego energia jest przechowywana w akumulatorze trakcyjnym.

  8. samochód elektryczny o zwiększonym zasięgu

    Auto napędzane silnikiem elektrycznym, w którym silnik spalinowy nie napędza bezpośrednio kół, lecz pracuje jako generator energii dla akumulatora.

  9. samochód elektryczny z przedłużaczem zasięgu

    Pojazd napędzany elektrycznie, w którym niewielki silnik benzynowy służy wyłącznie do wytwarzania energii dla akumulatora.

  10. samochód halo

    Model pokazowy, którego zadaniem jest budowanie wizerunku marki i wyznaczanie kierunku dla pozostałych samochodów.

  11. samochód hybrydowy

    Pojazd wykorzystujący co najmniej dwa źródła napędu, zwykle silnik spalinowy i elektryczny. Taka konstrukcja może ograniczać zużycie paliwa, a w niektórych modelach umożliwia także krótką jazdę wyłącznie na energii elektrycznej.

  12. samochód jednomiejscowy

    Samochód wyścigowy przeznaczony dla jednego kierowcy, z otwartym kokpitem i kołami umieszczonymi poza nadwoziem.

  13. samochód kei

    Japońska kategoria małych samochodów o ściśle ograniczonych wymiarach i parametrach. Takie auta są projektowane głównie z myślą o codziennej jeździe miejskiej i podmiejskiej.

  14. samochód-pułapka

    Pojazd zawierający ukryty ładunek wybuchowy, przeznaczony do wykorzystania w zamachu lub ataku.

  15. samodeklaracja wieku

    Samodeklaracja wieku to podana przez użytkownika informacja o jego wieku lub potwierdzenie spełniania wymogu wiekowego bez niezależnego sprawdzenia.

  16. samoistna przesłanka aresztu

    Podstawa zastosowania tymczasowego aresztowania związana z wysokim ustawowym zagrożeniem karą, niezależna od innych szczególnych okoliczności sprawy. Nie oznacza automatycznego zastosowania aresztu.

  17. samoobrona

    Ochrona własna lub ochrona określonej wspólnoty przed zagrożeniem. W odniesieniu do państw pojęcie to może oznaczać działania podejmowane w celu odparcia zbrojnego ataku.

  18. samookreślenie

    Samookreślenie to proces określania własnej tożsamości, przynależności lub statusu przez osobę albo wspólnotę.

  19. samoreplikacja

    Zdolność programu lub kodu do samodzielnego tworzenia swoich kopii i rozpowszechniania ich w kolejnych systemach lub środowiskach.

  20. samoreplikujące się oprogramowanie

    Oprogramowanie zdolne do automatycznego tworzenia własnych kopii i rozprzestrzeniania ich na inne systemy lub urządzenia.

  21. samorząd lekarski

    Samorząd lekarski to ustawowo określona organizacja zawodowa lekarzy, która reprezentuje ich interesy i uczestniczy w wykonywaniu zadań związanych z zawodem.

  22. samosterujące tworzenie oprogramowania

    Koncepcja tworzenia i utrzymywania oprogramowania, w której znaczna część zadań jest wykonywana lub koordynowana automatycznie przez systemy informatyczne.

  23. samowola budowlana

    Samowola budowlana to potoczne określenie robót budowlanych prowadzonych bez wymaganych formalności albo niezgodnie z przepisami. Może skutkować kontrolą, nakazem legalizacji lub rozbiórki.

  24. samowyzwalacz

    Samowyzwalacz to funkcja, która uruchamia wykonanie zdjęcia po zaprogramowanym opóźnieniu. Pozwala fotografowi dołączyć do ujęcia lub ograniczyć poruszenie aparatu przy naciskaniu spustu.

  25. sanatorium

    Placówka zapewniająca leczenie lub rehabilitację, często z wykorzystaniem specjalnych warunków klimatycznych i pobytu stacjonarnego.

  26. sandbox

    Sandbox to model rozgrywki, w którym gracz otrzymuje dużą swobodę wyboru działań, kolejności zadań lub sposobu rozwijania świata gry.

  27. sandboxing

    Technika ograniczania dostępu programu do systemu i jego zasobów.

  28. sanitarny kordon

    Wyznaczona strefa ograniczająca dostęp do określonego obszaru w celu zmniejszenia ryzyka przenoszenia chorób lub kontaktu z zagrożoną społecznością.

  29. sankcja kredytu darmowego

    Mechanizm prawny, który w określonych sytuacjach może pozbawić kredytodawcę prawa do pobierania odsetek i innych kosztów przewidzianych w umowie kredytowej.

  30. sankcje

    Środki ograniczające nakładane na państwa, osoby lub podmioty w celu wywarcia wpływu na ich działania albo ukarania za naruszenie określonych zasad. Mogą obejmować ograniczenia finansowe, handlowe lub podróżne.

  31. sankcje gospodarcze

    Ograniczenia nakładane przez państwo lub organizację międzynarodową w celu wywarcia presji na inne państwo, podmioty albo osoby. Mogą obejmować handel, finanse, inwestycje lub transport.

  32. sankcje sektorowe

    Ograniczenia nakładane na określony sektor gospodarki lub rodzaj działalności, a nie na całą gospodarkę państwa.

  33. sankcje wtórne

    Ograniczenia nakładane na podmioty z innych państw, które utrzymują określone relacje gospodarcze z krajem objętym sankcjami.

  34. saponiny

    Saponiny to grupa naturalnych związków, najczęściej glikozydów, występujących między innymi w roślinach. Ich obecność w surowcu nie potwierdza sama w sobie skuteczności ani bezpieczeństwa preparatu u ludzi.

  35. sarkofag

    Wzmocniona konstrukcja ochronna osłaniająca pozostałości zniszczonego reaktora jądrowego i ograniczająca rozprzestrzenianie się materiałów radioaktywnych.

  36. sarkopenia

    Sarkopenia to stopniowa utrata masy mięśniowej i spadek siły związane z wiekiem.

  37. satelity Sentinel 1 i Sentinel 2

    Dwie serie satelitów programu Copernicus dostarczających danych o powierzchni Ziemi. Sentinel 1 wykorzystuje radar, a Sentinel 2 rejestruje obrazy w wielu zakresach światła.

  38. saturacja

    W medycynie oznacza najczęściej procentowy udział hemoglobiny we krwi, która jest związana z tlenem. Parametr ten pomaga oceniać natlenienie organizmu.

  39. scena polityczna

    Scena polityczna to ogół partii, ugrupowań, instytucji i osób uczestniczących w życiu politycznym na określonym obszarze.

  40. scenariusz

    Plan lub zapis treści utworu, obejmujący między innymi wydarzenia, dialogi i sposób prowadzenia narracji. W grze określa przebieg opowieści oraz wypowiedzi i działania postaci.

  41. scenarzysta

    Osoba tworząca scenariusz, czyli tekst określający fabułę, postacie, dialogi i przebieg wydarzeń w utworze lub grze.

  42. sceptycyzm klimatyczny

    Podważanie skali, przyczyn lub prognoz dotyczących zmian klimatu i ich skutków.

Ta strona używa plików cookies, aby zapewnić najlepszą jakość korzystania z naszego serwisu oraz do celów analitycznych. Klikając "Akceptuję", wyrażasz zgodę na używanie wszystkich plików cookies. Możesz również odrzucić zgodę, co spowoduje zablokowanie plików cookies analitycznych. Więcej informacji znajdziesz w naszej Polityce Prywatności.