Słownik redakcyjny

Definicje i pojęcia

Uporządkowany indeks terminów technicznych, prawnych, gospodarczych i naukowych występujących w naszych publikacjach.

Liczba haseł
5847
Widoczny zakres
631-720

Indeks alfabetyczny

M

51 haseł

  1. Metadane obrazu

    Informacje opisujące plik lub sposób jego utworzenia, na przykład identyfikator, adres źródłowy, lokalizację albo tekst odczytany z obrazu.

  2. Metal

    Technologia Apple zapewniająca aplikacjom dostęp do funkcji układów graficznych.

  3. Metroidvania

    Podgatunek gier akcji, w którym eksploracja połączonych obszarów zależy od zdobywania nowych umiejętności lub przedmiotów.

  4. MiCA

    Unijne rozporządzenie ustanawiające jednolite zasady funkcjonowania rynku kryptoaktywów. Określa między innymi wymogi wobec emitentów i dostawców usług oraz zasady nadzoru.

  5. Miażdżycowa choroba sercowo-naczyniowa

    ASCVD obejmuje choroby wynikające z odkładania się blaszki miażdżycowej w tętnicach. W zależności od zajętych naczyń może prowadzić do zawału, udaru lub choroby tętnic obwodowych.

  6. Michigan Left

    Układ drogowy, w którym bezpośredni skręt w lewo na podzielonej drodze zastępuje się jazdą prosto, zawróceniem w pasie dzielącym i skrętem w prawo.

  7. Middle Eocene Climatic Optimum

    Gwałtowne globalne ocieplenie sprzed około 40 mln lat, po którym w Europie wzrosły rozmiary karnivoramorfów.

  8. Miejska Komisja Wyborcza

    Organ wyborczy właściwy dla danego miasta, który zajmuje się między innymi rejestracją kandydatów w wyborach samorządowych.

  9. Miejska wyspa ciepła

    Zjawisko, w którym gęsto zabudowane obszary są cieplejsze od bardziej zielonych terenów wskutek przewagi powierzchni utwardzonych i zwartej zabudowy.

  10. Migotanie przedsionków

    Zaburzenie rytmu serca, w którym przedsionki pracują nieregularnie. W materiale Apple Watch wskazał ten stan podczas badania EKG.

  11. Mikrosieć wodorowa

    Lokalny, modułowy system wytwarzania, magazynowania lub dystrybucji energii i wodoru. Rheinmetall przedstawia takie rozwiązania jako sposób zaopatrywania robotów i dronów w odległych miejscach.

  12. Mikrotomografia komputerowa

    Mikrotomografia komputerowa to metoda obrazowania wnętrza obiektu za pomocą promieniowania rentgenowskiego. Pozwala tworzyć jego trójwymiarową mapę bez rozcinania skamieniałości.

  13. Mikrowypustki

    Niewielkie wypustki używane do elektrycznego i mechanicznego łączenia sąsiednich warstw układu.

  14. Miks produktowy

    Miks produktowy to struktura sprzedaży według kategorii produktów i ich udziału w przychodach. Jego zmiany mogą wpływać na średnią marżę oraz poziom przychodów przedsiębiorstwa.

  15. Milisiwert

    Jednostka używana do opisu dawki promieniowania jonizującego otrzymanej przez organizm.

  16. Minerały krytyczne

    Surowce uznawane za ważne dla gospodarki i technologii, których dostawy mogą być trudne do zapewnienia.

  17. Mini-ITX

    Mini-ITX to standard płyt głównych o bardzo małych wymiarach, przeznaczony do kompaktowych komputerów.

  18. Minimalna cena importowa

    Ustalony próg cenowy, poniżej którego określony produkt nie powinien być sprzedawany na danym rynku importowym.

  19. Minimum sezonowe

    Najmniejszy zasięg lodu morskiego osiągany w danym roku, zwykle po sezonie wiosennego i letniego topnienia.

  20. Ministerstwo Edukacji Narodowej

    Resort administracji rządowej odpowiedzialny za kształtowanie i realizację polityki państwa w dziedzinie edukacji.

  21. Minor New Source Review

    Procedura dotycząca pozwoleń emisyjnych dla nowych źródeł oraz niektórych rozbudów istniejących instalacji, które nie są objęte bardziej rygorystyczną kategorią pozwoleń.

  22. Miracast

    Standard bezprzewodowego przesyłania obrazu i dźwięku z kompatybilnego urządzenia na ekran lub projektor.

  23. Misdemeanor

    W amerykańskim systemie prawnym oznacza mniej poważny czyn zabroniony niż felony, czyli ciężkie przestępstwo.

  24. Misja orbitalna

    Lot, podczas którego statek lub rakieta osiąga prędkość pozwalającą na utrzymanie się na orbicie wokół Ziemi.

  25. Mitochondria

    Struktury wewnątrz komórek, które produkują energię potrzebną do ich funkcjonowania. Uczestniczą również w odpowiedzi na stres i pomagają utrzymywać równowagę komórkową.

  26. Międzynarodowa Agencja Energii Atomowej

    Organizacja monitorująca pokojowe wykorzystanie energii jądrowej i realizację zobowiązań państw w zakresie zabezpieczeń nuklearnych.

  27. Międzynarodowa Stacja Kosmiczna

    Międzynarodowa Stacja Kosmiczna to załogowa placówka badawcza krążąca wokół Ziemi. Służy do prowadzenia eksperymentów naukowych i testowania technologii w warunkach mikrograwitacji.

  28. Międzynarodowy Trybunał Karny

    Stały międzynarodowy sąd zajmujący się ściganiem osób podejrzanych o najpoważniejsze zbrodnie, między innymi zbrodnie wojenne.

  29. Miękkie sprawdzenie kredytowe

    Wstępna ocena kwalifikacji do finansowania, która w materiale jest oddzielona od właściwego sprawdzenia kredytowego.

  30. Mobilne prawo jazdy

    Cyfrowa wersja prawa jazdy zawierająca podpisane dane, które kompatybilny czytnik może zweryfikować.

  31. Model Context Protocol

    Protokół i warstwa pośrednicząca, która umożliwia systemom AI korzystanie z zewnętrznych narzędzi, danych i usług według ustalonego sposobu komunikacji.

  32. Model Standardowy

    Matematyczny opis znanych cząstek elementarnych oraz oddziaływań między nimi. Pozwala przewidywać wyniki wielu eksperymentów fizyki cząstek.

  33. Model driver as a service

    Model, w którym klient płaci za usługę autonomicznego przewozu według liczby przejechanych mil, zamiast zatrudniać kierowcę do konkretnego transportu.

  34. Model optymalizacyjny systemu energetycznego

    Narzędzie analityczne, które symuluje działanie systemu energetycznego i porównuje scenariusze przy różnych założeniach dotyczących technologii, polityki, kosztów i popytu.

  35. Modele bazowe

    Rozbudowane modele uczenia maszynowego, które mogą być dostosowywane do różnych zadań i rodzajów danych.

  36. Modelowanie epidemiologiczne

    Metoda wykorzystująca modele matematyczne i dane obserwacyjne do sprawdzania, jak choroba mogła się rozprzestrzeniać.

  37. Modelowanie geostatystyczne

    Metoda analityczna wykorzystująca dane z różnych miejsc do szacowania zjawiska w obszarach, dla których informacje są niepełne.

  38. Moduł bezpieczeństwa sprzętowego

    Dedykowane urządzenie służące do bezpiecznego przechowywania, ochrony i obsługi kluczy kryptograficznych.

  39. Moduł serwisowy

    Część statku Orion odpowiedzialna za dostarczanie energii i zapewnianie napędu podczas misji.

  40. Moduł załogowy

    Część statku Orion przeznaczona do przewozu astronautów i zapewnienia im warunków potrzebnych podczas misji.

  41. Mokre sprzęgło wielotarczowe

    Sprzęgło z wieloma tarczami pracującymi w kąpieli olejowej, co pomaga przenosić duży moment obrotowy i ograniczać zużycie.

  42. Moment hamujący

    Moment siły działający na obracającą się tarczę, który przeciwdziała jej ruchowi i pomaga zmniejszyć prędkość pojazdu.

  43. Monitor suszy

    System używany do oceny zasięgu i intensywności suszy na obszarze Stanów Zjednoczonych.

  44. Monitoring bez agenta

    Monitorowanie urządzeń bez instalowania na nich dedykowanego programu zbierającego dane.

  45. Monitoring przy granicy zakładu

    Pomiary stężenia zanieczyszczeń w pobliżu granicy instalacji przemysłowej. Mają pokazywać, jakie poziomy substancji mogą docierać do sąsiednich społeczności.

  46. Mononukleoza zakaźna

    Choroba najczęściej wywoływana przez EBV, szczególnie często rozpoznawana u nastolatków i młodych dorosłych.

  47. Morfogeneza

    Zdolność komórek lub tkanek do zmiany kształtu, tworzenia przedziałów i organizowania swojej struktury.

  48. Morska fala upałów

    Okres utrzymywania się wyjątkowo wysokiej temperatury wody na obszarze morza lub oceanu.

  49. Mudra

    Symboliczny gest dłoni obecny między innymi w hinduizmie i buddyzmie, któremu przypisuje się znaczenie związane z energią lub praktyką duchową.

  50. Multimodalna fuzja danych

    Łączenie informacji pochodzących z różnych rodzajów danych w jednym procesie analitycznym lub modelu.

  51. MŚP

    Sektor mikro-, małych i średnich przedsiębiorstw, wyróżnianych na podstawie kryteriów dotyczących między innymi zatrudnienia, obrotów lub sumy bilansowej.

N

39 haseł

  1. N-ethylmaleimide-sensitive factor

    Białko uczestniczące w łączeniu błon komórkowych oraz przemieszczaniu białek w ich obrębie. W badaniu usunięto je z neuronów zawierających receptor D2.

  2. NAND

    Rodzaj nieulotnej pamięci flash, która zachowuje dane bez zasilania. Stosuje się ją między innymi w dyskach SSD, smartfonach i kartach pamięci.

  3. NASCAR Cup Series

    Najwyższa seria wyścigowa NASCAR, w której rywalizują najbardziej doświadczeni kierowcy i zespoły.

  4. NASCAR Xfinity Series

    Seria wyścigowa NASCAR stanowiąca etap rozwoju kierowców przed awansem do Cup Series.

  5. NATO

    NATO to sojusz polityczno-wojskowy państw Europy i Ameryki Północnej, oparty na zasadzie wspólnej obrony w razie napaści na któregoś z członków.

  6. NATO Force Model

    Model sił NATO przeznaczonych do pierwszej reakcji na kryzys. W tym kontekście analizowane są plany sojuszników dotyczące uzupełnienia luk po ewentualnym ograniczeniu obecności wojsk USA.

  7. NBA

    NBA to profesjonalna liga koszykówki mężczyzn w Ameryce Północnej, zrzeszająca kluby ze Stanów Zjednoczonych i Kanady.

  8. NDSRI

    Klasa leków wpływających na wychwyt zwrotny trzech neuroprzekaźników: noradrenaliny, dopaminy i serotoniny. Producent określa SIMTRIYO jako pierwszy lek tej klasy przeznaczony do leczenia ADHD.

  9. NEDC

    Starszy, ustandaryzowany cykl testowy używany do szacowania zużycia paliwa, emisji i zasięgu pojazdów. Wynik laboratoryjny nie musi odpowiadać warunkom codziennej jazdy.

  10. NFC

    Bezprzewodowa komunikacja krótkiego zasięgu, wykorzystywana między innymi do szybkiej wymiany danych i płatności zbliżeniowych.

  11. NFL

    National Football League, najwyższa profesjonalna liga futbolu amerykańskiego w Stanach Zjednoczonych.

  12. NHTSA

    Amerykańska federalna agencja odpowiedzialna za bezpieczeństwo ruchu drogowego, w tym nadzór nad pojazdami i ich wyposażeniem.

  13. NIL

    Model umożliwiający sportowcom uzyskiwanie wynagrodzenia za komercyjne wykorzystanie ich nazwiska, wizerunku i praw promocyjnych. Skrót NIL pochodzi od angielskich słów name, image and likeness.

  14. NOTAM

    Oficjalny komunikat dla użytkowników przestrzeni powietrznej o ważnych zmianach, ograniczeniach lub zagrożeniach dotyczących lotów.

  15. NPC

    NPC to postać sterowana przez grę, a nie bezpośrednio przez gracza. Może wykonywać zaprogramowane czynności i reagować na wydarzenia w świecie.

  16. NPU

    NPU to wyspecjalizowany układ przeznaczony do przyspieszania obliczeń związanych ze sztuczną inteligencją bezpośrednio na urządzeniu.

  17. NTDS.DIT

    NTDS.DIT to plik bazy danych usługi Active Directory, zawierający informacje o kontach i dane używane do uwierzytelniania.

  18. NVMe

    Standard i związany z nim kontroler komunikacji z szybkimi nośnikami pamięci flash.

  19. Naczelny Sąd Administracyjny

    Najwyższy organ polskiego sądownictwa administracyjnego. Rozpoznaje między innymi skargi kasacyjne od orzeczeń wojewódzkich sądów administracyjnych.

  20. Nadrozpoznanie

    Wykrycie podczas badań przesiewowych nowotworu, który bez badania nie wywołałby objawów ani nie zagroziłby zdrowiu w ciągu życia pacjentki.

  21. Najlepszy stosunek ceny do jakości

    Sposób oceny oferty, w którym cena nie jest jedynym kryterium. Pod uwagę brane są także określone cechy jakościowe.

  22. Nakaz suszowy

    Formalny instrument zarządzania poborem i wykorzystaniem wody w warunkach suszy.

  23. Nakba

    Arabskie określenie masowego wysiedlenia i pozbawienia majątku palestyńskich Arabów, które towarzyszyły powstaniu państwa Izrael w 1948 roku.

  24. Nano-texture

    Matowa struktura powierzchni ekranu, która ogranicza odbicia światła i może sprawiać, że nierówności na składanym panelu są mniej widoczne.

  25. NanoSeq

    Zaawansowana technika sekwencjonowania DNA, wykorzystana do wykrywania mutacji w badanych próbkach tkanek.

  26. Napoje słodzone cukrem

    Napoje zawierające dodany cukier, między innymi napoje gazowane, lemoniady, poncze, napoje sportowe i niektóre gotowe napoje owocowe.

  27. Napęd akumulatorowy

    Układ napędowy, w którym energia zmagazynowana w akumulatorze zasila silnik elektryczny napędzający pojazd. Nie wymaga spalania paliwa podczas jazdy.

  28. Napęd hybrydowo elektryczny

    Układ łączący silnik elektryczny z dodatkowym źródłem energii, w tym silnikiem spalinowym lub generatorem. W opisywanym pojeździe ma wspierać zasięg i dostawy energii w warunkach polowych.

  29. Napęd na przednią oś (FWD)

    Układ, w którym moment napędowy trafia na przednie koła.

  30. Napęd paskowy

    Układ przenoszenia napędu, w którym zamiast metalowego łańcucha stosowany jest pasek.

  31. Naruszenie ochrony danych

    Sytuacja, w której dane mogły zostać ujawnione, zmienione, utracone lub udostępnione osobom nieuprawnionym.

  32. Natura 2000

    Europejska sieć obszarów chronionych, których celem jest zachowanie określonych siedlisk przyrodniczych oraz gatunków roślin i zwierząt. Na tych obszarach działalność inwestycyjna może podlegać dodatkowej ocenie oddziaływania na przyrodę.

  33. Nawiązka na rzecz Skarbu Państwa

    Świadczenie pieniężne zasądzane przez sąd na rzecz państwa. W określonych przypadkach może zastąpić przepadek pojazdu.

  34. Near Space Network

    Sieć naziemnych stacji i satelitów wspierająca łączność NASA z misjami znajdującymi się w pobliżu Ziemi.

  35. Nerw błędny

    Nerw biegnący od pnia mózgu do narządów w jamie brzusznej, uczestniczący w regulacji wielu funkcji autonomicznych.

  36. Neural Accelerator

    Specjalizowany blok sprzętowy przeznaczony do przyspieszania obliczeń związanych ze sztuczną inteligencją i uczeniem maszynowym.

  37. Neural Engine

    Dedykowany układ w wybranych procesorach Apple, zoptymalizowany do wykonywania obliczeń związanych ze sztuczną inteligencją i uczeniem maszynowym.

  38. Neurocysticerkoza

    Choroba pasożytnicza, w której larwy tasiemca wieprzowego mogą zainfekować mózg. W wielu częściach świata jest ważną przyczyną padaczki.

  39. Neurony hamujące

    Neurony hamujące ograniczają nadmierną aktywność innych komórek nerwowych, między innymi za pośrednictwem sygnałów związanych z GABA.

Ta strona używa plików cookies, aby zapewnić najlepszą jakość korzystania z naszego serwisu oraz do celów analitycznych. Klikając "Akceptuję", wyrażasz zgodę na używanie wszystkich plików cookies. Możesz również odrzucić zgodę, co spowoduje zablokowanie plików cookies analitycznych. Więcej informacji znajdziesz w naszej Polityce Prywatności.