Słownik redakcyjny
Definicje i pojęcia
Uporządkowany indeks terminów technicznych, prawnych, gospodarczych i naukowych występujących w naszych publikacjach.
- Liczba haseł
- 7068
- Widoczny zakres
- 1621-1710
Indeks alfabetyczny
S
65 haseł
Sprzężenie zwrotne
Proces, w którym skutek danego zjawiska wpływa na jego dalszy przebieg.
Spór kompetencyjny
Sytuacja, w której organy administracji nie zgadzają się, który z nich powinien prowadzić daną sprawę.
Stadium zaawansowania nowotworu
Określenie opisujące stopień rozwoju raka w chwili rozpoznania. Niższe stadia zwykle oznaczają wcześniejsze wykrycie choroby.
Stan przedcukrzycowy
Stan, w którym poziom glukozy we krwi jest podwyższony, ale nie spełnia jeszcze kryteriów rozpoznania cukrzycy.
Stan zagrożenia zdrowia publicznego o zasięgu międzynarodowym
Najwyższy poziom alarmu przewidziany w międzynarodowym prawie zdrowotnym. WHO może ogłosić go w związku ze zdarzeniem, które grozi przekroczeniem granic i wymaga skoordynowanej reakcji.
Starzenie ogólnoustrojowe
Ocena tempa starzenia całego organizmu, a nie tylko pojedynczego narządu lub tkanki.
Static Application Security Testing (SAST)
Automatyczna analiza kodu źródłowego wykonywana przed uruchomieniem aplikacji, służąca do wykrywania znanych błędów i podatności.
Status obsolete
W klasyfikacji Apple oznacza produkt, którego firma nie sprzedaje od co najmniej siedmiu lat. Apple nie zapewnia wtedy części ani serwisu.
Status ochrony czasowej
Program chroniący osoby już przebywające w USA, gdy ich kraj pochodzenia dotyka katastrofa naturalna, epidemia, konflikt zbrojny lub inna wyjątkowa sytuacja. Status nie jest stałym prawem pobytu.
Statyny
Grupa leków stosowanych w celu obniżenia stężenia cholesterolu, zwłaszcza cholesterolu LDL. Ich działanie wiąże się z ograniczeniem produkcji cholesterolu w wątrobie.
Stawki jednostkowe
Z góry ustalone kwoty przypisane do określonych rodzajów inwestycji lub prac.
Stały Komitet Rady Ministrów
Stały Komitet Rady Ministrów to organ pomocniczy rządu, który rozpatruje i koordynuje projekty dokumentów przed ich dalszym procedowaniem.
Stop rate
Statystyczny odsetek akcji obronnych zakończonych zatrzymaniem akcji ofensywnej.
Stopa zastąpienia
Pokazuje, jaką część ostatniego wynagrodzenia stanowi pierwsza emerytura.
Stopień centralny rakiety
Główna część rakiety, zawierająca zbiorniki ciekłego wodoru i ciekłego tlenu.
Stopnie swobody
Liczba niezależnych sposobów, w jakie może poruszać się mechanizm lub jego część. W Voxel dotyczy ruchów każdego z dwóch mocno przegubowych ramion.
Stosunek talii do bioder
Porównanie obwodu talii z obwodem bioder. Pomiar może dostarczać dodatkowych informacji o rozmieszczeniu tkanki tłuszczowej.
Strategia short strangle
Short strangle polega na jednoczesnej sprzedaży opcji call i put z cenami wykonania poza bieżącym poziomem kursu. Inwestor otrzymuje premię, ale ponosi ryzyko silnego ruchu ceny.
Strategiczna Rezerwa Naftowa
Państwowy zapas ropy naftowej utrzymywany przez USA na wypadek poważnych zakłóceń dostaw lub szoków rynkowych.
Strategiczna inicjatywa
Przewaga pozwalająca jednej stronie narzucać tempo działań i wybierać kierunki presji w konflikcie.
Stratis
Stratis to system zarządzania pamięcią masową rozwijany przez Red Hat, wykorzystujący między innymi XFS, LVM i device-mapper.
Straty i szkody klimatyczne
Skutki zmiany klimatu, których nie udało się uniknąć ani ograniczyć, takie jak ofiary, zniszczenia infrastruktury, przymusowe przesiedlenia i utrata źródeł utrzymania.
Streaming gier
Model korzystania z gier, w którym obraz i działanie tytułu są dostarczane z serwera przez internet. Apple Arcade nie działa w ten sposób, ponieważ gry trzeba pobrać na urządzenie.
Strefa B
Jedna z kategorii administracyjnych używanych przy opisie terytoriów Zachodniego Brzegu. W materiale wskazuje obszar, na którym znajduje się opisywana placówka osadnicza.
Strefy morskie
Obszary morza związane z państwem, w których może ono wykonywać określone prawa, między innymi dotyczące rybołówstwa, energii i zasobów.
Studia drugiego stopnia
Studia przeznaczone dla osób, które ukończyły studia pierwszego stopnia lub mają równorzędne wykształcenie.
Studia pierwszego stopnia
Studia prowadzące do uzyskania tytułu licencjata albo inżyniera. Są pierwszym etapem kształcenia wyższego.
Style fotograficzne
Presety aparatu, które zmieniają kolorystykę i ciepło zdjęcia, starając się zachować naturalny wygląd odcieni skóry.
Stłuszczenie wątroby
Stan, w którym w wątrobie gromadzi się nadmierna ilość tłuszczu.
Subkliniczna choroba sercowo-naczyniowa
Zmiany związane z układem sercowo-naczyniowym, które mogą występować przed pojawieniem się wyraźnych objawów klinicznych.
Sublicencja
Umowa, na podstawie której podmiot uprawniony przekazuje innemu producentowi określone prawa do opracowania, wytwarzania lub dostarczania produktu.
Substancje słodzące
Składniki nadające produktom słodki smak, stosowane zamiast cukru lub razem z nim. Ich wartość energetyczna i wpływ na skład produktu zależą od rodzaju substancji.
Suggested Actions
Podpowiedzi wyświetlane pod wiadomościami, gdy ich treść sugeruje wykonanie określonej czynności.
Super Bowl
Finał NFL, w którym wyłaniany jest mistrz ligi futbolu amerykańskiego.
Supplemental Security Income
Program dodatkowych świadczeń dla uprawnionych osób, którego wypłaty także są objęte COLA.
Sustainable Farming Incentive
Brytyjski program płatności dla rolników za działania wspierające przyrodę, jakość gleby i inne dobra publiczne.
Susza błyskawiczna
Susza, która rozwija się szybko w wyniku bardzo małych opadów i wysokich temperatur.
Sygnatura świetlna
Charakterystyczny układ świateł samochodu, który pomaga rozpoznać model lub markę.
Symulacja phishingu
Kontrolowana próba sprawdzenia, jak pracownicy reagują na wiadomości przypominające prawdziwy phishing, bez prowadzenia rzeczywistego ataku.
Symulacja systemowa
Symulacja systemowa oznacza wykorzystanie reguł i automatycznych systemów do tworzenia zachowań postaci oraz świata.
Syndyk
Osoba wyznaczona do zarządzania majątkiem upadłego, ustalenia jego składników i zobowiązań oraz przeprowadzenia czynności służących zaspokojeniu wierzycieli.
System anti-lag
System ograniczający opóźnienie reakcji turbosprężarki. W samochodzie rajdowym pomaga utrzymać jej prędkość obrotową przy zmianach obciążenia silnika.
System cap and trade
System ograniczania emisji, w którym ustala się łączny limit emisji, a podmioty mogą handlować uprawnieniami do emisji. Limit może być stopniowo zmniejszany.
System kaucyjny
System zbiórki opakowań po napojach, w którym kaucja ma zachęcać konsumentów do ich zwrotu. Walijski program obejmie opakowania z plastiku PET, metalu i szkła.
System off-grid
System energetyczny działający poza główną siecią elektroenergetyczną. Może samodzielnie dostarczać prąd w odległych miejscach.
System ogólnego przeznaczenia
Oprogramowanie zaprojektowane do obsługi wielu rodzajów robotów, zamiast jednego konkretnego urządzenia.
System sterowania przemysłowego
Zestaw urządzeń, sieci i aplikacji służących do nadzorowania procesów przemysłowych i infrastrukturalnych.
System zamkniętej pętli
Układ, który sam wykrywa zmianę poziomu glukozy i odpowiednio uruchamia albo wyłącza implant.
System zautomatyzowanej jazdy
Technologia, która pozwala samochodowi wykonywać część zadań związanych z prowadzeniem bez stałego, ręcznego sterowania przez kierowcę.
Systemy ADAS
Zaawansowane systemy wspomagania kierowcy, które monitorują otoczenie samochodu i mogą pomagać w prowadzeniu.
Systemy aeromechaniczne
Określenie użyte przez amerykański Departament Energii dla obszaru zajmującego się między innymi niezawodnością, wydajnością i recyklingiem komponentów systemów wiatrowych.
Systemy wczesnego ostrzegania
Systemy wczesnego ostrzegania wykrywają oznaki zagrożenia, oceniają jego możliwe skutki i przekazują ostrzeżenia, aby umożliwić odpowiednio wczesną reakcję.
Systemy zrównoważonego odwodnienia
To rozwiązania, które pomagają zatrzymywać i wsiąkać wodzie opadowej w miejscu, gdzie spadła, zamiast szybko odprowadzać ją do kanalizacji.
Szczelinowanie hydrauliczne
Technika wtłaczania płynów pod ziemię w celu oddziaływania na skały i ułatwienia wydobycia surowców.
Szereg triboelektryczny
Ranking materiałów, który ma przewidywać, który z dwóch obiektów naładuje się ujemnie, a który dodatnio.
Szkielet białka
Podstawowy układ przestrzenny projektowanego białka, który opisuje rozmieszczenie jego elementów przed przypisaniem konkretnej sekwencji aminokwasów.
Szkodliwy zakwit glonów
Masowe namnażanie glonów lub sinic, które może zmieniać właściwości wody i prowadzić do uwalniania toksyn. W tekście termin odnosi się przede wszystkim do toksycznych zakwitów Karenia brevis.
Sztuczne odtworzenia
Odtworzenia wygenerowane przez automaty lub fałszywe konta, a nie przez rzeczywistych słuchaczy.
Sztywność mechaniczna
Miara oporu ciała wobec zginania lub odkształcania.
Szum różowy
Rodzaj dźwięku tła przypominającego delikatny szum radiowy. W badaniu podawano go w bardzo krótkich impulsach podczas snu.
Szybowanie dynamiczne
Technika lotu wykorzystująca różnice prędkości wiatru nad powierzchnią morza.
Szyfrowanie end-to-end
Sposób ochrony danych, w którym ich treść pozostaje zaszyfrowana podczas przechowywania i może być odczytana tylko przez uprawnione strony.
Szykana
Sekwencja następujących po sobie zakrętów, która zmusza samochody do wyraźnego zmniejszenia prędkości.
Słaba zasada równoważności
Zasada mówi, że w próżni obiekty o różnej masie powinny spadać z takim samym przyspieszeniem, jeśli działają na nie te same warunki grawitacyjne.
Słuchawki otwarte
Słuchawki z obudową przepuszczającą dźwięk między przetwornikami a otoczeniem. Zwykle zapewniają bardziej przestrzenne brzmienie, ale słabiej izolują użytkownika od hałasu.
T
25 haseł
T-wirus
W świecie Resident Evil to wirus odpowiedzialny za przemianę ludzi w zainfekowane istoty. W Requiem wykorzystano jego odmienny szczep, pozwalający części zainfekowanych zachować fragmenty dawnych wspomnień i zachowań.
T20
Skrócona odmiana krykieta, w której każda drużyna ma do dyspozycji maksymalnie 20 overów.
TAM
Teoretycznie całkowita wartość rynku, który mógłby być obsługiwany przez dany produkt lub usługę.
TCC
TCC to mechanizm systemu macOS, który kontroluje zgodę aplikacji na dostęp między innymi do aparatu i mikrofonu.
TCPy
TCPy to metabolit chloropiryfosu, czyli produkt jego przemian w organizmie. Jego wykrycie może wskazywać na wcześniejszy kontakt z tym środkiem, ale nie dowodzi określonego skutku zdrowotnego.
TEU
Jednostka używana do określania pojemności statków i liczby kontenerów. Jeden TEU odpowiada objętości standardowego kontenera o długości 20 stóp.
THC
Tetrahydrokannabinol, główny psychoaktywny związek obecny w konopiach, odpowiadający za część ich działania na ośrodkowy układ nerwowy.
TLD
Końcowa część nazwy domeny, taka jak .com lub .org.
TLS
Protokół zabezpieczający komunikację internetową przed odczytem i modyfikacją połączenia.
TLS SNI
Informacja przekazywana podczas nawiązywania połączenia TLS, wskazująca nazwę hosta, z którym przeglądarka chce się połączyć.
TOPS
TOPS to miara wydajności układu AI, określająca liczbę bilionów operacji wykonywanych w ciągu sekundy.
TRF2
Białko związane z ochroną telomerów, które w badaniu pomagało także utrzymać tożsamość komórek macierzystych mięśni.
TRPV2
TRPV2 to białko czujnikowe znajdujące się na powierzchni neutrofili. Wykrywa sygnał hepoksyliny A3 i współdziała z receptorem CB2R, pomagając kierować migracją komórek.
Tabela wartości odżywczej
Zestawienie informacji o składnikach odżywczych i wartości energetycznej produktu. Pozwala porównać między innymi ilość kalorii, cukrów i błonnika w określonej porcji.
Tajfun
Silny układ burzowy powstający w północnozachodniej części Pacyfiku. W innych basenach oceanicznych podobne zjawisko może być określane jako huragan.
Taktyki, techniki i procedury
Opis sposobu działania napastnika, obejmujący jego cele, używane narzędzia i powtarzalne etapy ataku.
Tandem OLED
Typ wyświetlacza OLED, w którym wykorzystuje się kilka ułożonych warstw panelu. Taka konstrukcja może zapewnić wysoki kontrast, mocne kolory i większą jasność.
Tarcie
Tarcie to siła, która przeciwstawia się ruchowi i pomaga obiektom zwalniać lub zatrzymywać się.
Tauopatie
Grupa chorób, których wspólną cechą jest nieprawidłowe zachowanie białka tau. Do tej grupy zalicza się między innymi CTE i chorobę Alzheimera.
Tbps
Tbps oznacza terabity na sekundę, czyli jednostkę szybkości przesyłania danych. W kontekście ataków sieciowych opisuje natężenie ruchu generowanego w szczytowym momencie.
Tdap
Szczepionka chroniąca przed tężcem, błonicą i krztuścem. W analizowanym materiale chodzi o szczepienie zalecane w trzecim trymestrze ciąży.
Techniczny nokaut
Zakończenie walki przez sędziego lub lekarza, gdy zawodnik nie może bezpiecznie kontynuować rywalizacji.
Technika drippingu
Metoda malowania polegająca na nanoszeniu farby przez kapanie, rozlewanie lub skapywanie jej na płótno.
Technologia 2 nm
Określenie procesu produkcji układów scalonych. Mniejszy rozmiar procesu może ułatwiać tworzenie bardziej wydajnych lub energooszczędnych chipów, ale nie przesądza samodzielnie o ich osiągach.
Tektonika płyt
Ruch wielkich fragmentów zewnętrznej, skalistej części Ziemi. Przemieszczanie masy przez tektonikę płyt może wpływać na obrót planety.