Miquel Navarro, hiszpański rzeźbiarz znany z monumentalnych, uproszczonych przedstawień miast, zmarł w niedzielę w Mislacie pod Walencją. Miał 81 lat. Jak poinformował dziennik „El País”, artysta odszedł po długiej chorobie. Mislata, jego rodzinne miasto, przez całą karierę pozostawała ważnym źródłem inspiracji, a także miejscem, w którym Navarro mieszkał, pracował i rozwijał swój język artystyczny.
Navarro należał do pokolenia hiszpańskich artystów, które zdobyło międzynarodowe uznanie w latach 80. Pierwszą rzeźbę z cyklu „Cities” stworzył w latach 1973-1974, jeszcze przed końcem rządów generała Francisco Franco. Punktem wyjścia była obserwacja Walencji. „W latach 50. zbliżałem się do miasta tramwajem, a to spotkanie było fascynujące”, mówił w rozmowie z „El País” w 2009 roku. Jego miejskie kompozycje miały początkowo formę dziesiątek glinianych elementów, później artysta wykonywał je także z aluminium i żelaza. Prostopadłościany oraz ścięte piramidy mogły przywodzić na myśl szeregi domów i kompleksy fabryczne, natomiast wysokie cylindry i kolumny przypominały wieżowce. Prace były projektowane tak, aby można było oglądać je z różnych stron, a nawet przechodzić między ich częściami.
Słownik artykułu
Krótkie objaśnienia terminów występujących w tekście. Każde hasło prowadzi do szerszej definicji i przykładów użycia.
Jedna z najważniejszych interpretacji dorobku Navarro to spojrzenie na miasto jako przestrzeń ścierania się idei oraz na architekturę jako sposób porządkowania relacji między miejscem, konstrukcją i ludzkim ciałem. W 2004 roku Muzeum Guggenheima w Bilbao zaprezentowało jego „Wall City”, powstałe w latach 1995-2000 i niedawno pozyskane do kolekcji tej instytucji. Wcześniej artysta zwrócił na siebie uwagę udziałem w wystawie „New Images from Spain” w Guggenheim Museum w Nowym Jorku w 1980 roku. W 1986 roku reprezentował Hiszpanię na Biennale w Wenecji, razem z Ferranem Garcíą Sevillą, José Maríą Sicilią i Cristiną Iglesias. W tym samym roku otrzymał Premio Nacional de Artes Plásticas, najwyższe hiszpańskie wyróżnienie państwowe dla artystów sztuk plastycznych. Rok 1989 przyniósł wystawę w madryckim Museo Reina Sofía, gdzie w Palacio de Cristal ustawiono jego rzeźbę „Minerva paranoica” o wysokości 55 stóp.
W połowie lat 80. Navarro zaczął intensywnie tworzyć także rzeźby publiczne. W Walencji stanęła jego 75-stopowa fontanna z malowanego żelaza „Fuente Pública” (1986), upamiętniająca doprowadzenie wody z rzeki Júcar do miasta. Z czasem mieszkańcy zaczęli nazywać ją „La Pantera Rosa”, czyli „Różową Panterą”, ze względu na różowawy kolor oraz podobieństwo do postaci z kreskówki. Artysta realizował również prace dla innych miast. W Barcelonie stworzył „Fraternitat” (1992), a w rodzinnej Mislacie trzy dzieła: „Cabeza con luna menguante” (2001), „L’Almassil” (2010) i „Caminante” (2022).
Związki Navarro z Mislata znalazły odzwierciedlenie także w jego działalności na rzecz zachowania dorobku. W 2005 roku przekazał 530 prac Institut Valencià d’Art Modern. W 2020 roku powołał Fundació Miquel Navarro i zasilił ją darowizną obejmującą ponad 400 dzieł, w tym kilka instalacji z cyklu „Cities”. Fundacja mieści się w dawnym magazynie, który artysta przekształcił w studio po przeprowadzce w latach 80. W czerwcu udostępniła publiczności jego Casa-Taller, czyli dom i pracownię, prezentując część przekazanych prac.
Rada miejska Mislata ogłosiła trzy dni oficjalnej żałoby i nazwała Navarro jednym z najważniejszych przedstawicieli współczesnej sztuki hiszpańskiej. Burmistrz Carlos F. Bielsa powiedział, że miasto pożegnało nie tylko artystę o międzynarodowej renomie, lecz także hojnego i skromnego przyjaciela. Władze Mislata podkreśliły, że Casa-Taller ma pozostać jednym z najważniejszych miejsc związanych z pamięcią o jego twórczości.
Brak komentarzy. Bądź pierwszy!
