Słownik redakcyjny
Definicje i pojęcia
Uporządkowany indeks terminów technicznych, prawnych, gospodarczych i naukowych występujących w naszych publikacjach.
- Liczba haseł
- 5847
- Widoczny zakres
- 901-990
Indeks alfabetyczny
P
50 haseł
Proces hollowing
Technika polegająca na wykorzystaniu procesu legalnego programu jako osłony dla kodu złośliwego oprogramowania.
Produkcja wielkoseryjna
Etap wytwarzania, w którym produkt powstaje w dużych liczbach, a nie tylko w ramach testów lub krótkiej serii pilotażowej.
Produkt krajowy brutto
Łączna wartość dóbr i usług wytworzonych na terenie danego kraju w określonym czasie. PKB służy do pomiaru rozmiaru i aktywności gospodarki.
Profil metaboliczny
Profil metaboliczny to zestaw wielu metabolitów analizowanych razem. Taki wzorzec może ujawniać zależności niewidoczne przy badaniu pojedynczej cząsteczki.
Profilaktyka przedekspozycyjna
Przyjmowanie leków przed możliwym narażeniem na HIV w celu zmniejszenia ryzyka zakażenia.
Profilowany zakręt
Zakręt z nachyloną nawierzchnią, która pomaga samochodom pokonywać go przy dużej prędkości.
Progestagen
Progestagen to substancja działająca podobnie do progesteronu. Występuje w części hormonalnych metod antykoncepcji.
Program rozwoju kierowców
Zorganizowany system pomocy młodym zawodnikom, obejmujący dostęp do finansowania, zespołu i odpowiednich możliwości startów.
Program zarządzania ryzykiem
Zasady dotyczące bezpieczeństwa zakładów wykorzystujących niebezpieczne substancje. Obejmują między innymi przygotowanie na awarie, audyty i udostępnianie informacji społecznościom.
Programowalny sterownik logiczny
Przemysłowe urządzenie sterujące procesami automatyki, które wykonuje zaprogramowane instrukcje i komunikuje się z innymi elementami instalacji.
Projekcja telefonu
Funkcja pozwalająca wyświetlać w samochodzie wybrane aplikacje i funkcje smartfona za pomocą systemów takich jak Apple CarPlay lub Android Auto.
Projekty gotowe do finansowania
Projekty przygotowane tak, aby mogły zostać ocenione przez finansujących i dopasowane do dostępnych źródeł kapitału.
Prokurator generalny stanu
W Stanach Zjednoczonych urzędnik odpowiedzialny za reprezentowanie stanu w sprawach prawnych oraz wykonywanie określonych zadań z zakresu ścigania prawa.
Promieniowanie Czerenkowa
Charakterystyczne promieniowanie emitowane przez cząstkę poruszającą się w ośrodku szybciej niż światło może przemieszczać się w tym ośrodku. W reaktorach jądrowych jest widoczne jako niebieskie światło.
Promieniowanie Hawkinga
Słaba emisja związana z efektami kwantowymi w pobliżu horyzontu czarnej dziury. Nadaje czarnej dziurze temperaturę.
Promieniowanie ultrafioletowe
Rodzaj promieniowania elektromagnetycznego o krótszej długości fali niż światło widzialne.
Prompt Forcing
Technika polegająca na przekazaniu agentowi AI pełnego polecenia wraz z instrukcjami dalszego działania, aby wykonał je z użyciem własnych uprawnień.
Proof of concept
Proof of concept to demonstracja pokazująca, że określony sposób wykorzystania podatności działa. Nie musi być kompletnym narzędziem ataku, ale może ułatwić odtworzenie problemu.
Proteazy
Enzymy, które rozcinają inne białka. Mogą wpływać zarówno na migrację komórek zapalnych, jak i na środowisko rozwijającego się guza.
Proteomika
Analiza wielu białek obecnych w organizmie w celu oceny procesów biologicznych.
Protokół sygnalizacji świetlnej
System zarządzania ryzykiem sejsmicznym, w którym poziom aktywności określa, czy wtłaczanie płynów może trwać, powinno zostać ograniczone lub musi zostać zatrzymane.
Proxy rezydentny
Pośrednik wykorzystujący adresy IP pochodzące z połączeń zwykłych użytkowników internetu.
Prymnesium parvum
Gatunek glonu, którego zakwit może toksycznie oddziaływać na organizmy wodne i prowadzić do masowego śnięcia ryb.
Przekazanie lokalu
Formalne oddanie mieszkania klientowi po zakończeniu inwestycji i spełnieniu wymaganych warunków.
Przemijający atak niedokrwienny
TIA to zdarzenie związane z przejściowym zaburzeniem przepływu krwi w mózgu, nazywane czasem miniudarem. W badaniu zaliczono je do analizowanych zdarzeń naczyniowych.
Przemysł stoczniowy
Sektor gospodarki zajmujący się projektowaniem, budową i remontami statków oraz innych jednostek pływających.
Przepełnienie sterty
Błąd obsługi pamięci, który może prowadzić do zapisania danych poza przeznaczonym obszarem i przejęcia kontroli nad działaniem programu.
Przepis podatkowy 280E
Przepis amerykańskiego prawa podatkowego, który uniemożliwia legalnym firmom z branży marihuany odliczanie wielu zwykłych kosztów działalności od przychodu brutto.
Przepływność
Ilość danych wykorzystywanych przez wideo w określonym czasie, zwykle wyrażana w megabitach na sekundę. Większa przepływność może pomóc zachować więcej szczegółów, ale sama nie gwarantuje lepszego obrazu.
Przeszczep mikrobioty jelitowej
Metoda polegająca na podaniu materiału zawierającego mikroorganizmy jelitowe zdrowego dawcy. W tym badaniu zastosowano ją w formie kapsułek.
Przetwornica
Urządzenie, które zamienia prąd stały z akumulatorów na prąd przemienny potrzebny części urządzeń elektrycznych.
Przetwornik cyfrowo-analogowy
Układ, który zamienia cyfrowe dane audio na sygnał możliwy do odtworzenia przez słuchawki lub głośniki.
Przewlekła encefalopatia pourazowa
Choroba mózgu wiązana z wielokrotnymi urazami głowy, między innymi doznawanymi podczas uprawiania sportów kontaktowych. Obecnie można ją jednoznacznie potwierdzić wyłącznie pośmiertnym badaniem mózgu.
Przewodnictwo jonowe
Przenoszenie ładunku elektrycznego przez jony obecne w tkankach. W systemie SWANS to zjawisko służy jako droga przekazywania krótkich impulsów między urządzeniami.
Przewodnik Michelin
Przewodnik Michelin ocenia restauracje i przyznaje im między innymi gwiazdki, które stały się jednym z najbardziej rozpoznawalnych wyróżnień w gastronomii.
Przydział mobilizacyjny
Przypisanie osoby do określonych potrzeb Sił Zbrojnych RP w ramach systemu obronnego państwa. Samo nadanie przydziału nie oznacza rozpoczęcia powszechnej mobilizacji.
Przymusowe przesiedlenie
Usunięcie ludności z miejsca zamieszkania wbrew jej woli. W kontekście Gazy pojęcie odnosi się do sporów o możliwość wypędzenia mieszkańców z terytorium.
Przysłona zmienna
Mechanizm pozwalający regulować ilość światła wpadającego do aparatu oraz wpływać na głębię ostrości.
Przyłów
Przypadkowe schwytanie lub zabicie zwierząt, które nie były celem połowu.
Prędkość nadświetlna
Ruch z prędkością większą niż prędkość światła w danym ośrodku. W przypadku podróży kosmicznych jest to koncepcja fikcyjna, ale podobne równania można stosować do cząstek poruszających się w ośrodkach, w których światło zwalnia.
Pseudowybory
Głosowanie organizowane bez uznania jego legalności przez właściwe władze lub społeczność międzynarodową, często w warunkach ograniczonej konkurencji politycznej.
Psychoza
Zespół objawów, który może obejmować urojenia, halucynacje oraz zaburzenia myślenia i zachowania. Psychoza występuje między innymi w schizofrenii i innych chorobach psychicznych.
Public Test Realm
Publiczny serwer testowy, na którym nowa zawartość jest udostępniana przed jej oficjalnym wprowadzeniem do gry.
Punkt Lagrange'a L2
Jeden z punktów układu Słońce, Ziemia, w którym obserwatorium może prowadzić obserwacje z określonej pozycji względem obu ciał.
Punkt bazowy
Jeden punkt bazowy to 0,01 punktu procentowego, czyli jedna setna jednego procenta.
PvE
Tryb rozgrywki, w którym gracze mierzą się z przeciwnikami sterowanymi przez komputer, a nie wyłącznie z innymi graczami.
Północna Droga Morska
Arktyczny szlak morski biegnący wzdłuż północnych wybrzeży Rosji. Jego dostępność zależy od sezonowego zasięgu lodu morskiego.
Płatna protekcja
Płatna protekcja to przestępstwo polegające na powoływaniu się na wpływy lub wywoływaniu przekonania o ich istnieniu w zamian za korzyść.
Płatności parachute
Środki wypłacane klubom po spadku z najwyższej ligi, aby częściowo złagodzić finansowe skutki utraty przychodów z rozgrywek na najwyższym poziomie.
Płynność netto
Środki pieniężne i łatwo dostępne aktywa firmy po odjęciu jej zadłużenia.
Q
5 haseł
QSR
Skrót od quick-service restaurant, czyli restauracji szybkiej obsługi, zwykle działającej przy dużej liczbie powtarzalnych zamówień.
QUOPS
Wskaźnik opisujący możliwości komputera kwantowego lub wymagania algorytmu. Uwzględnia liczbę kubitów i operacji, które system może wykonać.
QUOPS rate
Wskaźnik odnoszący się do czasu potrzebnego na wykonanie obliczenia.
Quasi Cash
Kategoria transakcji kartowych traktowanych jako operacje podobne do wypłaty gotówki, mimo że nie polegają na pobraniu banknotów z bankomatu.
Quenda
Niewielki rodzimy torbacz z Australii, spokrewniony z bandikutami. Zwierzęta te kopią w ziemi podczas poszukiwania pokarmu.
R
35 haseł
REDD
Podejście do ograniczania emisji związanych z wylesianiem i degradacją lasów, często powiązane z projektami ochrony lasów.
REST API
REST API to interfejs, przez który aplikacje mogą wymieniać dane i wykonywać operacje w WordPressie. W opisywanym łańcuchu badacze wykorzystali żądania wykonywane w kontekście tej samej witryny.
RFP
Formalne zapytanie, w którym instytucja określa swoje potrzeby i prosi dostawców o przedstawienie ofert. Dokument ten może rozpoczynać proces wyboru wykonawcy.
RGB
System przedstawiania barw za pomocą trzech składowych światła: czerwonej, zielonej i niebieskiej.
RGB-D
Format danych łączący kolorowy obraz wideo z informacją o głębi, czyli odległości obiektów od kamery.
RGU
RGU to liczba aktywnych usług świadczonych klientom, które mogą generować przychody. Jeden klient może mieć kilka RGU, na przykład internet, telewizję i telefonię.
RONI
Wskaźnik używany do oceny anomalii temperatury powierzchni oceanu w rejonie Niño 3.4, z uwzględnieniem ogólnego ocieplenia tropików.
RS-25
Silnik rakietowy wykorzystywany wcześniej w programie wahadłowców kosmicznych, a obecnie montowany w rakiecie SLS.
RSS
RSS to format i mechanizm publikowania aktualizacji z serwisów internetowych w formie uporządkowanego kanału danych. Czytnik RSS może automatycznie pobierać nowe wpisy bez ręcznego odwiedzania stron.
RSU
Jednostki przyznawane pracownikowi, które po spełnieniu określonych warunków mogą zostać zamienione na akcje lub ich ekwiwalent.
RTK
Technika pozycjonowania satelitarnego wykorzystująca poprawki obliczeniowe przekazywane w czasie rzeczywistym. Może zwiększać dokładność pomiarów do poziomu centymetrowego.
RTS
Gatunek strategicznych gier czasu rzeczywistego, w których gracz równocześnie zarządza jednostkami, zasobami i działaniami na polu bitwy. Decyzje są podejmowane bez podziału rozgrywki na tury.
RTX
W zwiastunie skrót RTX zostaje żartobliwie rozwinięty jako Real Terror eXploration. W grach RTX odnosi się do technologii związanych między innymi ze śledzeniem promieni.
Rada Bezpieczeństwa ONZ
Jeden z głównych organów Organizacji Narodów Zjednoczonych, odpowiedzialny za działania na rzecz międzynarodowego pokoju i bezpieczeństwa.
Rada Dialogu Społecznego
Rada Dialogu Społecznego to trójstronne forum współpracy przedstawicieli pracowników, pracodawców i rządu w sprawach społeczno-gospodarczych.
Rada Nadzorcza
Organ spółki sprawujący stały nadzór nad jej działalnością, w szczególności nad działaniami zarządu, w zakresie określonym przez przepisy i dokumenty spółki.
Radiant meteorów
Pozorny punkt na niebie, z którego zdają się wylatywać meteory należące do danego roju.
Radio AM
System nadawania radiowego wykorzystujący modulację amplitudy. Jest obecny w wielu amerykańskich stacjach informacyjnych i lokalnych, ale jego odbiór w samochodach elektrycznych może być zakłócany.
Rafa biogeniczna
Złożona struktura tworzona przez organizmy, takie jak koralowce. Zapewnia schronienie i miejsce życia innym gatunkom.
Rajdowe Mistrzostwa Europy
Międzynarodowy cykl rajdowy rozgrywany w Europie, obejmujący odrębne rundy i klasyfikacje zawodników.
Rajdowe Mistrzostwa Świata
Międzynarodowy cykl zawodów rajdowych, w którym kierowcy i zespoły rywalizują w wielu rundach rozgrywanych w różnych krajach.
Rak przewodowy in situ (DCIS)
Zmiana nowotworowa ograniczona do przewodów piersi, która nie przekroczyła ich ściany. Jest jednym z typów zmian ocenianych w analizach badań przesiewowych.
Rak wątrobowokomórkowy
Najczęstszy pierwotny nowotwór złośliwy wątroby, czyli nowotwór rozwijający się bezpośrednio w tym narządzie.
Rally2
Specyfikacja techniczna samochodów rajdowych używana w zawodach wysokiego szczebla. Źródło porównuje do niej możliwości Subaru ARA25.
Rama przestrzenna
Konstrukcja nośna z połączonych rur, która zapewnia sztywność przy ograniczonej masie. W Tipo 61 zastosowano około 200 niewielkich stalowych rurek.
Randomizowane badanie kliniczne
Badanie, w którym uczestnicy są przydzielani do określonych grup według ustalonego schematu, aby porównać skutki różnych postępowań.
Randomizowany schemat naprzemienny
Układ badania, w którym ta sama osoba przechodzi przez różne warunki w oddzielnych okresach. Wyniki można porównywać między warunkami oraz w obrębie poszczególnych uczestników.
Ransomware-as-a-service
Model działalności cyberprzestępczej, w którym operatorzy udostępniają narzędzia ransomware innym przestępcom w zamian za część uzyskanych zysków.
Rating kredytowy
Ocena zdolności firmy lub państwa do terminowej spłaty zobowiązań. Niższy rating zwykle oznacza wyższe ryzyko kredytowe.
Reaktywne formy tlenu
Cząsteczki powstające naturalnie podczas wykorzystania tlenu przez komórki. Ich nadmiar może uszkadzać tkanki.
Realne wynagrodzenia
Wynagrodzenia uwzględniające zmiany cen, pokazujące faktyczną siłę nabywczą dochodów.
Receptor 5-HT2A
Białko na powierzchni lub wewnątrz komórki, które rozpoznaje określone sygnały chemiczne. Psylocyna, aktywny produkt przemiany psylocybiny, pobudza ten receptor.
Receptor mózgowy
Element komórki nerwowej, który może reagować na określone substancje chemiczne. W eksperymencie wykorzystano komórki żabich jaj zmodyfikowane tak, aby wytwarzały ludzkie receptory.
Receptory PPARα i PPARδ
Receptory komórkowe, które mogą uruchamiać geny związane z pobieraniem tłuszczu i wykorzystywaniem go jako źródła energii.
Redlining
Historyczna praktyka odmawiania kredytów, ubezpieczeń lub hipotek mieszkańcom wybranych dzielnic, często zamieszkanych w dużej mierze przez mniejszości rasowe i etniczne.