Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego pracuje nad sektorową strategią dla branży gier wideo (gamedev). Decyzja resortu jest efektem dialogu prowadzonego w ramach Okrągłego Stołu z przedstawicielami sektora oraz raportu podsumowującego te rozmowy. Dokument ma odpowiadać na sygnały o wyraźnym spowolnieniu w branży, malejących przychodach i spadku zatrudnienia, które środowisko tłumaczy brakiem adekwatnych instrumentów wsparcia i niedostosowaniem regulacji.
Główne wielkości i pozycja Polski
Raport „MKiDN x Gamedev - Okrągły Stół z polską branżą gier wideo” wskazuje, że Polska jest drugim krajem w Europie pod względem zatrudnienia w sektorze gier, ustępując jedynie Wielkiej Brytanii. Roczne przychody branży szacowane są na około 5,5–6 mld zł, z czego ponad 96 proc. pochodzi z eksportu. Polski gamedev wyróżnia się nastawieniem na rynki międzynarodowe od pierwszych etapów produkcji.
Gry jako narzędzie promocji kultury i eksportu
Polskie produkcje, takie jak serie i tytuły wymienione w raporcie, mają znaczący zasięg globalny i wpływ promocyjny. Gry wideo funkcjonują nie tylko jako towar eksportowy, ale też jako nośnik kultury, historii i współczesnej tożsamości kraju. Autorzy dokumentu podkreślają, że dla wielu odbiorców z zagranicy gry są pierwszym punktem kontaktu z polską kulturą, co czyni sektor ważnym elementem narzędzi promocji państwa.
W raporcie zwraca się uwagę na praktyczne możliwości wykorzystania sieci placówek dyplomatycznych do promocji branży oraz na potencjał zwiększenia obecności polskich studiów na międzynarodowych imprezach i targach. To działania postrzegane jako komplementarne wobec wsparcia finansowego i instytucjonalnego.
Sygnalizowane spowolnienie i jego skala
Po raz pierwszy od lat branża notuje wyraźne spowolnienie. Dane cytowane w raporcie „The Game Industry of Poland 2025” wskazują, że zatrudnienie w sektorze spadło z 15,3 tys. do 14,5 tys. osób, a w ciągu ostatnich dwóch lat z rynku zniknęło około 120 studiów. Przychody sektora zmniejszyły się z około 6 mld zł do 5,5 mld zł, a mniej niż jedna trzecia firm generuje dziś stabilne i regularne przychody.
- Ponad 96% przychodów pochodzi z eksportu.
- Zatrudnienie: spadek z 15,3 tys. do 14,5 tys. osób.
- Ok. 120 studiów zakończyło działalność w ciągu dwóch lat.
- Przychody spadły z ok. 6 mld zł do 5,5 mld zł.
Porównanie instrumentów wsparcia za granicą
Autorzy raportu zwracają uwagę, że część państw intensywnie rozwija politykę wsparcia dla branży gier. Przykłady obejmują systemy ulg podatkowych, programy finansowe i inne instrumenty wspierające produkcję i rozwój studiów. W Polsce po zakończeniu programu GameINN środowisko zostało pozbawione dużych instrumentów wsparcia; program ten realizowany w czterech edycjach przekazał 474 mln zł na 150 projektów. Obecne krajowe programy mają istotnie mniejsze budżety w porównaniu z mechanizmami dostępnymi za granicą.
Wskazywanymi przykładami są m.in. niemiecki program federalny dla gamedevu, planowany z budżetem na kolejny okres, oraz brytyjski system ulg podatkowych dla producentów gier. Część krajów regionu również rozwija tego typu instrumenty, co zdaniem branży wpływa na konkurencyjność rynków.
Postulaty branży i oczekiwane zmiany
Przedstawiciele sektora wskazali podczas Okrągłego Stołu szereg postulatów, które mają trafić do analizowanej strategii. Wśród postulatów wymieniane są: zmiany w prawie autorskim i podatkowym, w tym powiązane z ulgami takimi jak IP Box czy ulgi B+R; uproszczenie zasad zawierania umów; bardziej przejrzysty system oceny i przyznawania wsparcia; oraz utworzenie stałego zespołu ekspertów ds. gier wideo współpracującego z administracją publiczną.
Branża podkreśla także konieczność wsparcia kompetencji twórczych i edukacji specjalistycznej, profesjonalizacji procesów produkcyjnych oraz promocji polskich studiów na kluczowych wydarzeniach branżowych. Wskazywane jest, że gamedev łączy elementy technologii i kultury, co wymaga podejścia uwzględniającego obie perspektywy — gospodarczo‑przedsiębiorczą oraz kulturową i twórczą.
Działania resortu i dalsze kroki
Ministerstwo Kultury opublikowało raport z rozmów przeprowadzonych w ramach Okrągłego Stołu i analizuje zgłoszone postulaty pod kątem ich implementacji w prawodawstwie. Resort zapowiada przygotowanie sektorowej strategii dla gamedevu, która ma uwzględniać postulaty dotyczące prawa, systemu wsparcia i mechanizmów promocji. Dokument ma być wynikiem dialogu z branżą i analiz wykonalności poszczególnych rozwiązań.
Wernisaż interaktywnej wystawy „Join the Game: 40 Years of Polish Games”, przygotowanej z okazji 40. rocznicy premiery pierwszej polskiej gry przygodowej, był okazją do otwartego dialogu między branżą a administracją. Wystawa, realizowana przez Instytut Przemysłów Kreatywnych we współpracy z MKiDN, ma także charakter promocyjny i edukacyjny.
Przygotowywana strategia i dalsze działania administracji mają na celu stworzenie ram instytucjonalnych, które umożliwią branży stabilizację i rozwój przy jednoczesnym wykorzystaniu jej potencjału promocyjnego i eksportowego. W perspektywie strategicznej kluczowe będzie zbalansowanie wsparcia finansowego, zmian legislacyjnych i działań systemowych na rzecz rozwoju kompetencji twórczych.