NI

Słownik redakcyjny

Definicje i pojęcia

Uporządkowany indeks terminów technicznych, prawnych, gospodarczych i naukowych występujących w naszych publikacjach.

Liczba haseł
5882
Widoczny zakres
3691-3780

Indeks alfabetyczny

O

4 haseł

  1. oświadczenia przyszłościowe

    Informacje dotyczące przewidywanych przyszłych wyników, zdarzeń lub planów organizacji. Opierają się na założeniach i nie stanowią gwarancji, że zapowiadane rezultaty zostaną osiągnięte.

  2. oświadczenie

    Oświadczenie to formalne przedstawienie przez osobę określonych informacji, faktów lub stanowiska. W zależności od przepisów może wywoływać skutki prawne, a podanie nieprawdy może wiązać się z odpowiedzialnością.

  3. oświadczenie woli

    Świadome zachowanie osoby, którym wyraża ona zamiar wywołania określonych skutków prawnych, na przykład zawarcia umowy lub udzielenia zgody.

  4. ożywienie w kształcie litery K

    Model, w którym sytuacja najzamożniejszych konsumentów poprawia się, podczas gdy mniej zamożni nabywcy ograniczają wydatki. W artykule pojęcie służy do opisania polaryzacji rynku luksusu.

P

86 haseł

  1. pakiet aktywacyjny

    Niewielki pakiet, który włącza funkcje nowej wersji systemu, gdy urządzenie korzysta już ze wspólnej bazy kodu i aktualizacji.

  2. pakiet odchodnego

    Zestaw pieniędzy i innych świadczeń oferowanych pracownikowi w związku z dobrowolnym odejściem z pracy.

  3. pakiet większościowy

    Zestaw udziałów lub akcji zapewniający większość głosów albo możliwość sprawowania decydującego wpływu na funkcjonowanie podmiotu.

  4. pakowanie układu scalonego

    Etap przygotowania układu po wytworzeniu krzemu, obejmujący jego mocowanie, zasilanie, chłodzenie oraz wykonanie połączeń elektrycznych i danych.

  5. pakt o nieagresji

    Umowa między państwami, w której zobowiązują się one do niepodejmowania wobec siebie agresji lub użycia siły. Jej zakres zależy od treści i warunków porozumienia.

  6. paliwa kopalne

    Naturalne surowce energetyczne, takie jak węgiel, ropa naftowa i gaz ziemny, powstałe z przekształconych szczątków organizmów. Ich spalanie powoduje emisję gazów cieplarnianych i zanieczyszczeń.

  7. paliwa syntetyczne

    Paliwa wytwarzane przemysłowo w procesach chemicznych, a nie bezpośrednio pozyskiwane z naturalnych złóż ropy, gazu lub węgla.

  8. paliwo TRISO

    Paliwo TRISO to paliwo jądrowe w postaci ziaren pokrytych wieloma warstwami materiałów węglowych i ceramicznych. Powłoki mają ograniczać uwalnianie produktów rozszczepienia podczas pracy reaktora.

  9. paliwo kriogeniczne

    Paliwo przechowywane i wykorzystywane w bardzo niskiej temperaturze, często w postaci skroplonego gazu.

  10. paliwo lotnicze

    Paliwo przeznaczone do napędu silników statków powietrznych. W lotnictwie cywilnym najczęściej stosuje się paliwo oparte na nafcie lotniczej.

  11. paliwo rakietowe

    Materiał napędowy wykorzystywany w silnikach rakietowych do wytwarzania ciągu. Może występować w postaci stałej lub ciekłej.

  12. pamięć KV

    Mechanizm przechowujący wybrane pośrednie wyniki obliczeń modelu językowego, aby nie obliczać ich ponownie przy generowaniu kolejnych tokenów.

  13. pamięć RAM

    Rodzaj pamięci komputera służącej do tymczasowego przechowywania danych i instrukcji używanych przez uruchomione programy.

  14. pamięć historyczna

    Sposób, w jaki społeczeństwo lub wspólnota zachowuje, interpretuje i przekazuje wiedzę oraz wyobrażenia o przeszłości. Obejmuje między innymi miejsca pamięci, obchody, edukację i narracje publiczne.

  15. pamięć masowa

    Komponent służący do trwałego przechowywania systemu operacyjnego, programów i plików, także po wyłączeniu urządzenia.

  16. pamięć mięśniowa

    Nawyk wykonywania określonych ruchów bez świadomego przypominania sobie każdego kroku. W grach zręcznościowych ułatwia szybkie reagowanie na sytuację.

  17. pamięć o stałym rozmiarze

    Wewnętrzny zapis informacji, którego wielkość nie rośnie wraz z liczbą kolejno przetwarzanych przykładów.

  18. pamięć podręczna przeglądarki

    Lokalna pamięć, w której przeglądarka przechowuje kopie części zasobów stron.

  19. pamięć przestrzenna

    Zdolność modelu do zachowania informacji o układzie otoczenia i ciągłości przestrzeni podczas tworzenia kolejnych elementów lub widoków świata.

  20. pamięć zunifikowana

    Model organizacji pamięci, w którym różne jednostki układu, takie jak CPU i GPU, korzystają ze wspólnej puli pamięci. Ogranicza to potrzebę kopiowania danych między oddzielnymi obszarami pamięci.

  21. pancerna grupa bojowa

    Zgrupowanie wojsk skupione wokół jednostek pancernych, uzupełnione o pododdziały i środki wsparcia potrzebne do prowadzenia działań.

  22. panel analityczny

    Część systemu prezentująca dane, wykresy i wskaźniki służące do monitorowania wyników lub aktywności.

  23. panel konwersacyjny

    Element interfejsu, w którym użytkownik prowadzi wieloetapową rozmowę z systemem odpowiadającym na pytania i polecenia.

  24. panel toksykologiczny

    Zestaw badań laboratoryjnych służących wykrywaniu i oznaczaniu wielu substancji chemicznych, w tym alkoholu, leków lub substancji psychoaktywnych, w pobranym materiale biologicznym.

  25. panel wyświetlacza

    Panel wyświetlacza to moduł urządzenia odpowiedzialny za prezentowanie obrazu. Jego właściwości wpływają między innymi na rozdzielczość, jasność i odwzorowanie kolorów.

  26. panelista

    Uczestnik panelu dyskusyjnego lub programu, który przedstawia opinie, komentuje tematy i bierze udział w rozmowie.

  27. panorama

    Panorama to szeroki obraz przedstawiający rozległy widok, często obejmujący dużą część przestrzeni lub miasta.

  28. para zasad

    Dwie zasady azotowe, które łączą się ze sobą w strukturze DNA.

  29. paraliż decyzyjny

    Stan, w którym organizacja nie podejmuje decyzji albo nie potrafi skutecznie ich wdrażać. Utrudnia to bieżące działanie i reagowanie na problemy.

  30. parameter to prompt injection

    Odmiana wstrzyknięcia instrukcji, w której parametr adresu URL trafia bezpośrednio do pola promptu asystenta AI i wpływa na jego działanie.

  31. parasol korporacyjny

    Wspólne ramy organizacyjne lub zarządcze obejmujące kilka powiązanych podmiotów. Taka struktura może ułatwiać koordynację działań i nadzór nad nimi.

  32. parasol nuklearny

    Określenie gwarancji bezpieczeństwa opartych na zdolnościach nuklearnych sojusznika.

  33. park krajobrazowy

    Park krajobrazowy to obszar chroniony ze względu na wartości przyrodnicze, historyczne i kulturowe oraz walory krajobrazowe, na którym dopuszcza się korzystanie z terenu zgodnie z zasadami ochrony.

  34. park zbiornikowy

    Zespół zbiorników i powiązanej infrastruktury służący do czasowego przechowywania oraz obsługi surowców płynnych, takich jak ropa naftowa.

  35. parlament

    Parlament to przedstawicielski organ władzy ustawodawczej, którego głównym zadaniem jest stanowienie prawa oraz wykonywanie określonych funkcji kontrolnych.

  36. parlament stanowy

    Parlament stanowy jest organem władzy ustawodawczej danego stanu USA, uchwalającym obowiązujące w nim przepisy.

  37. partner prezentujący

    Podmiot, którego marka jest eksponowana przy programie, wydarzeniu lub transmisji w ramach współpracy promocyjnej lub sponsorskiej.

  38. partner transatlantycki

    Państwo lub instytucja związana współpracą polityczną, wojskową albo gospodarczą z krajami po obu stronach Oceanu Atlantyckiego, zwłaszcza Europą i Ameryką Północną.

  39. parytet importowy

    Poziom ceny wyznaczany przez koszt sprowadzenia produktu z zagranicy na dany rynek. Uwzględnia między innymi cenę bazową oraz koszty transportu, ubezpieczenia i innych opłat.

  40. pas dzielący

    Element drogi rozdzielający jezdnie przeznaczone dla ruchu w przeciwnych kierunkach. Może zawierać bariery, zieleń albo specjalne przejazdy do zawracania.

  41. pas przeciwpożarowy

    Pas przeciwpożarowy to pozbawiony lub silnie ograniczony roślinnością fragment terenu, który ma spowolnić rozprzestrzenianie się ognia.

  42. pasek informacyjny

    Pasek informacyjny to wyświetlany na ekranie telewizora pas tekstu zawierający nagłówki, komunikaty lub komentarze.

  43. pasek zakładek

    Obszar przeglądarki zawierający zapisane odnośniki do stron internetowych. Służy do szybkiego otwierania wcześniej zapisanych witryn.

  44. pasmo informacyjne

    Wyodrębniony czas w ramówce przeznaczony głównie na przekazywanie bieżących wiadomości, rozmowy i komentarze dotyczące aktualnych wydarzeń.

  45. pasmo płacowe

    Ustalony przedział wynagrodzeń przypisany do określonego stanowiska, poziomu odpowiedzialności lub kategorii pracowników.

  46. pasywne doświadczenie

    Punkty doświadczenia zdobywane automatycznie podczas wykonywania określonych czynności, bez osobnego uruchamiania treningu danej umiejętności.

  47. paszport europejski

    Paszport europejski to mechanizm umożliwiający oferowanie funduszu lub usługi finansowej w innych państwach Unii Europejskiej na podstawie zezwolenia uzyskanego w państwie macierzystym i uproszczonego powiadomienia.

  48. paszportyzacja

    Działania polegające na masowym lub uproszczonym przyznawaniu mieszkańcom określonego obszaru paszportów albo obywatelstwa innego państwa w celu zwiększenia jego wpływów politycznych lub administracyjnych.

  49. pat dyplomatyczny

    Sytuacja, w której strony negocjacji nie mogą osiągnąć porozumienia ani przełamać zasadniczych rozbieżności. Prowadzi to zwykle do wstrzymania postępów rozmów.

  50. path tracing

    Zaawansowana metoda renderowania oświetlenia, która symuluje wiele możliwych dróg promieni światła.

  51. patomechanizm zgonu

    Przebieg procesów chorobowych lub urazowych, które prowadzą do zaburzenia funkcjonowania organizmu i ostatecznie do śmierci.

  52. patriotyzm

    Patriotyzm to postawa przywiązania do własnego kraju i wspólnoty oraz gotowości do działania na rzecz ich dobra.

  53. pay-as-you-go

    Model rozliczeń, w którym opłata zależy od faktycznego wykorzystania usługi, zamiast wynikać wyłącznie ze stałej opłaty abonamentowej.

  54. pay-per-view

    Model transmisji, w którym widz kupuje jednorazowy dostęp do konkretnego wydarzenia, niezależnie od zwykłego abonamentu.

  55. państwo członkowskie

    Państwo należące do organizacji międzynarodowej i korzystające z praw oraz podlegające obowiązkom wynikającym z jej zasad lub umów.

  56. państwo trzecie

    Państwo niebędące bezpośrednią stroną danego sporu lub negocjacji, które może udostępnić miejsce rozmów, pełnić funkcję gospodarza albo wspierać mediację.

  57. państwo-gospodarz

    Państwo, które zezwala obcym siłom zbrojnym na korzystanie ze swojego terytorium, baz lub infrastruktury.

  58. państwowy fundusz majątkowy

    Państwowy fundusz majątkowy to należąca do państwa instytucja inwestująca środki publiczne w aktywa krajowe lub zagraniczne. Jego celem jest pomnażanie majątku państwa albo realizacja długoterminowej polityki gospodarczej.

  59. peak TV

    Okres wyjątkowo intensywnej produkcji seriali i programów telewizyjnych, gdy podaż treści mogła przewyższać popyt.

  60. penetracja rynku

    Stopień, w jakim produkt lub usługa jest rozpowszechniona wśród potencjalnych użytkowników danego rynku.

  61. peptyd

    Krótki łańcuch aminokwasów, czyli związków budujących białka. W organizmie może pełnić funkcje regulacyjne i wpływać na wybrane procesy biologiczne.

  62. per okno

    Zakres działania ustawienia ograniczony do pojedynczego okna programu. Zmiana dokonana w jednym oknie nie musi automatycznie obejmować pozostałych okien.

  63. percepcja

    Sposób, w jaki osoba lub grupa odbiera, rozpoznaje i interpretuje bodźce oraz informacje.

  64. perfekcyjny unik

    Unik wykonany w precyzyjnie wyznaczonym momencie, który zapewnia dodatkową korzyść poza samym uniknięciem obrażeń.

  65. perimenopauza

    Perimenopauza to okres przejściowy poprzedzający menopauzę, w którym mogą zachodzić zmiany w cyklu i gospodarce hormonalnej.

  66. personalizacja

    Personalizacja to dostosowanie treści, widoku lub działania usługi do preferencji i wyborów konkretnego użytkownika. Może obejmować wybór drużyn, lig albo rodzajów wyświetlanych informacji.

  67. perspektywa kamery

    Sposób pokazania wydarzenia z określonego miejsca, kąta i odległości kamery.

  68. perspektywa pierwszej osoby

    Perspektywa pierwszej osoby przedstawia świat z punktu widzenia sterowanej postaci. Gracz nie widzi jej całego ciała, lecz obserwuje otoczenie tak, jakby patrzył jej oczami.

  69. pestycydy

    Substancje chemiczne stosowane w rolnictwie do zwalczania organizmów szkodliwych dla upraw, takich jak owady, chwasty czy grzyby.

  70. petycja

    Formalny wniosek skierowany do organu publicznego, zawierający żądanie podjęcia określonego działania, na przykład wszczęcia postępowania lub zmiany przepisów.

  71. pełne ujawnienie podatności

    Praktyka publicznego ujawniania szczegółów podatności, niekiedy jeszcze przed udostępnieniem poprawki przez dostawcę.

  72. pełnomocnictwo rejestrowane

    Pełnomocnictwo sporządzane u notariusza i wpisywane do specjalnego rejestru, które ma umożliwić wskazanej osobie działanie w imieniu mocodawcy w przyszłości.

  73. pełnomocnik premiera

    Osoba upoważniona przez premiera do wykonywania określonych zadań i reprezentowania rządu w wyznaczonym zakresie.

  74. pełnomocnik rządu

    Osoba wyznaczona przez rząd do koordynowania określonego zadania lub obszaru polityki państwa.

  75. pełnoskalowa inwazja

    Rozległe działania zbrojne prowadzone na dużą skalę przeciw innemu państwu, zwykle z użyciem znacznych sił i na wielu obszarach.

  76. phishing

    Phishing to oszustwo polegające na podszywaniu się pod wiarygodną osobę lub instytucję w celu nakłonienia odbiorcy do ujawnienia danych, kliknięcia w link albo wykonania określonej czynności.

  77. phishing as a service

    Model przestępczej usługi, w którym operator udostępnia gotową infrastrukturę, szablony stron i narzędzia do prowadzenia kampanii phishingowych.

  78. phishing wspierany przez AI

    Phishing, w którego przygotowaniu lub prowadzeniu wykorzystywane są narzędzia sztucznej inteligencji, na przykład do rozpoznania celu i tworzenia spersonalizowanych wiadomości.

  79. physical AI

    Zastosowania sztucznej inteligencji bezpośrednio powiązane z urządzeniami i systemami działającymi w świecie fizycznym, w tym z infrastrukturą energetyczną.

  80. pickup

    Samochód z otwartą przestrzenią ładunkową za kabiną pasażerską. W materiale chodzi o elektryczne pickupy przeznaczone na rynek amerykański.

  81. piechota

    Rodzaj wojsk przeznaczony do prowadzenia walki przede wszystkim przez żołnierzy działających na lądzie, pieszo lub z wykorzystaniem pojazdów.

  82. pieniądz cyfrowy

    Wartość pieniężna przechowywana i przekazywana w formie elektronicznej, bez fizycznej postaci banknotów lub monet.

  83. pierwotne zapalenie dróg żółciowych

    Przewlekła choroba, w której dochodzi do uszkadzania małych dróg żółciowych w wątrobie.

  84. pierwsza dama

    Nieformalny tytuł kobiety będącej małżonką głowy państwa, zwykle prezydenta, która może pełnić funkcje reprezentacyjne i społeczne.

  85. pierwsza oferta publiczna

    Pierwsza oferta publiczna to sprzedaż akcji spółki szerokiemu gronu inwestorów, zwykle poprzedzająca rozpoczęcie ich notowań na giełdzie.

  86. pierwsza poprawka do Konstytucji Stanów Zjednoczonych

    Przepis konstytucji USA chroniący między innymi wolność wypowiedzi, prasy, religii oraz prawo do zgromadzeń i składania petycji.

Ta strona używa plików cookies, aby zapewnić najlepszą jakość korzystania z naszego serwisu oraz do celów analitycznych. Klikając "Akceptuję", wyrażasz zgodę na używanie wszystkich plików cookies. Możesz również odrzucić zgodę, co spowoduje zablokowanie plików cookies analitycznych. Więcej informacji znajdziesz w naszej Polityce Prywatności.