Ta strona używa plików cookies, aby zapewnić najlepszą jakość korzystania z naszego serwisu oraz do celów analitycznych. Klikając "Akceptuję", wyrażasz zgodę na używanie wszystkich plików cookies. Możesz również odrzucić zgodę, co spowoduje zablokowanie plików cookies analitycznych. Więcej informacji znajdziesz w naszej Polityce Prywatności.
Trump ogłosił rozejm energetyczny. Zełenski: Ukraina poprze go, jeśli zrobi to Rosja
Donald Trump ogłosił natychmiastowy rozejm dotyczący ataków na infrastrukturę energetyczną Rosji i Ukrainy.
Wołodymyr Zełenski zadeklarował poparcie Ukrainy, jeśli porozumienie zaakceptuje także Rosja.
Kijów twierdzi, że po komunikacie Trumpa doszło do rosyjskiego ataku na elektrociepłownię w Charkowie.
Wcześniejsza próba rozejmu energetycznego zakończyła się kolejnymi atakami i sporem o sankcje.
Sponsorowane
Odkryj rewolucyjną metodę nauki języków
Sprawdź jak w 30 dni opanować podstawy dowolnego języka obcego bez wychodzenia z domu.
Prezydent Stanów Zjednoczonych Donald Trump ogłosił natychmiastowe zawieszenie wzajemnych ataków Rosji i Ukrainy na infrastrukturę energetyczną. Wołodymyr Zełenski zadeklarował, że Ukraina popiera taką formułę, ale podkreślił, że porozumienie musi zostać zaakceptowane i wdrożone także przez Rosję. Ukraiński prezydent przekazał również, że Kijów czeka na szczegóły ze strony amerykańskiej. Komunikat Waszyngtonu zaskoczył władze Ukrainy, a jego wiarygodność została podważona przez doniesienia o kolejnym ataku na obiekt energetyczny w Charkowie.
Ukraina popiera propozycję, ale czeka na szczegóły
Zełenski poinformował w niedzielę wieczorem, że rozmawiał telefonicznie z premierem Kanady Markiem Carneyem, prezydentem Finlandii Alexandrem Stubbem oraz sekretarzem generalnym NATO Markiem Ruttem. Tematem rozmów było ogłoszone przez Trumpa zawieszenie broni dotyczące ataków na energetykę. Ukraiński prezydent napisał w mediach społecznościowych, że Ukraina popiera wstrzymanie takich ataków, jednak dla powodzenia tej inicjatywy konieczne jest także stanowisko Rosji. Zaznaczył, że strona ukraińska popiera realne i wiarygodne działania prowadzące do deeskalacji, ochrony życia, zakończenia wojny oraz osiągnięcia trwałego pokoju.
Słownik artykułu
Pojęcia, które warto znać
Krótkie objaśnienia terminów występujących w tekście. Każde hasło prowadzi do szerszej definicji i przykładów użycia.
Trump ogłosił, że rozejm energetyczny między Rosją i Ukrainą obowiązuje ze skutkiem natychmiastowym.
Zełenski powiedział, że Ukraina jest gotowa poprzeć wstrzymanie ataków na energetykę.
Kijów oczekuje potwierdzenia porozumienia przez Rosję oraz informacji o jego szczegółach i terminie rozpoczęcia.
Ukraińskie władze poinformowały o ataku na elektrociepłownię w Charkowie już po ogłoszeniu rozejmu przez Trumpa.
Zaskoczenie w Kijowie i warunek wobec Moskwy
Przed publikacją wieczornego komunikatu Zełenski powiedział dziennikarzowi portalu Axios, że ogłoszenie zawieszenia broni było dla Kijowa nowością. Jednocześnie zaznaczył, że Ukraina zaakceptuje rozejm energetyczny, jeżeli Trump rzeczywiście uzgodnił go z prezydentem Rosji Władimirem Putinem. Ukraiński przywódca przekazał, że jeżeli Rosjanie zgodzą się na takie rozwiązanie, Ukraina również je przyjmie. Zwrócił się przy tym do amerykańskiego prezydenta o wskazanie, kiedy zawieszenie broni ma się rozpocząć.
Warunek postawiony przez Kijów sprowadza się do wzajemności. Ukraina nie deklaruje jednostronnego ograniczenia działań, lecz gotowość do zaprzestania ataków na rosyjskie obiekty energetyczne pod warunkiem, że Rosja przestanie uderzać w ukraińską energetykę. Wcześniej tego samego dnia Zełenski informował, że Kijów wstrzyma ataki na rosyjskie rafinerie, jeśli Moskwa zaprzestanie ataków na ukraińską infrastrukturę energetyczną. W ten sposób ukraińskie władze powiązały rozejm z zasadą równoczesnego działania obu stron.
Atak w Charkowie po ogłoszeniu rozejmu
W opublikowanym później orędziu Zełenski poinformował, że rosyjskie wojska zaatakowały elektrociepłownię nr 5 w Charkowie. Według jego relacji w ciągu dnia nad Ukrainą nadal były obecne drony Shahed, a rosyjskie siły przeprowadzały również ataki z użyciem bomb lotniczych. Ukraiński prezydent podkreślił, że doszło do uderzeń w ukraińską energetykę, mimo wcześniejszego komunikatu o zawieszeniu broni ogłoszonego przez Trumpa.
Doradca ukraińskiego prezydenta Dmytro Łytwyn potwierdził dziennikarzom, że atak na elektrociepłownię w Charkowie miał nastąpić już po oświadczeniu amerykańskiego prezydenta. Zełenski ocenił, że ogłoszenie rozejmu jest dobrą wiadomością, ale jego znaczenie będzie zależało od tego, czy zostanie odzwierciedlone w rzeczywistości. Z perspektywy Ukrainy kluczowe pozostaje więc nie tylko samo polityczne ogłoszenie, lecz także faktyczne wstrzymanie uderzeń przez rosyjskie siły.
Energetyka w centrum rozmów gospodarczych
Ataki na infrastrukturę energetyczną mają znaczenie wykraczające poza działania wojskowe. Elektrociepłownie odpowiadają za dostawy energii i ciepła, a rafinerie są elementem łańcucha dostaw paliw. Ich uszkodzenie może zakłócać funkcjonowanie gospodarki, transportu i usług publicznych. Z tego powodu ograniczenie ataków na takie obiekty jest odrębnym tematem rozmów między stronami, nawet jeśli nie oznacza pełnego zawieszenia broni ani zakończenia walk na pozostałych obszarach.
Wcześniej Trump informował o telefonicznej rozmowie z Putinem oraz o porozumieniu dotyczącym dostarczenia na światowy rynek 4,8 mln ton rosyjskiego oleju napędowego. W materiale nie ma szczegółów dotyczących warunków tego porozumienia ani informacji o jego realizacji. Sam fakt, że w komunikatach dotyczących konfliktu pojawiają się dostawy paliw i rosyjski sektor energetyczny, pokazuje, że kwestie wojskowe są powiązane z handlem surowcami, dostępnością paliw oraz polityką sankcyjną.
Poprzednia próba nie zatrzymała ataków
Nie jest to pierwsza próba wprowadzenia rozejmu dotyczącego energetyki. Trump ogłosił już takie zawieszenie broni 14 września. Wkrótce po tym doszło jednak do kolejnych wzajemnych ataków. Kreml uzależniał wtedy realizację porozumienia od zniesienia sankcji na rosyjski sektor energetyczny. Ten wcześniejszy przebieg wydarzeń jest dla obecnej inicjatywy ważnym tłem, ponieważ pokazuje, że samo ogłoszenie ograniczonego rozejmu nie przesądza jeszcze o jego wykonaniu.
W obecnej sytuacji podobne pytania dotyczą zakresu porozumienia, sposobu jego wdrożenia oraz tego, czy obejmuje ono wszystkie obiekty energetyczne, czy tylko wybrane kategorie celów. Zełenski oczekuje od strony amerykańskiej szczegółów, a jednocześnie podkreśla, że Ukraina jest gotowa przyjąć rozejm, jeżeli Rosja postąpi tak samo. Na podstawie przedstawionych komunikatów nie wynika natomiast, aby uzgodniono już pełne zawieszenie broni obejmujące wszystkie działania wojenne.
Dalsze rozmowy obejmują także wybory i pełny rozejm
W osobnym wywiadzie dla ABC News Zełenski zadeklarował, że Ukraina może zorganizować wybory, jeśli Putin zgodzi się na 60 dni całkowitego zawieszenia broni. Była to odpowiedź na krytyczne wypowiedzi Trumpa dotyczące ukraińskich ataków na rosyjskie rafinerie. Amerykański prezydent zarzucał Zełenskiemu, że przez te działania przysparza problemów światu, a także sugerował, że Ukraina powinna wybrać nowego prezydenta. Wątek wyborów został więc przedstawiony jako element szerszej dyskusji o warunkach pełnego rozejmu, a nie jako część samego rozejmu energetycznego.
Najbliższy etap inicjatywy zależy od tego, czy Moskwa potwierdzi ustalenia przypisywane rozmowom Trumpa z Putinem oraz czy ataki na obiekty energetyczne rzeczywiście zostaną wstrzymane. Ukraina deklaruje gotowość do udziału w takim rozwiązaniu, ale domaga się wzajemności i jasnych zasad. Wcześniejsze doświadczenia oraz doniesienia o ataku w Charkowie po ogłoszeniu rozejmu sprawiają, że o skuteczności porozumienia zdecyduje nie jego nazwa, lecz praktyczne przestrzeganie przez obie strony.
