NI

Słownik redakcyjny

Definicje i pojęcia

Uporządkowany indeks terminów technicznych, prawnych, gospodarczych i naukowych występujących w naszych publikacjach.

Liczba haseł
5882
Widoczny zakres
2611-2700

Indeks alfabetyczny

I

54 haseł

  1. integracja usług cyfrowych

    Połączenie funkcji lub zasobów różnych usług cyfrowych w taki sposób, aby użytkownik mógł korzystać z nich w ramach jednego środowiska.

  2. integracja wielomodelowa

    Wykorzystywanie i łączenie wielu modeli sztucznej inteligencji w jednym rozwiązaniu lub procesie.

  3. integracja zawodowa

    Proces umożliwiania osobie podjęcia, utrzymania lub rozwoju pracy zgodnej z jej kwalifikacjami i doświadczeniem.

  4. integralność kryptograficzna

    Silniejszy tryb ochrony, który sprawdza, czy dane należące do chronionego środowiska nie zostały zmienione przez inne środowisko.

  5. integralność terytorialna

    Integralność terytorialna to zasada ochrony całego obszaru państwa przed bezprawnym podziałem, aneksją lub ingerencją zewnętrzną.

  6. inteligencja programistyczna na poziomie frontier

    Określenie marketingowe oznaczające deklarowane możliwości modelu w programowaniu, porównywane z czołowymi rozwiązaniami dostępnymi w danym czasie.

  7. inteligentne okulary

    Urządzenia noszone jak okulary, wyposażone w elektronikę, czujniki, kamery lub łączność oraz oprogramowanie realizujące dodatkowe funkcje cyfrowe.

  8. inteligentne wytwarzanie

    Model produkcji wykorzystujący technologie cyfrowe, automatyzację i dane do monitorowania oraz usprawniania procesów wytwórczych.

  9. inteligentny licznik

    Licznik energii, który może automatycznie przekazywać dane o zużyciu i wspierać zarządzanie pracą sieci.

  10. intercooler

    Chłodnica powietrza doładowującego, obniżająca jego temperaturę przed dostarczeniem do silnika.

  11. interesariusz

    Osoba, grupa lub instytucja, która może wpływać na działalność organizacji albo odczuwa skutki jej działań. Do interesariuszy mogą należeć między innymi pracownicy, właściciele, klienci i partnerzy.

  12. interesy obronne

    Cele i potrzeby związane z ochroną państwa, społeczeństwa lub innej wspólnoty przed zagrożeniami. Mogą dotyczyć między innymi bezpieczeństwa terytorialnego, zdolności obronnych i ochrony ludności.

  13. interfejs

    Interfejs to sposób komunikacji użytkownika z urządzeniem lub programem. Obejmuje między innymi wygląd ekranów, układ informacji i dostępne metody obsługi.

  14. interfejs mobilny

    Część aplikacji przeznaczona do obsługi na urządzeniach przenośnych, takich jak smartfony i tablety.

  15. interfejs programistyczny

    Zestaw reguł i mechanizmów, za pomocą których jeden program lub proces komunikuje się z innym.

  16. interfejs wysokiego kontrastu

    Sposób prezentowania elementów cyfrowego interfejsu z wyraźnymi różnicami jasności lub barw, ułatwiającymi ich rozpoznawanie osobom słabowidzącym.

  17. interferometria radarowa InSAR

    Technika satelitarna wykorzystująca porównanie obrazów radarowych do wykrywania bardzo małych przemieszczeń powierzchni terenu. Umożliwia obserwowanie zmian wysokości na dużych obszarach z dokładnością sięgającą milimetrów.

  18. internacjonalizacja

    Proces rozszerzania działalności firmy, technologii lub gospodarki na rynki zagraniczne. Może obejmować sprzedaż, inwestycje, współpracę i rozwój działalności poza krajem pochodzenia.

  19. internet domowy 5G

    Usługa dostępu do internetu dla gospodarstw domowych, która wykorzystuje sieć komórkową 5G zamiast stałego połączenia kablowego.

  20. internowanie

    Pozbawienie osoby wolności na podstawie decyzji administracyjnej, bez wcześniejszego prawomocnego wyroku sądu.

  21. interoperacyjność

    Zdolność różnych systemów, struktur lub państw do współdziałania, wymiany informacji i skutecznego wykonywania wspólnych zadań.

  22. interposer

    Niewielka płytka umieszczana między procesorem a modułem pamięci. Może obserwować lub modyfikować komunikację na magistrali pamięci.

  23. interpretacja dziedzictwa naturalnego

    Sposób wyjaśniania odwiedzającym znaczenia miejsc, gatunków, procesów przyrodniczych i lokalnych doświadczeń.

  24. interpretacja indywidualna

    Stanowisko organu odnoszące się do konkretnego przypadku i pomagające ocenić, czy wybrana forma zatrudnienia jest zgodna z prawem.

  25. interpretowalność

    Stopień, w jakim człowiek może zrozumieć, dlaczego system AI podjął określoną decyzję lub wygenerował dany wynik. Wyższa interpretowalność ułatwia wykrywanie błędów i ocenę bezpieczeństwa systemu.

  26. interwencja

    Działanie policji lub innych służb podejmowane w odpowiedzi na zgłoszenie, sygnał o zagrożeniu albo zdarzenie wymagające reakcji.

  27. interwencja wieloskładnikowa

    Program łączący kilka rodzajów działań, zamiast opierać się na jednej metodzie.

  28. interwencje fiskalne

    Działania państwa wykorzystujące podatki, wydatki publiczne lub inne instrumenty budżetowe do wpływania na gospodarkę.

  29. intraday

    Określenie zmian, transakcji lub stóp zwrotu zachodzących w trakcie jednego dnia handlowego. W artykule oznacza zmianę ceny od początku do końca bieżącej sesji lub jej części.

  30. intruzja słonej wody

    Wnikanie słonej wody morskiej do ujścia lub koryta rzeki, gdy jej przepływ jest zbyt słaby, by skutecznie powstrzymać wpływ morza.

  31. inwazyjna aspergiloza

    Ciężkie zakażenie grzybami z rodzaju Aspergillus, w którym zakażenie może przenikać do tkanek, szczególnie płuc osób z osłabioną odpornością.

  32. inwentaryzacja stanu dróg

    Systematyczne zbieranie i porządkowanie informacji o stanie nawierzchni oraz innych elementach infrastruktury drogowej.

  33. inwestor anielski

    Prywatny inwestor, który przekazuje środki młodej firmie lub projektowi w zamian za możliwość udziału w przyszłych zyskach albo za udziały w przedsięwzięciu.

  34. inwestor instytucjonalny

    Organizacja, która inwestuje znaczne środki finansowe w imieniu własnym lub swoich klientów, na przykład fundusz, bank albo zakład ubezpieczeń.

  35. inwestor strategiczny

    Inwestor, który oprócz kapitału może zapewniać rozwijanej firmie wiedzę, kontakty, technologię lub inne zasoby istotne dla jej rozwoju.

  36. inwestorzy instytucjonalni

    Podmioty zarządzające znacznymi środkami powierzonymi przez wiele osób lub organizacji, inwestujące je na rynkach finansowych lub bezpośrednio w przedsiębiorstwa.

  37. inwestycja kapitałowa

    Przeznaczenie środków na objęcie lub nabycie udziałów albo akcji przedsiębiorstwa. Inwestor uzyskuje w ten sposób udział w kapitale i potencjalnie w przyszłych zyskach spółki.

  38. inwestycja nieruchomościowa

    Inwestycja nieruchomościowa to przeznaczenie kapitału na zakup, budowę, modernizację lub rozwój nieruchomości w celu uzyskania korzyści użytkowej albo finansowej.

  39. inwestycje cyfrowe

    Nakłady na rozwój produktów, usług, technologii lub infrastruktury działających w środowisku cyfrowym. W artykule dotyczą przede wszystkim gier i powiązanych projektów.

  40. inwestycje early-stage

    Inwestycje w spółki znajdujące się na wczesnym etapie rozwoju, gdy rozwijają produkt, szukają modelu biznesowego lub dopiero zwiększają skalę działalności.

  41. inwestycje kapitałowe

    Forma finansowania polegająca na wniesieniu kapitału do podmiotu lub projektu w zamian za udział w jego własności albo przyszłych korzyściach. Nie jest to zwykła pożyczka wymagająca zwrotu na ustalonych zasadach.

  42. inwestycje publiczne

    Nakłady sektora publicznego na tworzenie, modernizację lub rozbudowę majątku służącego realizacji zadań publicznych, na przykład dróg i innych obiektów infrastruktury.

  43. inżynier pokładowy

    Inżynier pokładowy to członek załogi odpowiedzialny za monitorowanie i obsługę technicznych systemów statku kosmicznego lub stacji.

  44. irydofory

    Odblaskowe komórki barwnikowe występujące u ryb i płazów.

  45. irygacja

    Irygacja to sztuczne nawadnianie gruntów, przede wszystkim upraw, za pomocą systemów doprowadzających wodę ze źródeł, zbiorników lub sieci wodociągowych.

  46. islamizm

    Nurt polityczny dążący do organizowania państwa lub społeczeństwa zgodnie z określoną interpretacją zasad islamu. Islamizm nie jest synonimem islamu ani określeniem wszystkich muzułmanów.

  47. istotność statystyczna

    Kryterium oceny, czy zaobserwowana różnica między grupami może być uznana za wystarczająco wiarygodną, a nie tylko przypadkową.

  48. iteracja

    Kolejna wersja produktu lub rozwiązania powstała w wyniku stopniowego rozwijania wcześniejszej wersji.

  49. iterative steering

    Mechanizm stopniowego korygowania przebiegu rozmowy z chatbotem przez przechwytywanie kontekstu i modyfikowanie instrukcji kierowanych do modelu. Jego celem jest uzyskanie odpowiedzi zgodnej z określonymi zasadami bezpieczeństwa.

  50. ius soli

    Zasada przyznawania obywatelstwa na podstawie miejsca urodzenia, zwykle terytorium państwa, niezależnie od obywatelstwa rodziców.

  51. izolacja gospodarcza

    Ograniczenie powiązań handlowych, finansowych i inwestycyjnych państwa z zagranicą w celu osłabienia jego gospodarki lub wywarcia nacisku politycznego.

  52. izolacjonizm

    Podejście polityczne zakładające ograniczanie współpracy międzynarodowej i większe skupienie na interesach krajowych.

  53. izolowana usługa

    Izolowana usługa to wydzielony składnik systemu, który wykonuje określone zadania poza główną częścią aplikacji. Oddzielenie może ograniczać dostęp usługi do danych i zasobów systemu.

  54. izolowane środowisko

    Odseparowane środowisko uruchomieniowe, w którym system lub program działa z ograniczonym dostępem do zasobów, sieci i innych systemów.

J

18 haseł

  1. jakość życia

    Ocena tego, jak dana osoba postrzega swoje funkcjonowanie i dobrostan, obejmująca między innymi sprawność, samopoczucie oraz możliwość realizowania ważnych dla niej celów.

  2. jasność szczytowa

    Najwyższy poziom jasności, jaki ekran może osiągnąć, zwykle w określonych warunkach i na ograniczonym obszarze obrazu. Ułatwia odczyt treści w bardzo jasnym otoczeniu.

  3. jazda bezręczna

    Tryb prowadzenia pojazdu, w którym kierowca nie musi stale trzymać rąk na kierownicy, ale zakres jego obowiązku nadzorowania zależy od używanego systemu.

  4. jednoniciowe DNA

    Postać DNA złożona z jednej nici nukleotydów, która może łączyć się z inną nicią o komplementarnej sekwencji.

  5. jednoosobowa działalność gospodarcza

    Forma prowadzenia firmy przez jedną osobę fizyczną, działającą we własnym imieniu i na własny rachunek. Nie stanowi odrębnej osoby prawnej od przedsiębiorcy.

  6. jednorożec

    Prywatny startup wyceniany na co najmniej 1 miliard dolarów.

  7. jednostka napędowa

    Zespół urządzeń wytwarzających i przekazujących energię potrzebną do napędzania samochodu.

  8. jednostka wojskowa

    Wyodrębniona organizacyjnie część sił zbrojnych, mająca własną strukturę, dowództwo i określone zadania.

  9. jednostki rezerwowe

    Jednostki wytwórcze utrzymywane w gotowości i uruchamiane wtedy, gdy bieżąca produkcja energii nie wystarcza do pokrycia zapotrzebowania.

  10. job hopping

    Job hopping oznacza częste zmienianie pracy lub przechodzenie między firmami w poszukiwaniu lepszych warunków i nowych możliwości rozwoju.

  11. joint venture

    Wspólne przedsięwzięcie dwóch lub większej liczby podmiotów, które łączą zasoby i dzielą między sobą ryzyko oraz wyniki działalności. Może działać jako odrębna spółka albo umowna forma współpracy.

  12. jump scare

    Nagły efekt wizualny lub dźwiękowy, którego celem jest przestraszenie widza w krótkim momencie.

  13. junction

    Specjalny typ elementu systemu Windows, który wygląda jak folder, ale wskazuje na inną lokalizację.

  14. jury

    Jury to grupa osób uczestniczących w postępowaniu sądowym, która ocenia przedstawione fakty i wydaje werdykt w zakresie określonym przez sąd.

  15. jurysdykcja

    Zakres władzy i kompetencji organu publicznego, zwykle określony terytorialnie lub rzeczowo. Termin może też oznaczać obszar, na którym obowiązuje określony system prawny.

  16. jurysdykcja federalna

    Zakres władzy i kompetencji organów federalnych, obejmujący sprawy regulowane na poziomie całego państwa, a nie wyłącznie przez poszczególne stany.

  17. jądrowy rezonans magnetyczny

    Metoda analityczna wykorzystująca zachowanie jąder atomowych w silnym polu magnetycznym do ustalania budowy i składu związków chemicznych.

  18. język naturalny

    Język naturalny to język używany przez ludzi w codziennej komunikacji, w odróżnieniu od formalnych języków programowania lub specjalnych zapisów technicznych.

K

18 haseł

  1. kadencja

    Ustalony prawem okres, na który dana osoba zostaje powołana do pełnienia określonej funkcji lub sprawowania urzędu.

  2. kadr

    Kadr to wybrany fragment sceny mieszczący się w granicach obrazu fotograficznego.

  3. kadra

    Zestaw zawodników zgłoszonych lub dostępnych dla drużyny w określonym okresie, meczu albo rozgrywkach.

  4. kadłub

    Główna konstrukcyjna część statku, która tworzy jego zasadniczą obudowę i zapewnia pływalność.

  5. kalendarz 364-dniowy

    System, w którym rok ma dokładnie 364 dni, podzielone na 52 pełne tygodnie. Dzięki temu święta przypadają każdego roku w te same dni tygodnia.

  6. kalendarz lunisolarny

    Kalendarz łączący cykle Księżyca z rokiem słonecznym. W okresie Drugiej Świątyni był podstawą ustalania ważnych terminów religijnych.

  7. kalendarz wyborczy

    Ustalony harmonogram czynności i terminów związanych z przygotowaniem, przeprowadzeniem i rozstrzygnięciem wyborów.

  8. kalorymetr stożkowy

    Urządzenie laboratoryjne służące do badania, jak łatwo materiał się zapala oraz ile ciepła i energii uwalnia podczas spalania.

  9. kamera podczerwieni

    Urządzenie rejestrujące promieniowanie podczerwone, niewidoczne dla ludzkiego oka. W pracy Ellen Pau kamera przekładała ciepło ludzkiego ciała na obrazy.

  10. kamera telewizyjna

    Kamera telewizyjna to specjalistyczne urządzenie przeznaczone do rejestrowania obrazu na potrzeby transmisji lub produkcji telewizyjnej.

  11. kamery pułapkowe

    Automatyczne urządzenia rejestrujące obraz, dźwięk lub ruch zwierząt bez konieczności bezpośredniej obserwacji przez człowieka.

  12. kamień milowy

    Wyraźnie określony etap lub wynik, który potwierdza postęp projektu. W artykule dotyczy kluczowych osiągnięć naukowych, instalacyjnych i komercyjnych.

  13. kamień węgielny

    Symboliczny element umieszczany podczas rozpoczęcia budowy, oznaczający jej uroczystą inaugurację. Ceremonii może towarzyszyć złożenie dokumentu lub przesłania dla przyszłych pokoleń.

  14. kampania informacyjna

    Zaplanowany zestaw działań służących rozpowszechnianiu określonych informacji lub interpretacji wydarzeń wśród wybranej grupy odbiorców.

  15. kampania prasowa

    Zaplanowany zestaw działań komunikacyjnych kierowanych do mediów w celu zainteresowania odbiorców określonym wydarzeniem, produktem lub treścią.

  16. kampania promocyjna

    Zestaw zaplanowanych działań marketingowych służących poinformowaniu odbiorców o produkcie i zachęceniu ich do jego wyboru.

  17. kanał niejawny

    Sposób przekazywania informacji przeznaczony do obsługi treści objętych ochroną przed nieuprawnionym dostępem.

  18. kanał techniczny

    Obszar na wykresie ograniczony dwiema liniami, między którymi porusza się cena lub wartość indeksu. Jego górna i dolna granica mogą wskazywać potencjalne poziomy dalszych zmian.

Ta strona używa plików cookies, aby zapewnić najlepszą jakość korzystania z naszego serwisu oraz do celów analitycznych. Klikając "Akceptuję", wyrażasz zgodę na używanie wszystkich plików cookies. Możesz również odrzucić zgodę, co spowoduje zablokowanie plików cookies analitycznych. Więcej informacji znajdziesz w naszej Polityce Prywatności.