Organizacja Narodów Zjednoczonych do spraw Wyżywienia i Rolnictwa, FAO, chce zwiększyć światową produkcję akwakultury o 75 proc. do 2040 roku. Plan jest częścią programu nazywanego niebieską transformacją. Ma on odpowiadać na rosnący popyt na żywność pochodzącą z wód, wspierać bezpieczeństwo żywnościowe i pomóc w realizacji celu wyeliminowania głodu do 2030 roku. Analitycy ostrzegają jednak, że rozwój hodowli może zwiększyć zapotrzebowanie na dzikie ryby wykorzystywane do produkcji pasz.
Hodowlane gatunki mięsożerne, takie jak łosoś i krewetki, są często karmione mączką rybną i olejem rybnym. Oba składniki powstają z przetwarzania mniejszych dzikich ryb, między innymi sardeli i sardynek. Tara Ganesh z Changing Markets Foundation zwraca uwagę, że ograniczenie ilości dzikich ryb potrzebnych do wyprodukowania kilograma ryby hodowlanej nie musi oznaczać spadku całkowitego zużycia. Jeśli produkcja akwakultury będzie szybko rosła, zapotrzebowanie na pasze również może się zwiększyć.
Słownik artykułu
Krótkie objaśnienia terminów występujących w tekście. Każde hasło prowadzi do szerszej definicji i przykładów użycia.
Stan, w którym ludzie mają stały fizyczny i ekonomiczny dostęp do wystarczającej ilości bezpiecznej i wartościowej żywności.
Produkcja organizmów wodnych w warunkach kontrolowanych, zamiast pozyskiwania ich wyłącznie z naturalnych akwenów.
FAO nie określiła, które gatunki ani jakie systemy produkcji mają zapewnić wzrost o 75 proc. Jej plan i wytyczne dotyczące zrównoważonej akwakultury nie wskazują więc jednoznacznie, jak osiągnąć ten cel. Muhammed Oyinlola, ekolog wodny z University of British Columbia, podkreśla, że przedstawiony wynik nie jest nieunikniony. Według niego bardziej zróżnicowany model, oparty na gatunkach wymagających mniejszej ilości pasz, mógłby ograniczyć presję na rybołówstwo, społeczności i klimat.
Changing Markets Foundation oceniła kilka możliwych dróg dojścia do celu FAO. Z analizy wynika, że rozwój gatunków wymagających dużych ilości mączki rybnej i oleju rybnego zwiększałby konkurencję o zasoby wyławiane z morza. Z kolei większy udział gatunków potrzebujących niewielkiej ilości składników pochodzenia morskiego pozwoliłby utrzymać zapotrzebowanie na całe dzikie ryby poniżej poziomu z 2020 roku.
Problem nie ogranicza się do wpływu na ekosystemy. Ryby przeznaczane na paszę mogą być jednocześnie ważnym źródłem pożywienia i dochodu dla społeczności przybrzeżnych. W raporcie przedstawionym Radzie Praw Człowieka ONZ Elisa Morgera, specjalna sprawozdawczyni ONZ do spraw zmian klimatu, uznała wykorzystywanie wartościowych odżywczo ryb do produkcji mączki i oleju rybnego za kwestię budzącą poważne obawy dotyczące praw człowieka.
Jako przykład raport wskazuje Senegal, gdzie fabryki produkujące mączkę rybną i olej konkurują z lokalnymi społecznościami o te same zasoby. Dotyczy to także rybaków prowadzących połowy na małą skalę oraz kobiet zajmujących się przetwarzaniem, wędzeniem i sprzedażą ryb. Według danych przytoczonych w analizie roczne spożycie ryb na osobę w Senegalu spadło o ponad 10 kg między 1999 a 2019 rokiem. Fundacja oszacowała wcześniej, że ilość ryb kierowanych co roku w Afryce Zachodniej do pasz wystarczałaby do nakarmienia 33 mln osób.
Podczas warsztatów FAO w Ghanie w grudniu 2023 roku przedstawiciele rybołówstwa na małą skalę mieli apelować o przeznaczenie sardynek do bezpośredniej konsumpcji i wstrzymanie rozbudowy fabryk mączki rybnej. Później uczestnicy z Afryki Zachodniej twierdzili, że oficjalny opis spotkania nie oddawał skali sprzeciwu wobec przetwarzania jadalnych dzikich ryb na paszę. Changing Markets Foundation wzywa FAO do wprowadzenia zabezpieczeń, które będą chronić ryby przeznaczone dla ludzi i kierować rozwój akwakultury ku gatunkom wymagającym małej ilości mączki rybnej lub oleju rybnego. FAO została poproszona o komentarz.
Brak komentarzy. Bądź pierwszy!