Słownik redakcyjny

Definicje i pojęcia

Uporządkowany indeks terminów technicznych, prawnych, gospodarczych i naukowych występujących w naszych publikacjach.

Liczba haseł
7068
Widoczny zakres
6481-6570

Indeks alfabetyczny

W

90 haseł

  1. wdrożenia o skali przemysłowej

    Uruchomienie technologii w warunkach rzeczywistej, wielkoskalowej działalności operacyjnej, a nie tylko na etapie demonstracji lub pilotażu.

  2. wdrożenie

    Proces wprowadzania produktu, funkcji lub rozwiązania do praktycznego użycia. Obejmuje działania potrzebne do uruchomienia go dla użytkowników.

  3. wearables

    Elektroniczne urządzenia noszone na ciele, które mogą rejestrować dane, takie jak aktywność, sen lub tętno.

  4. web scraping

    Automatyczne pobieranie danych ze stron internetowych za pomocą oprogramowania, na przykład informacji o produktach, cenach lub dostępności.

  5. web shell

    Web shell to złośliwy komponent umieszczony na serwerze internetowym, który może zapewniać napastnikowi zdalny dostęp.

  6. webhook

    Mechanizm automatycznego powiadamiania innej usługi o zdarzeniu za pomocą żądania HTTP wysłanego pod ustalony adres.

  7. webshell

    Złośliwy skrypt umieszczony na serwerze internetowym, który może służyć do wykonywania poleceń po uzyskaniu dostępu do witryny.

  8. wehikuł inwestycyjny

    Struktura lub podmiot utworzony w celu gromadzenia kapitału i lokowania go w określone aktywa, projekty albo przedsiębiorstwa.

  9. wejście siłowe

    Sposób uzyskania dostępu do zamkniętego lokalu przez służby z użyciem siły, stosowany w sytuacjach uzasadnionego zagrożenia życia lub zdrowia, gdy łagodniejsze środki są niewystarczające albo niemożliwe.

  10. wejście w życie

    Wejście w życie oznacza moment, od którego przepis, decyzja lub zmiana zaczyna formalnie obowiązywać i wywoływać skutki. Data ta może zostać określona w akcie prawnym lub decyzji.

  11. wektor ataku

    Sposób lub droga, którą napastnik wykorzystuje do uzyskania nieuprawnionego dostępu do systemu, konta albo danych.

  12. wersja RC

    Wersja RC, czyli release candidate, to kandydat do finalnego wydania oprogramowania. Udostępnia się ją do ostatnich testów przed publikacją stabilnej wersji.

  13. wersja beta

    Wersja oprogramowania udostępniona do testów przed wydaniem końcowym, która może zawierać błędy, niepełne funkcje lub zmiany wymagające dalszego dopracowania.

  14. wersja zdarzeń

    Hipotetyczny przebieg wydarzeń przyjmowany roboczo na podstawie dotychczas zebranych informacji i podlegający dalszej weryfikacji.

  15. wertiport

    Specjalistyczny obiekt przeznaczony do startów i lądowań statków powietrznych zdolnych do operowania w pionie.

  16. weryfikacja

    Systematyczne sprawdzanie, czy informacje, twierdzenia lub dokumenty są zgodne z dostępnymi danymi i ustalonymi kryteriami.

  17. weryfikacja dwuskładnikowa

    Metoda logowania wymagająca potwierdzenia tożsamości za pomocą dwóch niezależnych składników, na przykład hasła i kodu z aplikacji.

  18. weryfikacja faktur

    Sprawdzenie faktur pod kątem ich poprawności, zgodności z wykonanymi pracami lub dostarczonymi materiałami oraz spełnienia wymogów rozliczenia. Może być warunkiem wypłaty środków.

  19. weryfikacja faktów

    Weryfikacja faktów to sprawdzanie prawdziwości twierdzeń na podstawie wiarygodnych, możliwie niezależnych źródeł oraz dostępnych dowodów.

  20. weryfikacja studencka

    Proces potwierdzania, że użytkownik ma aktualny status studenta, zwykle na podstawie danych przekazanych przez uczelnię lub zewnętrzną usługę.

  21. weryfikacja tożsamości

    Proces potwierdzania, że osoba jest tym, za kogo się podaje, na podstawie określonych danych lub cech. W systemach cyfrowych może obejmować porównanie obrazu twarzy z wcześniej zapisanym wzorcem.

  22. weryfikacja wieku

    Proces sprawdzania, czy użytkownik osiągnął wymagany wiek, zwykle przed uzyskaniem dostępu do treści lub usług objętych ograniczeniem wiekowym.

  23. weryfikacja wieloetapowa

    Metoda potwierdzania tożsamości wykorzystująca kilka następujących po sobie lub niezależnych kontroli. Zwiększa wiarygodność wyniku, ponieważ pojedyncza kontrola nie jest jedyną podstawą decyzji.

  24. weto

    Weto prezydenta to odmowa podpisania uchwalonej ustawy i skierowanie jej do ponownego rozpatrzenia przez parlament. Jest to instrument kontroli procesu ustawodawczego.

  25. weto prezydenckie

    Odmowa podpisania ustawy przez prezydenta, skutkująca przekazaniem jej z powrotem parlamentowi do ponownego rozpatrzenia.

  26. wezbranie sztormowe

    Podniesienie poziomu morza wywołane naporem wiatru i ciśnieniem atmosferycznym podczas sztormu lub huraganu.

  27. wezwanie ambasadora

    Formalne żądanie stawienia się ambasadora w ministerstwie spraw zagranicznych państwa przyjmującego, zwykle w celu przekazania protestu lub wyjaśnień.

  28. wezwanie do uzupełnienia zabezpieczeń

    Żądanie wpłacenia dodatkowych środków lub dostarczenia aktywów zabezpieczających, gdy wartość pozycji spada poniżej wymaganego poziomu. Brak reakcji może skutkować przymusowym zamknięciem pozycji.

  29. wezwanie na akcje

    Oferta skierowana do akcjonariuszy dotycząca sprzedaży akcji po określonej cenie i w wyznaczonym terminie.

  30. wezwanie prawne

    Formalne żądanie podjęcia lub zaniechania określonego działania, sporządzone w związku z ochroną praw lub interesów nadawcy. Może poprzedzać wszczęcie postępowania sądowego.

  31. wezwanie świadka

    Sądowe polecenie stawienia się i złożenia zeznań w określonej sprawie. Osoba wezwana może w pewnych sytuacjach próbować uchylić takie wezwanie.

  32. white-label

    Model, w którym produkt lub usługa jednej firmy jest oferowana klientom pod marką innej firmy.

  33. wiadomość zwrotna z błędem

    Wiadomość zwrotna z błędem to automatyczna informacja o nieudanej próbie dostarczenia wiadomości elektronicznej, na przykład e-maila.

  34. wiarygodne zaprzeczanie

    Strategia prowadzenia działań w sposób umożliwiający państwu lub organizacji zaprzeczanie odpowiedzialności, gdy brak bezpośrednich i rozstrzygających dowodów jej udziału.

  35. wiatr gwiazdowy

    Strumień materii emitowany przez gwiazdę. Silne wiatry gwiazdowe mogą wypierać gaz z otoczenia gwiazdy.

  36. wibracje całego ciała

    Drgania przenoszone przez konstrukcję lub siedzenie na całe ciało pasażera. Ich znaczenie zależy między innymi od intensywności, częstotliwości i czasu trwania.

  37. wiceminister

    Potoczna nazwa zastępcy ministra, który wykonuje powierzone mu zadania w określonym zakresie administracji rządowej.

  38. wicket

    W krykiecie wicket oznacza zarówno element bramki, jak i wyeliminowanie pałkarza. W wyniku meczu liczba wicketów może wskazywać, ilu zawodników drużyny pozostało jeszcze do wyeliminowania.

  39. wideoweryfikacja

    Analiza sytuacji boiskowej z wykorzystaniem powtórek wideo przez sędziów. Może prowadzić do zmiany decyzji podjętej na boisku.

  40. widget

    Niewielki element interfejsu wyświetlany na ekranie urządzenia, który prezentuje informacje lub umożliwia szybki dostęp do wybranej funkcji aplikacji.

  41. widmowy przodek

    Hipotetyczny przedstawiciel wymarłej linii ludzkiej, której istnienie wnioskuje się na podstawie śladów w DNA, mimo braku przypisanego jej zachowanego materiału genetycznego.

  42. widoczność zagięcia

    Stopień, w jakim linia zgięcia na ekranie składanym jest dostrzegalna po jego rozłożeniu.

  43. widok wieloekranowy

    Funkcja pozwalająca jednocześnie wyświetlać kilka obrazów lub źródeł transmisji na jednym ekranie.

  44. widowisko sceniczne

    Przedstawienie artystyczne przygotowane do odbioru na scenie, wykorzystujące między innymi wykonawców, muzykę, ruch, światło lub scenografię.

  45. widzenie komputerowe

    Techniki pozwalające oprogramowaniu wykrywać i klasyfikować obiekty na obrazach lub nagraniach.

  46. widżet

    Niewielki element interfejsu, który prezentuje wybrane informacje lub zapewnia szybki dostęp do określonej funkcji aplikacji albo systemu.

  47. wiec wyborczy

    Publiczne zgromadzenie organizowane w związku z kampanią wyborczą, zwykle w celu przedstawienia programu i pozyskania poparcia.

  48. wieczna zmarzlina

    Grunt pozostający zamarznięty przez co najmniej dwa kolejne lata.

  49. wiek biologiczny

    Wiek biologiczny opisuje stan organizmu i tempo zachodzących w nim zmian, które nie zawsze odpowiadają liczbie lat od narodzin. Można go szacować na podstawie określonych zmian w DNA.

  50. wiek ciążowy

    Liczba tygodni trwania ciąży w chwili urodzenia dziecka. W badaniu posłużyła do podziału dzieci na grupy urodzone skrajnie przedwcześnie, przedwcześnie i o czasie.

  51. wiek metrykalny

    Wiek metrykalny to liczba lat, które upłynęły od narodzin organizmu. Jest miarą czasu, a nie bezpośrednią oceną jego stanu biologicznego.

  52. wiek mózgu

    Wartość wyliczana przez model na podstawie cech aktywności i łączności mózgu, niezależna od wieku metrykalnego.

  53. wiek produkcyjny

    Okres życia, w którym dana osoba jest zwykle zdolna do wykonywania pracy. W materiale odnosi się do liczby osób mogących zasilać rynek pracy.

  54. wieloczynnikowa weryfikacja

    Wieloczynnikowa weryfikacja to sprawdzanie tożsamości lub uprawnień przy użyciu co najmniej dwóch niezależnych rodzajów informacji albo metod.

  55. wielokanałowość

    Strategia udostępniania powiązanych treści lub usług za pośrednictwem kilku kanałów, takich jak aplikacje, strony internetowe i materiały audio-wideo.

  56. wielokrotna weryfikacja transakcji

    Procedura wymagająca dodatkowych, niezależnych potwierdzeń przed zatwierdzeniem transakcji.

  57. wieloryby fiszbinowe

    Walenie, które odcedzają pokarm z wody za pomocą fiszbinów zamiast chwytać go zębami.

  58. wielostronna instytucja finansowa

    Instytucja utworzona i finansowana przez wiele państw, która udziela finansowania, gwarancji lub wsparcia doradczego projektom publicznym i prywatnym.

  59. wielostronne banki rozwoju

    Instytucje finansowe wspierające rozwój wielu państw, często przez pożyczki, granty i doradztwo.

  60. wielowarstwowa ochrona

    Model bezpieczeństwa wykorzystujący kilka uzupełniających się rodzajów kontroli i zabezpieczeń, tak aby awaria jednej warstwy nie przesądzała o skuteczności całej ochrony.

  61. wielowarstwowe zabezpieczenia

    Strategia ochrony wykorzystująca kilka niezależnych warstw kontroli, takich jak aktualizacje, ograniczenia dostępu, monitoring i ochrona urządzeń.

  62. wielozadaniowość

    Korzystanie z kilku aplikacji lub funkcji urządzenia w tym samym czasie.

  63. wiertnictwo kierunkowe

    Metoda wiercenia, w której tor odwiertu jest kontrolowanie odchylany od pionu, aby dotrzeć do określonej formacji lub celu pod ziemią. Umożliwia prowadzenie odwiertów po zaplanowanej trajektorii.

  64. wierzyciel

    Osoba lub podmiot uprawniony do żądania od dłużnika spełnienia określonego świadczenia, na przykład zapłaty pieniędzy.

  65. wilgotność

    Zawartość pary wodnej w powietrzu. W prognozach często podaje się ją jako wilgotność względną, czyli stosunek aktualnej ilości pary wodnej do maksymalnej ilości możliwej w danej temperaturze.

  66. winner-take-all

    Model rywalizacji, w którym zdobycie przewagi przez jednego uczestnika może prowadzić do skupienia większości korzyści lub kontroli w jego rękach.

  67. wiremia

    Ilość materiału genetycznego wirusa wykrywana w określonej objętości krwi.

  68. wirtualizacja

    Technologia pozwalająca uruchamiać odizolowane systemy operacyjne i aplikacje w ramach jednego komputera.

  69. wirtualna elektrownia

    System oprogramowania, który łączy wiele rozproszonych urządzeń energetycznych i koordynuje ich działanie tak, aby zachowywały się jak jeden zasób dla sieci.

  70. wirtualna instancja routingu i przekazywania

    Logicznie wydzielone środowisko routingu działające w obrębie urządzenia sieciowego.

  71. wirtualna karta przedpłacona

    Elektroniczna karta płatnicza dostępna w formie cyfrowej, na którą środki są przyznawane lub wpłacane z góry.

  72. wirtualna rzeczywistość

    Technologia tworząca cyfrowe środowisko, które użytkownik obserwuje za pomocą specjalnych gogli.

  73. wirtualna sieć prywatna

    Technologia tworząca szyfrowane połączenie między urządzeniem użytkownika a serwerem, dzięki czemu ruch internetowy może wyglądać tak, jakby pochodził z innej lokalizacji.

  74. wirtualna sieć prywatna (VPN)

    Technologia, która kieruje ruch internetowy przez pośredni serwer i może utrudniać ustalenie lokalizacji użytkownika.

  75. wirtualne przymierzanie

    Funkcja cyfrowa pozwalająca zobaczyć, jak wybrana odzież lub stylizacja może wyglądać na osobie, zwykle na podstawie jej zdjęcia.

  76. wirtualny prezent

    Wirtualny prezent to cyfrowy element kupowany lub przekazywany w serwisie internetowym, często jako forma wsparcia albo nagrody dla twórcy.

  77. wirtualny serwer

    Wirtualny serwer to wydzielone środowisko uruchomione na fizycznym serwerze i działające tak, jak niezależny komputer dostępny przez sieć.

  78. wirus Bundibugyo

    Rzadki wirus z grupy wirusów wywołujących chorobę Ebola. Został po raz pierwszy zidentyfikowany podczas ogniska w Ugandzie w 2007 roku.

  79. wirusowe zapalenie wątroby typu A

    Choroba zakaźna wywołana przez wirus zapalenia wątroby typu A, zwykle przenoszona drogą pokarmową. Może powodować dolegliwości żołądkowe i żółtaczkę.

  80. wiza nieimigracyjna

    Dokument lub zezwolenie pozwalające cudzoziemcowi na czasowy pobyt w państwie bez zamiaru stałego osiedlenia się.

  81. wizjer

    Obszar ekranu aparatu, w którym użytkownik widzi podgląd fotografowanej sceny.

  82. wizualizacja formacji

    Graficzne przedstawienie ustawienia zawodników drużyny na boisku, zwykle używane do pokazania jej organizacji taktycznej.

  83. wizualna kontrola procesu

    Sposób organizacji pracy, w którym stan narzędzi lub materiałów można szybko ocenić na podstawie ich widocznego położenia.

  84. wizualne wyszukiwanie

    Metoda wyszukiwania, w której obraz służy jako zapytanie lub pomaga doprecyzować wyniki. System analizuje cechy wizualne, takie jak kształt, kolor czy wzór.

  85. wizyta problemowa

    Wizyta poświęcona konkretnemu objawowi, dolegliwości, chorobie przewlekłej albo innemu określonemu problemowi zdrowotnemu.

  86. wiąz̧ąca umowa

    Umowa, której strony są prawnie zobowiązane do przestrzegania uzgodnionych postanowień, z uwzględnieniem warunków jej obowiązywania.

  87. większość bezwzględna

    Większość bezwzględna oznacza uzyskanie więcej niż połowy ważnie oddanych głosów, a nie tylko większej liczby głosów niż pozostali kandydaci.

  88. większość dwóch trzecich

    Wysoki próg głosowania wymagany przy niektórych decyzjach parlamentu. W przypadku skrócenia kadencji Sejmu oznacza poparcie co najmniej 307 posłów.

  89. większość konstytucyjna

    Większość parlamentarna wystarczająca do podejmowania decyzji wymagających podwyższonego progu głosów, zwłaszcza do uchwalania zmian konstytucji.

  90. większość parlamentarna

    Liczba mandatów wystarczająca do uzyskania poparcia dla rządu, ustaw lub innych decyzji parlamentu. Może należeć do jednej partii albo powstać dzięki porozumieniu kilku ugrupowań.

Ta strona używa plików cookies, aby zapewnić najlepszą jakość korzystania z naszego serwisu oraz do celów analitycznych. Klikając "Akceptuję", wyrażasz zgodę na używanie wszystkich plików cookies. Możesz również odrzucić zgodę, co spowoduje zablokowanie plików cookies analitycznych. Więcej informacji znajdziesz w naszej Polityce Prywatności.